Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/2712 K.2025/5264

Taraflar arasındaki meslek hastalığı iddiasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararının davacı vekili tarafından temyiz edilmesi ve de duruşma talep edilmesi üzerine yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin ve duruşma isteminin kabulüne karar verilmiş ve duruşma için 25.04.2023 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmiştir. Duruşma günü duruşmalı temyiz eden davacı asil ... ve adına Av. ... ile davalı adına Av. ... geldiler. Gelenlerin yüzlerine karşı duruşma başlanıp, sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek bırakılan günde dosyanın mahalline gönderilmesine karar verilmişti. Dosyanın tekrar Dairemize gönderilmesinden ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili özetle; müvekkilinin 28.04.2014 tarihinden iş akdinin feshedildiği 05.02.2018 tarihine kadar aralıksız olarak davalı şirket bünyesinde ...

AVM içinde asansör ve yürüyen merdiven bakım ve arıza teknisyeni olarak çalıştığını, davalı şirkette çalışırken birden fazla işçinin yapması gereken bazı işleri tek başına yapmaya zorlandığını, yürüyen merdivenlerin her bir demir basamağının yaklaşık olarak 50-60 kg. arasında olduğunu, çoğu zaman tek başına bu merdiven basamaklarını kaldırmak durumunda bırakıldığını, bu nedenle kasığında iki defa yırtık oluştuğunu, kasıkta oluşan yırtık dışında aynı zamanda bel ve omurilikte de hasar meydana geldiğini, bu nedenle 4 kg'dan daha ağır eşya taşımaması gerekecek duruma geldiğini, yürüme zorluğu çetiğini, uzun süre ayakta kalamadığını,

ayakta uzun süre kaldığında dayanılmaz acı ve ızdırap duyduğunu, meslek hastalığına uğramasının nedeninin işverenin ihmali davranışları olduğunu ileri sürerek 1.000,00 TL maddi, 40.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsilini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili özetle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında özetle davacı işçinin rahatsızlığının iddia edildiği üzere davalı işyerindeki çalışmasından kaynaklı bir meslek hastalığı olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A.Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle, eldeki davanın meslek hastalığına ya da malulen emekliliğe değil, işyeri koşulları sebebiyle oluşan işgücü kaybına dayalı maddi ve manevi zararların tazmini istemine ilişkin olduğunu, bu nedenle davanın yalnızca işverene karşı açıldığını ve SGK’nın davalı gösterilmediğini, davacının işyerine sağlıklı olarak girdiği, ancak hasta ve sakat biçimde ayrıldığı, dosyada yer alan Ankara Mesleki ve Çevresel Hastalıklar Hastanesi raporunda davacının "inguinal femoral herni" hastalığına yakalandığının sabit olduğu,

hastalığın yalnızca ağır yük kaldırma durumunda ortaya çıkabileceği, davacıda tümör, kronik öksürük ve kabızlık gibi diğer olasılıkların bulunmadığı, dolayısıyla tek sebebin işyerindeki yük taşıma zorunluluğu olduğunun açıkça anlaşıldığı, SGK’nın meslek hastalığı kararı vermemiş olmasının, zararın ve illiyet bağının varlığını ortadan kaldırmayacağı belirtilmiştir.

Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Kurulu’nun düzenlediği raporda müvekkilin hastalığının ağır ve tedavisinin zorlu olduğunun, önceki sağlığına kavuşmasının mümkün görülmediğinin kabul edildiği halde, sonuç kısmında yalnızca meslek hastalığı bulunmadığına ilişkin tek satırlık değerlendirmeyle yetinildiği, oysa talebin işgücü kaybına ve uğranılan zararın hesaplanmasına ilişkin olduğu, bu yönüyle anılan raporun talepleri karşılamaktan uzak bulunduğu, tüm dosya kapsamı itibariyle rahatsızlık ile yapılan iş arasında açık bir illiyet bağı bulunduğu ve bu durumun dosyadaki belgeler ve tanık beyanlarıyla da sabit olduğu,

bu yönlerin hiçbiri dikkate alınmaksızın eksik incelemeyle hüküm kuran Bölge Adliye Mahkemesi kararının hatalı olduğu belirtilerek, kararın bozulması talep edilmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık meslek hastalığı iddiasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir.

Dosya kapsamından, Ankara Mesleki ve Çevresel Hastalıklar Hastanesinin 21.03.2019 tarihli raporunun genel cerrahi ile ilgili tespitlerin bulunduğu kısımda “Sosyal Güvenlik Kurumu sevki ile meslek hastalığı araştırılmak üzere Kurumumuza başvuran hastanın yapılan muayenesinde, asansör firmasında kaynak ve montaj işi yaptığını ifade eden hastaya bu süreçte “sağ inguinal herni” (kasık fıtığı) tanısıyla 04.04.2017’de ….

Ameliyatı yapılmış, istirahat raporu bitiminde işbaşı yaptıktan sonraki süreçte kasık ağrıları olması üzerine tekrar muayene edilmiş ve “femoral herni”(diğer bir çeşit kasık fıtığı) tespit edilmiş. Şu anda şiddetli ağrı şikayeti var. Dış merkezde yapılan USG’de femoral herni tespit edilmiş, hasta 18.02.2019 tarihinde hastanemizde muayene edildi.

Fizik muayenede sağ inguinal bölgede herniasyon mevcut ancak nüks olup olmadığı ayrımı yapılamadı, … meslek hastalığı araştırılmak üzere yatış verildi. TANI: Opere Inguinal Herni + Femoral Herni. Hasta operasyon sonrası aynı şekilde çalışmaya ve ağır kaldırmaya devam ettiğini ifade etti. Hastanın yapılan tetkikler sonucunda saptanan sağ femoral hernisi ağır yük kaldırmak gibi karın içi basıncını arttıran durumlar sonrasında görülebilir.

Kesin kararın Kurum Sağlık Kurulu tarafından verilmesi önerilir.” ifadelerinin yer aldığı, anılan raporun Tıbbi Kararın Tartışılması Kısmında: “İnguinal, Femoral herni karın ön duvarının zayıflamasıyla ortaya çıkan bir hastalıktır. Karın içi basıncını arttıran (ağır yük kaldırma, Karın içi tümörler, Kronik Öksürük ve Kronik Kabızlık gibi) durumlarda ortaya çıkabilir.

Cerrahi tedaviden yarar görür” ifadelerinin yer aldığı, raporun Karar kısmında: İnguinal ve Femoral herni açısından ağır kaldırmasını gerektirecek işlerde çalışmasının rekürrense ve/veya hastalığın ağırlaşabilmesine yol açabilme ihtimali nedeniyle ağır kaldırmasını gerektirecek işlerde çalışmasının sakıncalı olduğuna, Mesleki maruziyet ve risk farktörlerini içeren belgelerin teminini takiben ilgili mevzuat gereğince hasta hakkındaki kararın kurum sağlık kurulunca verilmesine oy birliğiyle karar verildi.” ifadelerinin yer aldığı,

11.07.2019 tarihli İstanbul Kurum Sağlık Kurulu kararında Ankara Mesleki ve Çevresel Hastalıklar Hastanesinin 21.03.2019 tarih – 515 numaralı raporu incelenen raporlar kısmında belirtilerek sigortalıda tespit edilen İnguinal herni hastalığının mesleki olmadığına, Femoral herni hastalığının mesleki olmadığına karar verildiği, 18.12.2019 tarihli Yüksek Sağlık Kurulu raporunda da “sigortalıda mevcut İnguinal herni ve Femoral herni hastalıklarının mesleki olmadığına karar verildiği, 14.10.2020 tarihli Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Dairesi raporunda “...

Üniversitesi Tıp Fakültesi Genel Cerrahi Biriminin 02.09.2020 tarih ve 2515 sayılı Raporunda.

4 Nisan 2017 de dış merkezde ağrının eşlik ettiği kasık fıtığı nedenli sağ ing herni operasyonu yapılan takiben batın sağ alt kadranda ve sol kasıkta aljezi(ağrı), nevralji(elektrik çarpması hissi) ve yürümekte zorluk çekme şikayetlerinin olması üzerine dış merkezde yapılan tetkiklerinde sağ femoral fıtık ve sol inguinal fıtık lezyonlarına ait raporları tarafımızca incelenen hastadan son durum tetkiki açısından görüntüleme tetkikleri tekrar çalışılmıştır, buna göre;

ek-1 de sunulan 21.08 2020 tarihli alt abdomen kontrastlı BT raporunda " sol inguinal alanda içerisinde yağlı içerik mevcut olan inguinal herniasyona ait görünüm dikkati çekmektedir ön tanıda belirtilen sağda inguinal herniasyonu düşündürecek bulgu saptanmamıştır.

Bu düzeyde olgunun geçirilmiş operasyon öyküsü varsa buna sekonder olabilecek retiküler dansite artışları dikkati çekmektedir." şeklinde radyoloji yorumu, ek-2 de sunulan 18.08.2020 tarihli tüm batın usg raporunda "..sağ tarafta femoral ven komşuluğundan 12 mm defektten valsalva manevrası ile mezenterik yağ planlarının ciltaltına herniasyonu izlendi. (femoral herni) sol tarafta 8 mm defektden valsalva manevrası ile mezenterik yağ planlarının ciltaltına herniasyonu izlendi. (inguinal herni) " şeklinde radyoloji yorumu bulunan hasta fm ile yatarak ve ayakta muayene edildi ve valsalva manevraları ile değerlendirildi,

buna göre hastanın elle muayene ile de tespit olunan aşikar sağ femoral herni ve sol inguinal hernileri mevcut olduğuna göre. SONUÇ: Mevcut belgelere göre; ...1987 doğumlu ...’da mesleki hastalık olmadığı oy birliği ile mütalaa olunur.” şeklinde görüş bildirildiği anlaşılmaktadır.

Meslek hastalığından kaynaklı tazminat davalarının görülmesi için ön koşul zararlandırıcı olayın Kurumca meslek hastalığı niteliğinde olduğunun tespit edilmesidir. Meslek hastalığının tespiti ile ilgili ihtilaf Sosyal Güvenlik Kurumunun hak alanını doğrudan ilgilendirmekte olup tazminat davasında kurum taraf değildir.

Yukarıda yapılan açıklamalar gereğince, Mahkemece davacının rahatsızlığının meslek hastalığı olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de açılacak ayrı bir tespit davasında bu hususun tartışılarak çözüme kavuşturulması gerekirken bu husus gözetilmeksizin ve göreve ilişkin kamu düzenine dair usul hükümleri dikkate alınmaksızın yargılamaya devamla davanın esası hakkında karar verilmesi hatalı olmuştur.

Mahkemece yapılacak iş, davacı tarafa, davacının rahatsızlığının meslek hastalığı olduğunun tespitine ilişkin Sosyal Güvenlik Kurumuna ve hak alanını etkileyeceğinden işveren aleyhine “meslek hastalığının tespiti” davası açması için usulüne uygun kesin önel vermek, davanın açılması halinde eldeki dava için bekletici sorun yaparak çıkacak sonuca göre, meslek hastalığı olmadığı hususunun kesinleşmesi durumundaysa Dairemizin 20.09.2022 tarih ve 2022/3466 Esas 2022/10875 Karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere iş mahkemesinin görevli olup olmadığını değerlendirmek ve sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin, eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR