Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/214 K.2024/3116

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri ile fer'i müdahil Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, taraf vekilleri ile fer'i müdahil Kurum vekili tarafından ayrı ayrı temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının 30.04.2009 tarihinden bu yana davalılara ait evde ücret karşılığı hafta tatili Pazar günleri dışında sürekli çalıştığı, davacının sabah 09:00'dan akşam saat 18.00 kadar hatta zaman zaman daha geç saatlere kadar çalıştığı, haftanın altı günü temizlik, yemek, ütü gibi ev hizmetlerinde kesintisiz olarak çalıştığı, zaman zaman davalı ...’in hasta olan annesi ...’nin bakımını yaptığı, davalıların sürekli sigortalı gösterildiği ve sigorta primlerinin yatırıldığını söylediği halde davacının tedavi amaçla hastaneye gittiğinde tesadüfen sigortalı olmadığını öğrendiği iddiasıyla davacının 30.04.2009 tarihinden dava tarihine kadar sigortalılık sürelerinin tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II.CEVAP

Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının herhangi bir sigortalı bildirimine rastlanmadığı, sigortalılıktan söz edebilmek için çalışmanın varlığının belirlenmesi gerektiği, kamu düzenine ilişkin davada re'sen araştırma yapılması gerektiği, Kurumun davada herhangi bir sorumluluğu bulunmadığı savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; davalıların doktor olarak görev yaptığı, ihtiyaç duyulan haftalarda ev temizliği ve ütü gibi ev işlerinde davalı ...'e yardımcı olması için davacı ile konuştukları, davacının da tekliflerini kabul etiği, davacının davalıların ihtiyaç duydukları haftalarda, haftanın 2 günü olacak şekilde davalıların evine gelerek bir gün temizlik, bir gün de ütü işlerini yaptığı, davacının gün içerisinde 9 saat kesintisiz bir çalışmasının olduğu iddiasında ise de temizlik işinin konutun kapsamı da dikkate alındığında 9 saat boyunca kesintisiz bir şekilde sürmesinin mümkün olmadığı,

davacının beyanları samimi ve inandırıcı olmadığı, davacının davalıların evinde yapmış olduğu iş, niteliği gereğince devamlılık arz eden bir iş olmayıp, sigortalı sayılmayı gerektirecek kriterlerde olmadığı, davacının ev temizliği ve ütü gibi işlerde ihtiyaç duyulduğunda haftanın 1-2 günü 3-4 saat çalıştığını, sürekli çalışması bulunmadığı, davacıların 2009 - 2013 yılları arasında Şanlıurfada ikamet ettikleri, Antalya iline 2013 yılında yerleştikleri, davacının 2009 yılından beri çalmıştığı iddiasının kötü niyetli olduğu savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesi tarafından; dosya kapsamında dinlenen tüm tanık beyanları birlikte değerlendirildiğinde 2009 yılında davalı ... 'ın Şanlıurfa'ya uzmanlığını yapmak için gittiğinde ...'ın buradaki işten çıkmasıyla, davacının çalışmasına aracı olduğu, davalının Antalya 'daki evinde yalnız kalmakta olan yaşlı annesine bakmak, ona ev işlerinde yardımcı olmak, Market/Pazar alış-veriş v.b dışarı işlerini takip etmek üzere, davacının işyerinde çalışmaya başladığı, davalıların Antalya'ya geri döndükleri 2013 yılından itibaren de davalılar nezdinde çalışmaya devam ederek,

28.07.2017 tarihine kadar haftada 3 gün, ayda 12 gün çalıştığı sonuç ve kanaatine ulaşıldığı gerekçesiyle davacının davalılara ait ev hizmetleri işinde 30.04.2009-28.07.2017 tarihleri arasında haftada 3 gün, ayda 12 gün süreyle hizmet akdini tabi olarak asgari ücret karşılığı çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri ile fer'i müdahil Kurum vekili istinaf yoluna başvurmuşlardır.

B.İstinaf Sebepleri: Fer'i müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının herhangi bir sigortalı bildirimine rastlanmadığı, gerçek ve eylemli sigortalılıktan söz edilebilmesi için bu iddianın yazılı kayıtlar ile ispat edilmesi gerektiği, tanık beyanları ile hüküm verilemeyeceği, kamu düzenine ilişkin davada re'sen araştırma yapılması gerektiği, Kurumun davada herhangi bir sorumluluğu bulunmadığı iddiasıyla İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının tanığı olarak dinlenen şahısların davacı ile çalışmaları bulunmadığı gibi davacının çalışma düzenini bilmesi mümkün olmayan ve davacının yakın akrabası olan kişiler olduğu, bilirkişi tarafından davalı tanıklarının beyanlarına eklemeler yapılarak ve yorumlar getirilerek davacının iddialarının doğrulandığı şeklinde değerlendirmeler yapıldığı ve bu doğrultuda kanaatler açıklandığı,

davalı tanıklarının beyanları incelendiğinde görüleceği üzere bilirkişinin belirttiği şekilde davacı tanıklarını beyanları ile kısmen örtüşen ve bu bağlamda benzer şekilde yaşlı kişi bakımını da üstlenerek yapılan ev hizmetlerinin beyanında bulunmadıkları gibi davacının, yaşlı bakımını üstlendiği şeklinde hiçbir beyanlarının olmadığı, davalıların annesinin hasta ya da bakıma muhtaç bir insan olmadığından, davacının yaşlı bakımı gibi bir işi olmadığı, davacının tam zamanlı ve yatılı işi olmadığı,

diğer tanık beyanlarının da davacının iddiasını ispatlar nitelikte olmadığı iddiasıyla İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının talep edilen dönemde davalılara ait işyerinde kesintisiz çalıştığı, tanık beyanları ile bu iddianın kanıtlandığı, davalılardan ...'în 5 yıl Urfa'da kaldığı, davalı ...'ın ise 7 yıl Urfa'da kaldığı, bu süre içerisinde ...'nin bakımının davacı tarafından yapıldığı, hastanın haftada 3 bakımı söz konusu olmadığı, davalılardan...'in annesi ...'nin 16.05.2007 tarihinden itibaren aralıksız Güvenlik Mah. 259. Sk.

22/9 Muratpaşa / Antalya adresinde ikamet ettiği, davalılardan...'in annesi ...'nin, 16.05.2007 tarihinden itibaren aralıksız davacı tarafından bakıldığı, davacının sürekli Antalya'da bulunan evde kaldığı, hasta bakımı yaptığı, evin tüm işleri ve ihtiyaçlarının davacı tarafından karşılandığı, davacının 2-3 gün çalıştığı ya da 3-4 gün çalıştığı iddiaları tamamı ile gerçek dışı olduğu iddiasıyla İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan kanuni ve hukuki gerekçeleri ile dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, Mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden kanuna aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri ile fer'i müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

Taraf vekilleri ile fer'i müdahil Kurum vekili istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz isteminde bulunmuşlardır.

C.Gerekçe 1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, davacının davalılar nezdinde hizmet akdine dayalı olarak 30.04.2009 - 28.07.2017 tarihleri arasında kesintisiz çalıştığının tespiti davasıdır.

2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 86 ncı maddesi ilgili hükümlerdir.

3. Değerlendirme 1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

Aşağıda yazılı temyiz giderlerinin ilgililerden alınmasına,