Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/15258 K.2025/6167

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili ve feri müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalı şirkete ait iş yerinde 20.08.2021 - 06.03.2022 tarihleri arasında uzun yol şoförü olarak çalıştığını ancak sigortasının yatırılmadığını, bunun üzerine müvekkilinin Antalya Sosyal Güvenlik Kurumu Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü'ne 11.03.2022 tarih, 41787929 sayılı başvuru yaparak sigortasız çalıştırılması sebebiyle davalı şirket hakkında şikayette bulunduğunu, davalı şirketin sadece uzun yol şoförü olmadığını, aynı zamanda şirket yetkilisi adına araç alım satım işlerini,

araçların Tüvtürk muayenelerini ve araçların geçici trafik belgelerini ilgili kurumlardan temin etme işlerini de yürüttüğünü beyanla davacının sigortalı hizmetinin başlangıç tarihinin 20.08.2021 olduğunun tespiti ile bu hizmetinin diğer hizmetleriyle birleştirilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1- Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde; davacının şoför olarak 2021 yılı Ekim ayı başında da aylık net 4.000,00-TL ücretle işe başladığını, uzun yol şoförü olmadığı için sefer ücreti adıyla bir ücretin söz konusu olmadığını müvekkili şirketin nakliye firması değil, mevsimlik olarak nar üretimi yapan bir tarım firması olduğunu, davacının ilk işe alındığı Ekim 2021 ayında nar hasat sezonunda uzun yol değil, Antalya'ya 2 saatlik mesafedeki Fethiye'den birkaç defa nar getirdiğini, bunun dışında davacının Antalya dışına sefere gitmediğini, nar sezonunda Ekim ayında nar hasatı yapıldığını, toplanan narın soğuk hava depolarına konduğunu,

Şubat - Haziran ayları arasında da depodan çıkarılarak satıldığını, bu anlamda Ekim ayında nar toplanmasından sonra Kasım, Aralık, Ocak, Şubat ve Mart aylarında ihtiyaç olacağı düşünülerek, tam çalışma yapmamasına rağmen tam maaş ödendiğini, bu süreçte davacıya "9 da gel iş olursa yaparsın" denilmesine karşın, kimi zaman saat 10:00 - 11:00 gibi işe geldiğini, müvekkili şirkete ait Peugeot minibüsle sadece Manavgat içinde nar bahçesinin olduğu çiftliğe gelip gittiğini, bu 3 aylık sürede günde 4 - 5 saat, ... olarak en fazla 8 saat çalıştığını, işlerin yoğunlaştığı satış sezonu başladığında,

davacının babasının sağlık durumunu öne sürerek bir miktar para isteyip müvekkili şirkete işleri halledeceğim demesine karşın, davacının müvekkili şirkete ait kullandığı aracın mazot açığı ihtimali de söz konusu olunca işten ayrılmak istediğini beyanla davanın reddini istemiştir.

2- Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde; 2 4639 01 01 1330746 007 18-50 000 030 sicil numarada işlem gören ... Gıda San.vedış Ticaret Turizm A.Ş. adına tescilli işyeri dosyası ile ilgili olarak, işyeri dosyasında denetim raporu bulunmadığını, davacının çalışmalarına rastlanılmadığını, davacının çalıştığını iddia ettiği dönemlerde herhangi bir şikayeti ya da başvurusu olmadığından adına düzenlenmiş başkaca bir belgeye rastlanılmadığını, davanın hak düşürücü süreden red kararı verilmesi gerektiğin sigortalılığın oluşumu yönünden çalışma olgusunun varlığının zorunlu olduğunu, eylemli ve gerçek biçimde çalışmanın varlığı saptanmadıkça hizmet akdine dayanılarak dahi sigortalılıktan söz edilemeyeceğini beyanla davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulü ile davacının davalı şirkete ait 1304600 007 sicil numaralı iş yerinde 15.09.2021 - 03.03.2022 tarihleri arasında tam zamanlı ve kesintisiz olarak 5510 sayılı Kanun'un 4/1-a maddesi kapsamında dönemin asgari ücreti ile çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı şirket vekili ile feri müdahil Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya kapsamı, delil durumu itibariyle, Antalya 9. İş Mahkemesi 2022/731 Esas 2024/25 Karar sayılı ilamına yönelik davalı vekilinin ve feri müdahil Kurum vekilinin istinaf başvurularının Hukuk Mahkemeleri Kanununun 353/1-b.1 maddesi gereğince ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1- Davalı vekili temyiz dilekçesinde; davacının Ekim 2021 den itibaren aylık net 4.000 TL sabit ücretle şoför olarak işe başlatıldığını ifade ettiklerini, buna rağmen Mahkemece davacıya deneme sürüşü yapıldığı 15.09.2021 tarihinden itibaren çalıştığının kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğunu beyan etmektedir. 2- Feri müdahil Kurum vekili temyiz dilekçesinde; davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddi gerektiğini, davanın gerçek ve eylemli çalışmanın varlığının ispat edilemediğini, yeterli ve etkili şekilde tanık dinlenmediğini, Kurumun dava açılmasına sebep olmadığını beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, davacının 20.08.2021 - 06.03.2022 tarihleri arasında davalı işyerinde geçen çalışmalarına ilişkin hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekili ve feri müdahil Kurum vekili tarafından temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR