Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/3594 K.2024/3917

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf istemlerinin esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ... İnş. Taah. Tur. San ve Tic. A.Ş.'nin Karayolları Genel Müdürlüğünden yol yapım ihalesi aldığını, davacının 30.08.1997 yılında Kandıra-Kocaeli yol inşaat şantiyesinde hizmet akdi ile işçi statüsünde çalıştığını, davacının davalı firmanın ihalelere girerek illere göre değişen şantiyelerde çalıştığını, davalı ... ... ve ... İnşaatın asıl işi alan davalı ...

A.Ş.'nin aldığı işleri üstlendiklerini, davacının 30.08.1997-21.12.2009 arasında davalı firmaların muhtelif şantiyelerinde, taş ocaklarında, roköperatörü, borucu ve mikser şoförü olarak çalıştığını, davalı ...

A.Ş. firması tarafından işine son verildiğini en son aylık net maaşının 2.300-TL olduğunu ancak davacıya asgari ücretten maaş ödemesi yapıldığını, davacının işçilik haklarını alamamasına rağmen davacıya işçilik haklarının hepsini aldığına dair imza attırıldığını, davacının 1997-2003 tarihleri arasında davalı ... İnş, ... ... İnş. ... A.Ş.'de toplam çalışma gün sayısının 1800 gün olması gerekirken 834 gün olarak bildirildiğini, diğer davalı ...

A.Ş.'de 720 günlük çalışma süresinin 561 gün bildirildiğini ileri sürerek, davacının davalılar tarafından davalı Kuruma eksik bildirilen 1125 günün tesbitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... ... İnşaat Taah Turizm Maden Nak. San. Tic. Ltd. Şti vekili, cevap dilekçesinde, davanın reddini savunmuştur.

2.Davalı ... Beton İnş. San. ve Tic. A.Ş. vekili, cevap dilekçesinde, davanın reddini savunmuştur.

3.Davalı ... İnş. Taah. Trz. San. Tic. Ltd. Şti. vekili, cevap dilekçesinde, davanın reddini savunmuştur.

4. Feri müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne, davacının, 38021 iş yeri kurum numaralı davalı ... İnşaat Taah. Turz. San. ve Tic. A.Ş. adlı işyerinde 01.12.1997 ile 14.01.1998 tarihleri arasında hizmet akdine dayalı olarak 44 gün sigortasız çalıştırıldığının tespitine, ispatlanamayan fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılardan Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B.İstinaf Sebepleri Davalı Kurum vekili, istinaf dilekçesinde özetle; kararın kaldırılmasına ve talep doğrultusunda karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurularının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılardan Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili, temyiz dilekçesinde; istinaf gerekçelerini tekrarla kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri hükümleridir.

3. Değerlendirme Davacının 30.08.1997-21.12.2009 tarihleri arasında çalıştığının tespiti talebi üzerine İlk Derece Mahkemesince 01.12.1997 ile 14.01.1998 tarihleri arasında çalışmalarının tespitine dair karar verilmişse de, dinlenen tanık beyanları hizmet süresinin tespiti açısından yetersiz olup hüküm kurmaya elverişli değildir.

Yapılacak iş, davacıyla ilgili varsa tüm belge ve kayıtları işverenden istemek, çalışmanın gerçekleştiği ileri sürülen işyerinin Kurum nezdinde bulunan dosyası, işverence hazırlanması gerekli ücret ödeme bordroları, puantaj kayıtları ve diğer kayıtları getirtmek, işyerinin taş ocağı olması Belediye, Jandarma ve Mülki amirlikten davalı işyerinin hangi tarihlerde faal olduğunu belirlemek, davacının davalı işyerindeki çalışmasının sezonluk bir çalışma mı yoksa yıl boyunca devam eden sürekli bir çalışma mı olduğunu tespit etmek için ise davalı işyerinin elektrik ve su tüketimine ilişkin kayıtları ilgili yerlerden isteyip incelemek,

dava sırasında dinlenen tanıkların ve yeni tespit edilecek davalı işyerinin bordrolu tanıklarının anılan dönemle ilgili ayrıntılı ifadeleri almak, ihtilaflı dönemin tamamında davalı işyerinde kayıtlı bordro tanıklarını resen tespit ederek dinlemek, dinlenen tanıkların hizmet cetvellerini dosya arasına almak, gerektiğinde Sosyal Güvenlik Kurumu, zabıta, maliye, meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle davalı işyerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinde uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı komşu işyeri çalışanları;

yoksa işyeri sahipleri/konut sahipleri araştırılıp tespit edilerek davacının kabul edilen dönemde çalışıp çalışmadığını hiçbir tereddüte mahal bırakmayacak şekilde ortaya koyarak toplanan deliller ışığında varılacak sonuca göre hüküm kurmaktan ibarettir.

Mahkemece, açıklanan maddi ve hukuki ilkeler gözetilmeksizin eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve kanuna aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurularının esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,