Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/7808 K.2024/11301

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili asıl dava dilekçesinde özetle; müvekkili davacının 3713 sayılı Kanun'un 21 inci maddesine 4131 sayılı Kanun ile eklenen hükümlere göre vazife malullü emekliliği yanında 06.09.1999-11.09.2005 arasında Eti Alüminyum Anonim Şirketi (ETİ) bünyesinde aktif çalıştığını, bu rağmen sigortalı görünmediğini, hizmet cetvelinde 1999-2005 arası bu çalışmalarının malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları kapsamında bildirilmediğini fark ettiğini, benzer davalarda sigortalı lehine hükümler kurulduğunu belirterek, davacının 1999-2005 arasında (ayları şahsi dosyasında belli olan) malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları yönünden sigortalı olduğunun tespitini, Kurum işleminin iptalini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının 15.03.2007 tarih ve 60649 sayılı dilekçesi ile 06.09.1999-11.09.2005 arasında geçen Eti Alüminyum A.Ş. hizmetlerinin uzun vadeli sigorta kollarına tabi olduğunu iddia ettiğini, ancak 506 sayılı Kanun'un 3/II-C hükmü gereği Sosyal Güvenlik Kurumlarından görev malullüğü aylığı alanlardan 63 üncü madde gereği SGDP kesileceğini, talep etmeleri halinde talebi takip eden ay başından itibaren uzun malullük yaşlılık ve ölüm sigortası primi alınacağını, bu sebeple bir işlem yapılamadığını belirterek, davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle.

2005 yılı ve öncesinde %100 hissesi kamuya ait Kamu İktisadi Teşebbüsü niteliğinde olan müvekkil şirketin özelleştirme öncesi çalışan kişilere tüm Sosyal Güvenlik işlemlerinin yasaya uygun olarak yapılmış olduğunu, davacının 506 sayılı Kanun'un "Bunlardan kendi kanunlarına göre görev malullüğü aylığı bağlanmış olanlar Kurumdan yazılı talepte bulunurlarsa, bunlar hakkında talep tarihini takip eden aybaşından itibaren, malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları da uygulanır." hükmüne uygun olarak Kurumdan bir talebinin söz konusu olmadığını,

bu nedenle davacının 1999-2005 dönemi için uzun vadeli sigorta kollarından hizmet tespitinin yasaya uygun olmadığını, talep şartının yerine getirilmediğinin anlaşıldığını, talebi izleyen ay başından itibaren yararlanma mümkün olduğundan davacının talebinin yasaya aykırı olduğnu, müvekkil şirketin davacının söz konusu talebi olmadan ve Kurum tarafından bu şekilde işlem yapılmadan 506 sayılı Kanun hükümlerine göre uzun vadeli sigorta kollarından prim yatırmasının söz konusu olamayacağını, davacının talebi konusunda müvekkil şirketin herhangi bir sorumluluğundan söz edilemeyeceğini,

davanın müvekkiline yöneltilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile özetle; "..tüm dosya kapsamı incelenip değerlendirildiğinde; davalı ...'nin iş yeri kayıtlarından davacının 06.09.1999 tarihinde 3713 sayılı Kanun kapsamında istihdam edilmeye başlandığı, işten 10.09.2005 tarihinde ayrıldığı, işveren tarafından Kuruma manuel olarak verilen 30.04.2004 ve öncesine ait sosyal güvenlik destek primi bordrolarının Kurumdan defaatle istenilmesine rağmen gönderilmediği,

davalı ...'den gelen belgelerden davacının 06.09.1999-10.09.2005 arasında 3713 sayılı Kanun kapsamında sosyal güvenlik destek primine tabi olarak çalıştığı, SGK'dan ve ETİ'den davacının işe girişine dair bildirgenin defalarca istenilmesine rağmen dosyaya gönderilmediği,

bu nedenle davacının uzun vadeli sigorta kollarına tabi olmak istediğine ilişkin talebinin en azından işe giriş bildirgesi ile ortaya konulması gerektiği somut olayda davacının uzun vadeli sigorta kollarına tabi olmak adına bir talebi olduğunun, prim ödenmesi veya en azından işe giriş bildirgesinin bu ibareyi içermesi gerektiği ancak dosyada buna dair herhangi bir bilgi veya belge bulunmadığı hususları değerlendirildiğinde davacının ispatlanamayan davasının reddine..." yönünde karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında "..dosya kapsamı incelendiğinde; davacının terörle mücadele sırasında malul olduğu ve kendisine 1997 yılı itibariyle maaş bağlandığı, davacının hizmet cetvelinde 2004/5 ay öncesi dönemin kayıtlanmadığı, 2004/5-10.09.2005 arasında adına 19784 sicil sayılı işyerinden SGDP'ye tabi hizmet bildirildiği, dava dilekçesi ekli belgelere göre davacının 06.09.1999-11.09.2005 tarihleri arasında Eti Alüminyum A.Ş.

Seydişehir Konya işyerinde çalışmış olduğu, Kilis Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünden gelen işyeri dosyası içinde bulunan özelleştirme nedeniyle işten ayrılma bildirgesinde davacının 06.09.1999-11.09.2005 arasında çalıştığının belirtildiği, uyuşmazlığın bu dönemde 506 sayılı Kanun'un 3/II-C maddesine göre uzun vadeli sigorta kollarına tabi tutulması gerektiğinin tespitine ilişkin olduğu anlaşılmaktadır.

Davacının, işe giriş tarihinde görev malullüğü aylığı alması nedeniyle 506 sayılı Kanun'un 3/II-C maddesi kapsamında, uzun vadeli sigorta kollarından yararlanma konusunda yazılı talebinin bulunması ya da yazılı irade talebi yerine geçecek belgeler sunması gerektiği halde dosyada buna dair herhangi bir bilgi ve belge bulunmadığından davanın ispatlanmadığı gerekçesiyle davanın reddi kararının yerinde olduğu, dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, istinaf başvurusunun esastan reddine..." karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; müvekkili davacının vazife malulü emekliliği yanında 06.09.1999-11.09.2005 yılları arasında ETİ Alüminyum bünyesinde yılları arasında aktif çalışmış olmasına rağmen sigortalılığının görünmediğini, davacının 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanun'un 21 inci maddesine 4131 sayılı Kanun'un ile eklenen iş ... verilmesi hükümlerine göre vazife malulü emekliliği yanında istihdam edildiğini, SGK tescil ve hizmet dökümünde 1999-2005 yılları arasında bu Kurumda geçen hizmetlerinin malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları yönünden sigorta kapsamında sayılmadığını fark ettiğini, yerel mahkeme tarafından eksik araştırma ve inceleme yapıldığını belirterek, kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, davacının görev malullüğü aylığı almakta iken 506 sayılı Kanun'a tabi geçen hizmetlerinin 506 sayılı Kanun'un 3/II-C maddesine göre tüm sigorta kollarına tabi hizmet olarak değerlendirilmesine ilişkindir.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Ancak eldeki davada; İlk Derece Mahkemesi karar başlığında bulunmayan, ancak Bölge Adliye Mahkemesi karar başlığında dahili davalı sıfatı ile eklenen dosyada taraf olmayan ... Enerji San. ve Tic. A.Ş. ünvanlı şirketin yazılması usul ve yasaya aykırı bozma nedenidir.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca kararın düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1.Davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddine,

2.Bölge Adliye Mahkemesi ilamının karar başlığında yer alan dahili davalılar kısmında yer alan "1-... Enerji San. ve Tic. A.Ş." silinerek karar başlığından çıkarılması suretiyle kararın DÜZELTİLEREK ONANMASINA,