Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/10143 K.2025/18061

Taraflar arasındaki iş kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda asıl ve 1.birleşen davanın kısmen kabulü ile 2. birleşen davanın kabulüne dair karar verilmiştir.

Kararın davalı ... İnşaat ... Ltd. Şti. vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak yeniden esas hakkında asıl ve 1.birleşen davanın kısmen kabulü ile 2.birleşen davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili ile davalı ... İnşaat ... Ltd. Şti. tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, "davacının davalılardan ...'a ait ....'da bulunan inşaatın yapımı sırasında kalıp ustası olarak diğer davalı şirket ... İnş. Müh. San. Tic. Ltd. Şti.'nin denetim ve gözetiminde çalıştığı esnada kaza meydana geldiğini, 31.05.2011 tarihli kazada davacının 2 ayağından ve belinden yaralandığını, belinden yaralanması sebebiyle omuriliğinde zedelenme oluştuğunu, uzunca bir süre ...

Üniversitesinde tedavi gördüğünü bu tedavinin halen sürdüğünü, iki ayağını da kullanamadığını, kişisel ihtiyaçlarını tek başına gideremediğini, meydana gelen kazada davalı işverenlerin işçi sağlığı ve iş güvenliği önlemlerini almadıkları ve kazanın olduğu sırada aylık 2.000,00 TL civarında ücret alan davacının kazadan sonra çalışmasının mümkün olmadığını, uzuv zaafı oluştuğunu, davacının geçici ve sürekli iş göremezlik zararının olduğunu, ayrıca bu kaza nedeni ile acı ve elem duyduğunu, çok büyük üzüntüler yaşadığını,

bu üzüntü ve acının yaşam boyu süreceğini belirterek şimdilik fazlaya ilişkin talep hakkı saklı kalmak kaydı ile 1.000,00 TL maddi zarar ile 50.000,00 TL manevi zararın faizleri ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini" talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili yargılama sırasında verdiği ıslah dilekçesiyle maddi tazminat talebini artırmış ve dilekçesini usulünce harçlandırmıştır. Davacının aynı kaza nedeniyle ... Mensucat San.ve Tic. A.Ş. aleyhine Denizli 3. İş Mahkemesinde açtığı iş kazası nedeniyle maddi ve manevi tazminat davasının 04.06.2015 tarih ve 2015/222 Esas, 2015/292 Karar sayılı karar ile bu davayla birleştirilmesine karar verildiği görülmüştür.

II. CEVAP

Davalı ... İnşaat ... Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; "haksız ve kötü niyetli olduğunu, davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, davalı ...

İnşaat yönünden açılan davanın husumet nedeni ile reddine karar verilmesini, zira davalı şirketin kazanın meydana geldiği yapının kaba inşaatı için alt işveren ... ile anlaştığını, davacı ...'ın ... inşaat şirketinin personeli olmayıp dava dışı ...'ün işçisi olduğunu, davacının sigortalı olarak ...'ün yanında çalıştığını, davalı ...'ın da yapı sahibi olduğunu, davacının geçirmiş olduğu kaza nedeni ile omuriliğinde zarar gelmesi ve yürüyememesini kabul etmedikleri, davacının yaralanması olayında davalı ...

İnşaata isnat edilecek bir kusur bulunmadığını, davacının kendi kusuru ile yaralanmasına sebebiyet verdiğini, davacının aylık kazancının 2.000,00 TL olduğu iddiasının da gerçek olmadığını, davacının geçirmiş olduğu kazadan sonra davacının yakınlarına 6.010,00 TL'nin davalı şirket tarafından ödendiğini, davacının talep etmiş olduğu manevi tazminatın fahiş olup davacının zenginleşmesine yol açacağını, belirterek açılan davanın reddini" talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; "kazanın meydana geldiği yerin ...'a ait olmadığını, olay tarihinde davacının davalıya ait ... Denizli adresinde bulunan inşaatın işçisi olarak SGK kayıtlarında göründüğünü, davalı ...'ın da kazanın olduğu yer konusunda aldatıldığını, davacı ... ile hiçbir ilgisi bulunmayan başka bir inşaatta kazanın meydana geldiğini, davanın husumet yokluğundan reddedilmesi gerektiğini belirterek açılan davanın reddini" talep etmiştir.

Davalı ... Mensucat ... A.Ş.vekili cevap dilekçesinde özetle; "... Mensucat San. ve Tic. A.Ş.'nin M 22... A1B Pafta, 2 37... Parsel numaralı inşaatın yapımının kaba inşaat ''anahtar teslimi'' konusunda diğer davalı ... İnşaat Müh. San. Tic. Ltd. Şti.'nin aralarında anlaşma yaptıklarını, davacının geçirmiş oldukları kazadan haberdar olmadıklarını, kazadan ... İnşaatın sorumlu olduğunu, kendilerinin sorumlu tutulamayacağını, ... İnşaatla aralarında alt - üst işveren ilişkisi bulunmadığını '' anahtar teslimi'' iş yaptıklarını, belirterek açılan davanın reddini" talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında özetle;

"Mahkememize açılan 2021/160 Esas numaralı dosya ile bu dosya ile birleşen Denizli 3. İş Mahkemesinin 2015/222 Esas sayılı dosyası ile açılan davaların kısmen kabulü ile

A) Davalılar ... İnşaat Mühendislik Sanayi Ticaret Ltd. Şti. ve ... Mensucat Sanayi ve A.Ş. yönünden açılan davanın kısmen kabulü ile

1-6.229,45 TL geçici iş göremezlik zararı ile 199.811,50 TL sürekli iş göremezlik zararının toplamı olan 206.040,95 TL maddi zararın olay tarihi olan 31.05.2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... İnşaat Mühendislik Sanayi Ticaret Ltd. Şti. ve ... Mensucat Sanayi ve A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine.

2-Davacının manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile toplam 40.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 31.05.2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... İnşaat Mühendislik Sanayi Ticaret Ltd. Şti. ve ... Mensucat Sanayi ve A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine.

B) Davalı ... yönünden açılan davanın husumet nedeni ile reddine." şeklinde karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına karşı davalı ... İnşaat ..Ldt.Şti. tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı ... İnşaat ... Ltd.

Şti. vekili istinaf dilekçesinde özetle; birleşen Denizli 1. İş Mahkemesinin 2023/116 Esas sayılı dosyasında dava dilekçesinin müvekkiline usulsüz tebliğ edildiğini, o dosyada zamanaşımı itirazında bulunmalarına rağmen Mahkeme tarafından bu itirazlarının göz ardı edildiğini, usulsüz tebligat nedeniyle süresi içinde davaya cevaplarını sunamadıklarını, kendisine tebliğ yapılan N.K.'nin davalı şirketin çalışanı olmadığını, çalışanı olduğu kabul edilse dahi tebligatın ilgili yönetmeliğin 21/3 maddesine aykırı olmakla usulsüz olduğunu, ayrıca birleşen davanın davacı tarafa verilen 2 haftalık kesin süre içinde açılmadığını,

davanın usulden reddi gerektiğini, Mahkeme aksi kanaatte ise de iş kazasının 21.05.2012 tarihinde gerçekleştiğini ve TBK'nın 146. maddesi uyarınca 10 yıllık zamanaşımı süresinin ek davanın açıldığı 10.04.2023'te dolmuş olduğunu, davacı tarafın hukuken geçerli bir ıslahı olmadığını, davanın tahsil amaçlı belirsiz alacak davası olarak açılmadığını, dava dilekçesinde bu yönde bir ifade olmadığını, ancak davacı tarafın 14.11.2019 tarihli dilekçede davanın belirsiz alacak davası olduğunu ileri sürerek maddi tazminat talebini artırdığını, eldeki dava kısmi dava olarak açıldığı için bedel artırımı yapılamayacağını,

diğer taraftan HMK'nın 107. maddesinin gerekçesine göre alacak belirli hale geldiğinde artırımın yalnızca bir kez yapılabileceğini, davacının müvekkili davalının sigortalı çalışanı olmayıp, diğer davalı ...'ın çalışanı olduğunu, davalı ... Şirketi ile müvekkili arasında anahtar teslimi yapılacağına dair bir sözleşme bulunmadığını, ...

Şirketi tarafından sunulan sözleşmenin sahte olduğunu, tarihsiz iş yapım sözleşmesi adlı belgenin altında yazan "NOT:Müteahhit inşaatı anahtar teslim yapacaktır" ifadesinin sonradan eklendiğini, zira sözleşmenin aslının kendileri tarafından dosyaya sunulduğunu, ayrıca davacı tarafça bilirkişi ...'dan alınan uzman görüşü dosyaya sunulmuşsa da, bu kişinin dosyada hesap bilirkişisi olarak rapor hazırladığını, bilirkişinin tarafsızlığı ilkesi gereği bu durumu kabul etmediklerini, ayrıca Denizli CBS'nin 2023/2829 ihbar numaralı dosyasının sonucunun beklenmesi gerektiğini, zira o dosyanın bu davanın seyri açısından önem arzettiğini belirterek,

İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "...Davacının kaza tarihinde davalı ...

