Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/13810 K.2026/1483

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalıya yaşlılık aylığını hak kazandığı gerekçesiyle aylık bağlandığı ve 01.07.2011-26.05.2012 tarihleri arasında 8.761,75 TL ödeme yapıldığı, Kuramca yapılan incelemede davalının 1...2 sicil numaralı iş yerinde geçen çalışmalarının sahte olduğunun tespit edildiği, bu iş yerindeki hizmetlerinin iptal edildiği, 01.07.2011-26.05.2012 tarihleri arasında ödenen 8.761,75 TL için borç bildirimi yapıldığı halde ödenmediği iddiasıyla fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 8.761,75 TL’nin hakkın doğum tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II.CEVAP

Davalı taraf cevap dilekçesi sunmamış ancak davalı vekili aşamalarda davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III.İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Ankara 8. İş Mahkemesi tarafından 08.09.2020 tarihli ve 2013/729 Esas, 2020/146 Karar sayılı kararla daha önce yurt dışında çalışıp Türkiye'ye döndükten sonra Kurum sigortalısı olan sigortalılar için bir düzenleme bulunmadığı gibi basamak intibakı yapılmasına engel bir düzenlemenin de olmadığı,

davacının 1479 sayılı Kanun ve 2926 sayılı Kanun kapsamındaki hizmetlerinden önce yurt dışında geçen çalışmalarını 3201 sayılı Kanun'a göre borçlandığı sürelerin 1479 sayılı Kanun'un 51. maddesinin 2. fıkrasına göre diğer sosyal güvenlik kuruluşlarında geçirdiği süre gibi dikkate alınarak aynı yasanın 52. maddesinde ön görülen basamak yükseltme esasları çerçevesinde 12. basamak dahil basamak intibakının gerçekleştirilmesinin gerektiği bu konuda alınan bilirkişi raporunun denetime elverişli ve hüküm kurmaya yeterli görüldüğü gerekçesiyle davanın kabulüne,

davacının yaşlılık aylığının 01.07.2011 tarihi itibari ile ek ödeme hariç 754,98 TL ye yükseltilmesine, eksik ödenen aylık farklarının ay be ay işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

Ankara 8. İş Mahkemesi tarafından 08.09.2020 tarihli ve 2013/729 Esas, 2020/146 Karar sayılı kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 24.11.2021 tarihli ve 2020/1699 Esas, 2021/2007 Karar sayılı kararı ile 6100 sayılı HMK'nın 3 56... . maddeleri uyarınca davalı Kurum vekilinin istinaf isteminin kabulü ile,

Ankara 8. İş Mahkemesine ait 08.09.2020 gün ve 2013/7 29... /146 Karar sayılı kararının kaldırılmasına yerine davanın kısmen kabulü ile davacının Kurumca bağlanan yaşlılık aylığının basamak farkından kaynaklanan prim borcunu ödediği 2020 yılının Ocak ayını takip eden Şubat 2020 tarihinden itibaren ek ödeme hariç 1.958,64 TL olduğunun tespitine, eksik ödenen aylık farklarının ay be ay işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

V.BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

1. Bölge Adliye Mahkemesinin 24.11.2021 tarihli ve 2020/1699 Esas, 2021/2007 Karar sayılı kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuş ve Dairemizce 31.10.2023 tarihli ve 2022/645 Esas, 2023/10566 Karar sayılı ilamla aşağıdaki gerekçeyle Bölge Adliye Mahkemesi kararı bozulmuştur:

"...Eldeki davada ise Bölge Adliye Mahkemesince davacı hakkında yurt dışında geçen hizmetlerin basamak intibakında değerlendirilmesi ile aylığın yeniden belirlenmesi gerektiğine ilişkin yaklaşım yerinde ise de, davacının basamak seyri ile borçlanma ile elde edilen hizmetler nedeniyle 29.01.2003 tarihi itibari ile olması gereken basamak ve 30.09.2008 tarihine kadar olması gereken basamak nedeniyle fark prim borcu doğup doğmayacağı hususları, öncelikle davalı Kurumdan sorularak belirlenmeli,

kurumca cevap verilmemesi veyahut verilen cevaba davacının itirazı olması halinde yukarıda açıklanan yasal hükümler gereğince basamak belirlenmesi ve bu basamağa göre davacının ödemesi gereken yapılandırma ve basamak farkı olup olmadığı hususu irdelenmeli ve sonucuna göre basamağın değişmemesi halinde şimdiki gibi değişmesi halinde ise değişen basamak ve verilecek kesin süre ile farklarının davacı tarafından ödenmesinden sonra ödeme tarihini takip eden aybaşından itibaren aylığın yükseltilmesi gereği dikkate alınmalıdır.

Kabule göre de davacı hakkında 29.01.2003 tarihinde 13. Basamak olduğu kabul edilmesine rağmen aylığın bağlandığı 01.07.2011 itibari ile davacıya hangi basamaktan ne miktarda aylık bağlanması gerektiği belirlenmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir..."

2.Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bozma ilamına uyularak yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 6100 sayılı HMK'nın 3 56... . maddeleri uyarınca davanın kısmen kabulü ile davacının yaşlılık aylığının, basamak farkından kaynaklanan prim borcunu ödediği 2024 yılı Haziran ayını takip eden 1 Temmuz 2024 tarihinden itibaren 13. basamak üzerinden ek ödeme hariç 13.062,30 TL olarak ödenmesi gerektiğinin tespitine, eksik ödenen aylık farklarının ay be ay işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

VI.TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; 13. basamak üzerinden karar verilmesi gerektiği iddiasıyla temyiz isteminde bulunmuştur. 2.Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; Kurum lehinde vekalet ücreti takdir edilmemesinin hatalı olduğu iddiasıyla temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, 3201 sayılı Kanun kapsamında borçlanılarak elde edilen hizmetlerin intibakı suretiyle yaşlılık aylığı miktarının yeniden tespit edilmesi ve fark aylıkların davalı Kurumdan tahsiline ilişkindir. 1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR