Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/9993 K.2025/12092

Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar; davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 1479 sayılı Kanun kapsamında sigortalılık süresinin tespiti ile yaşlılık aylığı tahsisine karar verilmesini talep etmiştir.

II-CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemesince bozmaya uyularak 27.04.2022 tarih, 2020/407 E., 2022/230 K. sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

Mahkeme kararının süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine Dairece, "...Dosya içeriğinden; davacının, 12.05.1997 varide tarihli giriş bildirgesine göre 20.04.1982 tarihinden itibaren 1479 sayılı Kanun kapsamında sigortalı olarak tescil edildiği, yine 12.05.1997 tarihli sigortalılık döküm föyüne göre, 20.04.1982-26.04.1994 tarihleri arası zorunlu, 12.05.1997 tarihinden itibaren isteğe bağlı sigortalı kabul edilmeye başlandığı,

07.05.2010 tarihli sigortalılık bilgilerine göre 20.04.1982-26.04.1994, 12.05.1997-01.06.2003 (İBS) ve 01.06.2003 tarihinden devamla (25 yıl 25 gün) sigortalı kabul edilirken, 07.05.2010 tarihinde yaşlılık aylığı tahsis talebinde bulunduğu, Kurumca 21.07.2010 tarihli işlem ile 31.07.2010 tarihi itibariyle, 01.06.1988-26.04.1994 tarihleri arası zorunlu, 12.05.1997-01.06.2003 tarihleri arası isteğe bağlı, yine 01.06.2003 tarihinden devamla zorunlu 19 yıl 1 ay 14 gün 1479 sayılı Kanun kapsamında sigortalığı bulunup, 25 tam yıl hizmet süresi olmadığı gerekçesi ile reddedildiği,

davacının Kuruma sunduğu 12.05.1997 tarihli İB formunda 01.08.1981-26.04.1994 tarihleri arası vergi kaydı olduğu belirtilmesine rağmen daha sonra vergi dairesinden gelen yazıda 01.08.1981 başlayan bu vergi kaydının 31.12.1981 tarihi itibariyle sonlandığının bildirildiği, bunun dışında, 01.06.1988-26.04.1994 ve 01.06.2003 tarihinden devamla nakliye faaliyetinden dolayı vergi kaydının olduğu anlaşılmaktadır.

Dava konusu uyuşmazlık, davacının vergi, oda veya sicil kaydı olmayan 20.04.1982-01.06.1988 tarihleri arasındaki dönemde 1479 sayılı Kanun kapsamında sigortalı kabul edilip edilmeyeceği ve sonuç olarak yaşlılık aylığı bağlanıp bağlanamayacağı noktasında toplanmaktadır.

Somut olayda; davacının 4247 sayılı Kanun (1997 affı) kapsamında prim ödediği sigortalık bilgisini gösteren cetvelde belirtilmektedir.

Bu nedenle, davacının uyuşmazlık konusu 20.04.1982-01.06.1988 tarihleri arası primleri söz konusu 4247 sayılı Kanun kapsamında ödeyip ödemediği Kurumdan sorulmalı, ihtilaf halinde gerekirse konusunda uzman bilirkişiye inceleme yaptırılarak primlerin ödenip ödenmediği belirlenmeli, ödemişse anılan devrede 1479 sayılı Kanun kapsamında isteğe bağlı sigortalı saymanın mümkün olduğu gözetilmeli ve sonuç olarak yaşlılık aylığı şartları tahsis talep tarihine göre değerlendirilmeli,

eğer bu tarihte aylık şartları yok ise dava tarihi ya da hükümden önceki bir tarihte tahsis şartlarının oluşması halinde bu tarih dikkate alınarak elde edilecek sonuca göre bir karar verilmelidir..." gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde; kararın eksik araştırma ve inceleme sonucu verildiğini beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, 1479 sayılı Kanun kapsamında sigortalılık süresinin tespiti ile yaşlılık aylığı tahsisi istemine ilişkindir. 1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hakim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı Kurum vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Eldeki davada, davanın kabulüne ilişkin verilen karar yerinde olmakla birlikte; davacının 1479 sayılı Kanun kapsamında ticari faaliyetinden dolayı zorunlu sigortalılık tescil talebinin 12.05.1997 tarihinde olduğu, 16.05.1997 tarihli 22991 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 08.05.1997 tarih 4247 sayılı Kanun kapsamında 20.04.1982-26.04.1994 tarihleri arasındaki prim borcunu ödediğinin ve 07.05.2010 tarihli yaşlılık aylığı tahsis talebi aşamasında;

primleri ödenmiş 20.04.1982-26.04.1994 tarihleri arasında 1479 sayılı Kanun kapsamındaki zorunlu sigortalılık süresi, 12.05.1997-01.06.2003 tarihleri arasındaki 1479 sayılı Kanun kapsamında isteğe bağlı sigortalılık süresi ve 01.06.2003-06.05.2010 tarihleri arasındaki 1479 sayılı Kanun kapsamındaki zorunlu sigortalılık süresi ile toplam 25 yıl 5 ay 1 gün sigortalılık süresinin bulunduğunun ve talep tarihi itibariyle 1479 sayılı Kanun'un Geçici 10/d maddesi kapsamında yaşlılık aylığı tahsis koşullarını taşıdığının anlaşılması ve 1479 sayılı Kanun kapsamında sigorta başlangıç tarihinin tespit edilemeyeceği gözetilerek bir karar verilmesi

gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 1086 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 438/7. hükmü uyarınca Mahkeme kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;.

Davalı Kurum vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine;

Mahkeme kararının gerekçe bölümünde belirtilen "1992 affında" ibaresinin silinerek yerine "1997 affında" ibaresinin yazılmasına,

Mahkeme hükmünün 1 numaralı bendinin tamamen silinerek yerine " Davacının 20.04.1982-26.04.1994 tarihleri arasındaki prim borçlarını 4247 sayılı Kanun kapsamında ödediğinin tespiti ile davalı Kurum tarafından sigortalılık süresi olarak kabul edilmeyen 20.04.1982-30.05.1988 tarihleri arasında 1479 sayılı Kanun kapsamında sigortalı olduğunun tespitine, " yazılmasına,

Mahkeme hükmünün 2 numaralı bendinin tamamen silinerek yerine "Davacıya 07.05.2010 tarihli tahsis talebine istinaden 01.06.2010 tarihi itibariyle yaşlılık aylığı tahsisine," yazılmasına ve hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,