Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/5158 K.2024/6863

Taraflar arasındaki 2926 sayılı Kanun kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalılığına esas prim tevkifatının aidiyetinin tespiti davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin 01.02.2005 tarihinde 7885152803 Bağ-Kur numarası ile Tarım Bağ-Kur sigortalılık tescil kaydının yapıldığını, davacının 1988 yılından beri kendi tarımsal arazilerinde armut, ceviz, kestane ve üzüm ürünleri yetiştirip satmakta ve halen geçimini de bu şekilde sağlamakta olduğunu, davacının ... ...(1996/Ağustos) ve ... ...(1999/Ekim) isimli şahıslara yapmış olduğu ürün satışlarından yapılan tevkifatlar nedeniyle sigortalılık tescil tarihi başlangıcının yeniden belirlenmesi için Tire Sosyal Güvenlik Merkezine yaptığı başvurunun, ... ...-1999/Ekim ayı,

... ...- 1996/Ağustos ayı tevkifat listelerinde sadece ad ve adres bilgileri olduğu, ilçe Nüfus Müdürlüğünden yapılan araştırmada başvurucu ... ismiyle tevkifat kesintisi olabilecek tarihlerde sağ ve ... olan birden fazla kişinin olduğunun tespit edilmesi nedeniyle tevkifat kesintilerinin aidiyeti hakkında karar verilemediği belirtilerek reddedildiğini beyanla müvekkilinin 01.09.1996 tarihinden Tarım Bağ-Kur sigortasına tescil ile 01.02.2005 tarihine kadar Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II.CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının iddia ettiği tevkifat makbuzlarında yazılı isim konusunda nüfus, işyeri vb. resmi kayıtların araştırılarak tevkifat makbuz tarihlerinde davacı haricinde yaşayan başka bir kişinin mevcut olup olmadığının, yaşayıp yaşamadığını, yaşıyorsa ne tür tarımsal ürün yetiştirdiğinin araştırılması ve tevkifat makbuzlarında yer alan ismin davacıya ait olduğunun hiç bir tereddüte yer bırakmayacak şekilde tespitinin yapılması gerektiğini savunarak, davanın reddine yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerine yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesi tarafından özetle; davanın kısmen kabulü ile Kurum kayıtlarına 1996/Ağustos döneminde intikal eden Bağ-Kur çiftçi primleri tevkifat bildirim listesinde yer alan ...'ın baba adının ..., ana adının ..., doğum tarihinin 12.10.1960, doğum yerinin Tire olarak düzeltilmesi ile bu prim kesintilerinin ... TC kimlik numaralı ...'ın hesabına aktarılarak, davacının 1996/Ağustosta yapılan tevkifatı takip eden aybaşı ile 1999/Ekimde yapılan tevkifatı takip eden yıl sonu itibarıyle 01.09.1996 ile 31.12.1999 tarihleri arasında 2926 sayılı Kanun kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf yoluna başvurmuştur.

B.İstinaf Sebepleri: Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, Kurum işlemlerinin mevzuata uygun bulunduğunu beyan ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddini istemiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesi tarafından aynı ilçede, davacı ile aynı ad ve soyadı taşıyan, çekişmeli dönemde sağ olup tevkifatın kendisine ait olma ihtimali olan kişinin dinlendiği, söz konusu tanığın tevkifatın kendisine ait olamayacağı yönünde açık anlatımının bulunduğu görülmekle, Kurum kayıtlarına intikal etmiş, davacının adı ve soyadını, yaşadığı köye dair bilgi taşıyan tevkifat listesinin davacıya ait olduğuna dair kabulde bir isabetsizlik görülmediği,

ancak davacının 01.06.1996-01.05.2005 tarihleri arasında sigortalılık tespitini talep ettiği, İlk Derece Mahkemesi tarafından tevkifat kayıtlarına uygun olarak 01.09.1996-31.12.1999 tarihleri arasında 2926 sayılı Kanun kapsamında sigortalılığın bulunduğunun hüküm altına alındığı, kısmen kabul kararı verilmiş olmasına rağmen yargılama gideri açısından tam kabul kararı verilmiş gibi hüküm oluşturulduğu görülmekle, davalı Kurum vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile Tire 1. Asliye Hukuk (İş) Mahkemesinden verilen kararın kaldırılmasına,

davanın kısmen kabulü ile davacının 01.09.1996 - 31.12.1999 tarihleri arasında 2926 sayılı Kanun kapsamında sigortalı olduğunun tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz isteminde bulunmuştur.

C.Gerekçe 1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, teslim edilen tarımsal ürün bedellerinden yapılan ve 2926 sayılı Kanun kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalılığına esas olan prim kesintisinin aidiyetinin tespiti davasıdır.

2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 2926 sayılı Tarımda Kendi Adına ve Hesabına Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kanunu'nun 2, 7, 9, 10, 36 ncı maddeleri ilgili hükümlerdir.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davalı Kurum vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,