Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/5500 K.2024/7595

Taraflar arasında Mahkemesinde görülen tespit davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Kuruma ilk başvuru tarihi olan 23.08.2017 tarihinden itibaren emeklilik hakkı ve emeklilik maaşı almaya hak kazanmış olduğunun tespitine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının dava dışı ... Dış Tic. Ltd. Şti.'de 02.09.1990 tarihinde işe başladığının Kuruma bildirildiğini, 1990 yılının 9, 10, 11 ve 12 aylarına ilişkin iş yerinin bir faaliyetinin bulunmadığını, davacının kesintisiz olarak çalıştığına dair hiçbir kayıt bulunmadığını, tüm bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 15.11.2022 tarih, 2021/453 E., 2022/277 K. sayılı kararıyla; davacının sigorta başlangıcının 02.09.1989 olarak tespit edildiği, sigorta başlangıç tarihine göre davacının emeklilik şartının 25 yıl çalışma, 51 yaş ve 5450 prim gününü doldurmak olduğu buna karşılık 02.09.1989-23.08.2017 tarihleri arasındaki çalışma ile davacının prim gününü doldurduğu gözetilse de, davacının doğum tarihinin 19.03.1968 olduğu dikkate alındığında davacının 23.08.2017 tarihi itibariyle yaşının 49 yaş 5 ay 4 gün olduğu, yaş şartının sağlanmamış olması sebebiyle 5510 sayılı Kanun'un 28 inci maddesinde aranan koşulların sağlanmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

Davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesinin 27.01.2023 tarih, 2023/18 E., 2023/103 K. sayılı kararıyla istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince temyiz isteminde bulunulmuştur.

2. Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 03.05.2023 tarihli ve 2023/4577 Esas, 2023/4716 Karar sayılı bozma kararında; dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddi ile dosya içerisinde yer alan ve tahsis talebi niteliğinde olduğu anlaşılan 21.03.2019 tarihli dilekçe gözetilerek, bu tarih itibariyle tahsis koşullarının varlığı irdelenip sonucuna göre bir karar verilmesi gerektiğinden bahisle karar bozulmuştur.

B. Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bozma ilamına uyulmak suretiyle yapılan yargılamada, bozma ilamı doğrultusunda ek rapor alınmış. 18.11.2008 tarihli 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun Tahsis Mevzuatına İlişkin Hükümleri başlıklı 2008/96 sayılı Genelgenin Yaşlılık Sigortası Yararlanma Koşulları çerçevesinde. 08.09.1999 tarihinden önce sigortalı olanların yaşlılık aylığına hak kazanma koşulları 5510 sayılı Kanunla.

4 (a) sigortalıları için.

506 sayılı Kanun'un geçici 81 inci maddeleri yürürlükte bırakılmak suretiyle mülga kanunlardaki hükümler doğrultusunda tespit edilmesi sağlanmış olup buna göre, 08.09.1999 tarihinden önce sigortalı olan 4 (a) sigortalılarının aylığa hak kazanma koşullarında davacının 02.09.1989 başlangıç tarihine göre 24.05.1988-23.11.1989 tarihleri arası işe giren sigortalı erkeğin 25 yıl 51 yaş 5450 gün şartlarını birlikte yerine getirmiş olması gerekmekte olduğu anlaşıldığından; somut olayda 19.03.1968 doğumlu olan davacının 25 yıl 51 yaş 5450 gün (7085 gün) şartlarını yerine getirmiş olduğu tespit edildiğinden;

davanın kısmen kabul ve kısmen reddi ile davacının 21.03.2019 tarihi itibariyle emekliliğe ve yaşlılık aylığına hak kazandığının tespitine, 23.08.2017-21.03.2019 dönemine ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; davanın reddi gerektiğini belirterek kararı temyiz etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, yaşlılık aylığı bağlanması gerektiğinin tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,

2. 506 sayılı Kanun'un 62 nci maddesi, Geçici 81 B maddesi ile 1479 sayılı Kanun'un Geçici 10 uncu maddesi

3. Değerlendirme 506 sayılı Kanun'un 62 nci maddesinin 1 inci fıkrası uyarınca yaşlılık aylığının tahsis talep tarihini (yazılı isteğini) takip eden ay başından itibaren yaşlılık aylığı başlayacağından, davacının tahsis talep tarihi olan 21.03.2019 tarihi itibariyle emekliliğe ve yaşlılık aylığına hak kazandığının tespitine ilişkin Mahkeme kararı usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Ne var ki; bu aykırılığın giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, karar bozulmamalı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/2. maddesi gereğince verilen karar, düzeltilerek onanmalıdır.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1.Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillere, kanuni gerektirici sebepler ile temyiz nedenlerine göre, davalı Kurum vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2. Mahkeme kararında hükmün 1 numaralı bendinin tamamen silinerek yerine “ Davacının 21.03.2019 tarihini takip eden ay başı olan 01.04.2019 tarihinden itibariyle emekliliğe ve yaşlılık aylığına hak kazandığının tespitine, 23.08.2017-21.03.2019 dönemine ilişkin istemin reddine” ibaresinin yazılmasına ve hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,