İnşaatın işçisi olduğu yönündeki tespit içeren ve bu davalı şirketten sigorta girişinin yapılması yönünde işlem tesisine ilişkin sigorta müfettişi raporunun aksinin iddia ve ispat edilemediği nazara alındığında, davacının davalı ...'ın işçisi olduğu yönündeki istinaf nedeninin yerinde olmadığı; asıl davada hükme esas alınan bilirkişi hesap raporuna itibar edilmemesini gerektirir bir durumun olmadığı; maddi tazminat talebine ilişkin davanın belirsiz alacak davasına konu edildiğinin dava dilekçesinde açıkça belirtildiği,

bu davada maddi tazminat talebinin bir kez talep artırımı yoluyla (15.11.2019 tarihinde) ve bir kez ıslah yoluyla (27.01.2021 tarihinde) artırılmasında hukuka aykırılık bulunmadığı (esasen talep artırımı yoluyla artırılan maddi tazminat tutarının bilahare ıslahla artırılan maddi tazminat tutarından daha yüksek olduğu); savcılık soruşturmasının sonucunun beklenmemesinde bir hata görülmediği anlaşıldığından, davalı ...

İnşaatın bu yönlere ilişkin istinaf nedenleri yerinde görülmemiştir. Bununla birlikte, belirsiz alacak davası açılmakla alacağın tamamı davaya konu edildiğinden talebin ek davaya konu edilemeyeceği, bu nedenle birleşen Denizli 1. İş Mahkemesinin 2023/116 Esas ve 2023/182 Karar sayılı dosyası ile talep edilen dava konusu iş kazasındaki maddi tazminat talebinin bakiyesinin reddine karar verilmesi gerekirken kabulüne karar verilmesi isabetsiz bulunmuş ve davalı ...

İnşaatın bu yöne ilişkin istinaf nedeni açıklanan şekliyle yerinde görülmüştür. Açıklanan nedenlerle, davalı ... İnşaat...Ltd.

Şti.'nin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile yargılamada eksiklik bulunmadığından ve yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç olmadığından, HMK'nın 353/1-b-2 maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak yeniden esas hakkında karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." gerekçesiyle asıl ve 1.birleşen davanın kısmen kabulü ile 2.birleşen davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı ... İnş. Müh. San. Tic. Ltd. Şti. vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; Bölge Adliye Mahkemesi kararı ilamının hatalı olduğu, davalı ... yönünden verilen ret kararının hatalı olduğu gerekçesiyle Mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir. Davalı ... İnşaat firma vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü itirazlarını yinelemek suretiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına, İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık iş kazasından kaynaklanan maddi tazminat ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369. maddesinin birinci fıkrası ile 371. maddesi, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 13, 16, 20... . maddeleri ile 4857 sayılı İş Kanunu'nun 77. maddesi 3. Değerlendirme Davacı ve davalı ... İnş. Müh. San. Tic. Ltd. Şti. Vekillerinin davacı yararına hükmedilen tazminat alacağına ilişkin temyiz istemi yönünden;

Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362. maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366. maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

Dosya içeriğine göre İlk Derece Mahkemesince davacının maddi zararının 3.7.2023 tarihli hesap raporu doğrultusunda 496.834,84 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ile 3.403,12 TL geçici iş göremezlik tazminatı olduğu ancak taleple bağlı kalınarak asıl ve birleşen davada 232.581,58 TL'nin ve 2.birleşen davada talep edilen 217.994,91 TL'nin davalılar ... İnşaat Mühendislik Sanayi Ticaret Ltd. Şti. ve ...

Mensucat Sanayi ve A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesi ile meydana gelen olayın ... Mensucat AŞ'ye ait olan ... no.lu Sokakta bulunması, kazanın meydana geldiği yerin inşaatının yapımı sırasında tüm işçilerin ve çalışanların sevk ve organizasyonunun ...

İnşaat tarafından yapılması nedeniyle kazanın meydana gelmesinde davalı ...'ın herhangi bir kusuru ve sorumluluğu bulunmadığından onun yönünden açılan davanın husumet nedeniyle reddine dair karar verildiği, davacı vekilince anılan kararın istinaf edilmediği davalı ...

İnşaat firma vekilince kararın istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda anılan kararı ile davalı vekilinin istinaf isteminin kabulü ile davacı lehine asıl ve 1.birleşen dava dosyası üzerinden 232.582,58 TL maddi tazminata karar verildiği gözetildiğinde reddine veya kabulüne karar verilen tazminat miktarlarının Bölge Adliye Mahkemesi karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 378.290,00 TL’nin altında kaldığı anlaşıldığından tdavacı ve davalı ... İnş. Müh.

San. Tic. Ltd. Şti. vekillerinin temyiz itirazlarının miktardan reddine karar verilmiştir.