Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/6423 K.2024/6382

Taraflar arasındaki sigorta başlangıcının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalılar vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı asil dava dilekçesinde, 17.01.1994 tarihinde ilk defa davalı Belediyede temizlik işlerinde çalışmaya başladığını, davalı Belediye tarafından işe giriş bildirgesi Kuruma verildiğini ancak primlerin yatırılmadığını, dönem bordrosunda ismine rastlanılmadığını iddia etmiş, sigortalılık başlangıç tarihinin 17.01.1994 olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı Belediye başkanlığı tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır.

2.Davalı Kurum vekili, davacı ...'ya ait şahsi sicil dosyasının ve kayıtların tetkikinde; davacının 17.01.1994 tarihinde ilk defa işe giriş bildirgesinin Kuruma verildiğinin görüldüğünü, 17.01.1994 tarihli işe giriş bildirgesine istinaden davacı adına prim yatırılmadığından, dönem bordrosu verilmediğinden dolayı bu giriş sigortalı giriş olarak kabul edilmediğini, davanın hak düşürücü süreye uğradığını bu nedenle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, davacının işyerinde eylemli olarak çalışıp çalışmadığının araştırılmasının gerektiğini savunmuş davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince, davanın kabulü ile davacının 1 5221 007174 01-10 işyeri sicil numaralı davalı ... Belediye Başkanlığı bünyesinde 17.01.1994 tarihli işe giriş bildirgesi doğrultusunda sigorta başlangıç tarihinin 17.01.1994 tarihi ve prime esas kazancının asgari ücret olduğunun tespitine, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili ile davalı belediye başkanlığı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davalı Belediye Başkanlığı vekili istinaf dilekçesinde, davacının yargılama esnasında davalı Kurum bünyesinde çalıştığına dair herhangi bir belge sunmadığını ve iddialarını kanıtlamadığını, davacının davalı Kurum bünyesinde çalıştığına dair bilgi ve belge bulunmadığını, davalı Kurum bünyesindeki özlük dosyasında bordro bilgilerine rastlanılmadığını, Mahkeme tarafından verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu savunmuş, kararın kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde, davacının çalışmalarının kesintili olduğunu, bilirkişi raporunda dinlenen tanık beyanlarına göre kanaat belirtildiğini, dava dosyasında SSK kayıtlarının dışında herhangi bir belge bulunmadığını, davacının kuruma bildirilmeyen çalışmalarına ilişkin olarak yazılı belgenin bulunmadığını, eksik inceleme neticesinde karar verildiğini savunmuş, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "..Somut olayda, 17.01.1994 tarihli Toprakkale Belediyesi tarafından, 20.03.1970 doğumlu davacı adına düzenlenmiş işe giriş bildirgesi olduğu, işe giriş bildirgesi üzerinde 20.01.1994 kaşesi olduğu, böylece sigorta sicil numarasının 1994 yılı serilerinden olduğunun anlaşıldığı, dinlenen tanıklar ..., ..., ...

Baba'nın beyanlarında, davacının 1994 yılında temizlik işçisi olarak çalıştığını doğruladığı, bu tanıkların dönem bordro tanıkları olduğu, tespiti istenen dönemde davalı Belediye yanında çalışması gözüktüğü, bu hali ile dosya kapsamına göre mahkeme kabulünün yerinde olduğu kanaatine varılmıştır.

Ancak açılan davanın sigorta başlangıç tespitine ilişkin olması nedeniyle, Kurum işlemi olarak değerlendirilmesi, bu hali ile SGK'nın fer'i müdahil değil, davalı olarak gösterilmesi gerektiği, dava açmadan önce de Kuruma müracaat şartının bulunduğu anlaşılmaktadır. Dava dilekçesi ekindeki belgelerden davacının, dava açmadan önce 05.11.2018 tarihinde Kuruma müracaat ettiği, Kurum tarafından 16.01.2019 tarihli verilen cevapta talebin reddedildiği görülmüştür.

Bu hususta bir eksiklik yoksa da, gerek dava dilekçesinde gerekse de karar başlığında, SGK'nın fer'i müdahil değil, davalı olarak gösterilerek, davanın kabulü doğrultusunda, aleyhine vekalet ücreti ve yargılama gideri hükmedilmesi gerekmektedir..." gerekçesiyle istinaf başvurularının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulü ile davacının 5221 007174 01-10 işyeri sicil numaralı davalı ...

Belediye Başkanlığı bünyesinde 17.01.1994 tarihli işe giriş bildirgesi doğrultusunda sigorta başlangıç tarihinin 17.01.1994 tarihi ve prime esas kazancının asgari ücret olduğunun tespitine, karar verilmiş davalılar aleyhine yargılama giderleri ve vekalet ücretine de hükmedilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı SGK vekili, temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı SGK vekili istinaf dilekçe içeriğini tekrarla kararın temyizen bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık 17.01.1994 tarihinin sigorta başlangıç tarihi olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu'nun 2, 9, 79 uncu,108 inci maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme 1.Mahkemece davanın kabulü yönündeki kararı yerinde görülmekle birlikte sigortalılığın başlangıcı, işverence yasal süresinde verilmekle zorunlu sigortalılık tescilinin dayanağını oluşturan bildirgede işe giriş günü olarak yazılı tarihin kabul edilmemesi yönündeki Kurum işleminin iptali ile anılan bir günlük çalışma süresinin geçerliliğinin tespiti niteliğinde olduğundan, davacının, davalı ... Belediye Başkanlığı ünvanlı 1 5221 007174 01-10 sicil no.lu işyerinde, sigorta başlangıcının yanısıra 17.01.1994 tarihinde asgari ücretle 1 gün çalıştığının tespitine şeklinde hüküm kurulması gerektiğinin gözetilmemiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

2.Ne var ki bu konunun düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370 inci maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1.Davalı Kurumun diğer temyiz itirazlarının reddine;

2.Davalı Kurumun temyiz itirazının kabulü ile Bölge Adliye Mahkemesi ilamında, (II-A) bendinin silinerek yerine "Davanın kabulüne, davacının davalı ... Belediye Başkanlığı ünvanlı 1 5221 007174 01-10 sicil no.lu işyerinde, 17.01.1994 tarihinde asgari ücretle (1) gün süre ile sigortalı çalıştığının tespiti ile sigortalılık başlangıç tarihinin 17.01.1994 tarihi olduğunun tespitine, " ibarelerinin yazılmasına ve hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,