Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/6451 K.2024/8998

Taraflar arasındaki asıl ve birleşen dava rücuan tazminat istemli olup yapılan yargılama sonunda Mahkemece davanın kabulüne dair karara karşı taraf vekilleri tarafından temyiz başvurusunda bulunulması üzerine Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemesince önceki kararda direnilmesine ve davanın kabulüne dair verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Hukuk Genel Kurulu tarafından direnme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemesince bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda; davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına dair verilen karar, davacı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı dava dilekçesinde özetle; davacı Kurum İzmir İl Müdürlüğünde 1398211.35 sicil sayılı dosyada işlem gören davalı ... İnş. Taah. Gıda Turizm Tek. San. Tic. Ltd. Şti. işyeri sigortalılarından ...

SS no'lu ...'un 15.02.2008 tarihinde geçirmiş olduğu iş kazası nedeniyle vefat ettiğini, vefat eden sigortalının tedavi masrafları ve hak sahibine yapılan gelir bağlanması neticesinde kurumun zarara uğradığını, SGK müfettişlerince düzenlenen raporda işverene 506 sayılı Kanun'un 26 ncı maddesin uygulanması gerektiği belirtilmiş, iş kazası nedeniyle yapılan yargılamada davalı ... aleyhine İzmir 13. Asliye Ceza Mahkemesinde 2008/414 esas numarasıyla Taksirle ölüme sebebiyet vermek suçundan dava açılmış ve davalı kusur bilirkişi raporunda asli kusurlu bulunduğunu,

bu nedenlerle davalı işverenden Kurum zararının %50 oranına isabet eden tutarın tahsilinin hüküm altına alınmasını talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; mevcut davada 6100 sayılı HMK gereği fazlaya ilişkin hakların saklı tutulup daha sonra arttırılmasının mümkün olmadığını, davacı Kurumun davalı hakkında açılan ceza davasına müdahil olmadığı bu yüzden Borçlar kanunun 60 ıncı maddesi gereğince 1 yıl olan zamanaşımı yüzünden davanın reddedilmesi gerektiğini, müvekkili ... İnş. Taah. Gıda Turizm Tek. San. Tic. Ltd.

Şti'nin ayrı bir hükmü şahsiyet olduğunu bu yüzden husmet itirazında bulunduklarını, dava dilekçesinin 6100 sayılı usul Kanun'u uygun olmadığını bu yüzden kabul edilmemesi gerektiğini, ... ...'un iş kazası meydana geldikten sonra hastahanede düzenlenen tutanakta kimseden davacı olmadığını kusurun kendisinde bulunduğunu beyan ettiğini, iş kazası ile ilgili olarak ustabaşının ...'yı uyarmasına rağmen kazanın kaçınılmaz olduğunu bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemenin 25.09.2012 tarihli ve 2011/740 E., 2012/689 K. sayılı kararı ile davanın kabulü ile kusur yönünden fazlaya ilişkin haklar saklı tutulmak sureti ile 10.200,17-TL PSD'nin 30.04.2011 tarihinden itibaren, 123,71 TL cenaze giderinin 01.03.2011 tarihinden itibaren ve 975,26 TL tedavi giderinin, 15.02.2008 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Birinci Bozma Kararı

1.Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Kurum vekili vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairenin 24.09.2013 tarihli ve 2013/18830 E. - 2013/17363 K. sayılı kararı ile somut olayda; Mahkemece, 506 sayılı Kanun’un 9 ve 10 uncu maddeleri hakkında herhangi bir irdeleme yapılmadığından, 506 sayılı Kanun'un 9 uncu maddesine uygun ve süresinde, davalı Kuruma sigortalının işe giriş bildiriminin yapılıp yapılmadığı araştırılarak, aynı Kanunun 10 uncu maddesi koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediğinin belirlenmesi, Borçlar Kanununun 43 ve 44 üncü maddesi kapsamında hakkaniyet indirimi de nazara alınmak ve isteme bağlı kalmak suretiyle hüküm kurulması gerektiği hususlarına işaret edilmiştir.

B. İkinci Bozma Kararı

Mahkemenin hükmüne uyulan bozma ilamı sonrasında verdiği 12.05.2014 tarihli 2013/846 Esas, 2014/246 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne, kusur yönünden fazlaya ilişkin haklar saklı tutulmak sureti ile, 10.200,17-TL PSD'nin 30.04.2011 tarihinden itibaren, 123,71 TL cenaze giderinin 01.03.2011 tarihinden itibaren ve 975,26 TL tedavi giderinin, 15.02.2008 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine dair karar verilmiş davacı Kurum vekili tarafından temyiz kanun yoluna başvurulmuştur.

Dairenin 22.01.2015 günlü, 2014/17181 Esas, 2015/947 Karar sayılı kararı ile Mahkemece, yapılacak işin, işyerinden bildirilen dönem bordrosuna kayıtlı çalışanlar ile ceza dosyasında beyanlarına başvurulan tanık ve sigortalının eşinin bilgi ve görgüsüne başvurulup, 506 sayılı Kanun'un 9 uncu maddesine uygun ve süresinde, davalı Kuruma sigortalının işe giriş bildiriminin yapılıp yapılmadığı araştırılarak, 506 sayılı Kanun’un 9 ve 10 uncu maddeleri hakkında irdeleme yapılması gerektiği varılacak sonuca göre Borçlar Kanununun 43, 44 üncü maddesi kapsamında hakkaniyet indirimi de nazara alınmak ve isteme bağlı kalmak suretiyle hüküm kurulması gerektiği hususlarına işaret edilerek karar bozulmuştur.

C. Mahkemesince Bozmaya Uyulmayarak Verilen Direnme Kararı

Mahkemenin 25.05.2015 tarihli ve 2015/173 E., 2015/278 K. sayılı kararı ile bozma ilamının usul ve Kanun'a aykırı olduğu gerekçesine dayalı olarak direnme kararı verilmiştir.

D. Yargıtay Hukuk Genel Kurul Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen direnme kararına karşı süresi içinde davacı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 15.10.2019 tarihli 2015/10-3544 E. 2019/1066 K. sayılı kararı ile somut olayda 506 sayılı Kanun'un 9 ve 10 uncu maddeleri kapsamında ayrıntılı inceleme yapılması gereğine işaret edilerek direnme kararı bozulmuştur.

E. Mahkemesince Verilen Yargıtay Hukuk Genel Kurul karar sonrası kararı Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Hukuk Genel Kurulu'nun bozma kararı doğrultusunda asıl ve birleşen dava yönünden davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; Kurum lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesinin hatalı olduğunu beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, rücuan tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı Kanun'un 9 uncu, 10 uncu ve 26 ncı maddesi hükümleridir. 3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davacı Kurum vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve Kanun'a uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,