Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/10232 K.2026/568

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının eşinin vefatından sonra 15.02.2008 tarihinde Kuruma başvuru yaptığını, ancak eşinin kayıtlı olduğu sigorta sicil mumarasında ... isimli birinin kayıtlı olduğundan bahisle işlemlerinin yapılmadığını, oysa müvekkilinin eşi olan ...'ın, ... olarak ismi geçen kişinin çalışmış olarak göründüğü tarihlerde çalışmasını sigortalı ve ... sigorta sicil numarası ile sürdürmekte olduğunu, ...'nın sigortalı olarak göründüğü tarihlerin bir bölümünde hapishanede tutuklu olarak bulunduğunu, hatta ...'nın vefat ettiği tarihlerde dahi sigortasının devam ettiğini,

yapılan maddi hatadan dolayı müvekkilinin zarara uğradığını belirterek, müvekkilinin vefat eden eşinin sigorta kayıtlarındaki maddi hatanın düzeltilmesini ve sigortalılığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II.CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili Kurum kayıtları incelendiğinde, davacının eşi ...'nın ilk işe giriş bildirgesinin 20.03.1975 tarihinde Kuruma verildiğinin görüldüğünü, kendisinin 1955 Tunceli/... doğumlu olduğunu, müvekkili Kurumda davacının eşinin isminin doğru yazıldığını, dolayısıyla davacının iddia ettiği gibi herhangi bir yanlışlık bulunmadığını, davacının iddialarının yersiz kaldığını, ...'ın davacının eşinin kardeşi olduğunu ve kendisinin işe giriş bildirgesi tarihinin 01.08.1971 olarak gözüktüğünü, dolayısıyla müvekkili Kurum bakımından yapılan herhangi bir yanlışlık bulunmadığını ve müvekkili Kurumun davanın açılmasına sebebiyet vermediğini belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesi tarafından yukarıda tarih ve sayısı belirtilen karar ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; öncelikle davanın hak düşürücü süreden reddi gerektiğini, müvekkili Kurum işleminin usul ve yasaya uygun olduğunu ve iddianın sadece tanık beyanına dayanılarak ispatlanmasını kabul etmediklerini ileri sürerek temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı Kurum vekilinin aşağıdaki 2 no.lu paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Dava, aidiyet tespiti istemine ilişkin olup, bu tür davaların, kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır. Bu çerçevede, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde resen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

İnceleme konusu eldeki davada; davacı, vefat eden eşinin sigorta kayıtlarındaki maddi hatanın düzeltilmesini ve sigortalılığının tespitine karar verilmesini istemiş, Mahkemece davanın kabulü ile 01.08.1971-05.10.1973 tarihleri arasında ... sicil sayılı, 09/04/1974-26/04/1974 tarihleri arasında ... sicil sayılı, 15.03.1975-31.03.1975 tarihleri arasında ... sicil sayılı, 01.06.1975-01.07.1975 tarihleri arasında ... sicil sayılı, 01.10.1975-08.12.1975 tarihleri arasında ... sicil sayılı, 01.06.1976- 19.06.1978 tarihleri arasında ... sicil sayılı, 15.15.1979- 30.11.1979 tarihleri arasında ... sicil sayılı,

15.05.1998- 30.11.1998 tarihleri arasında ... sicili sayılı, 28.10.1999- 01.11.1999 tarihleri arasında ... sicil sayılı, 25.12.2000- 26.12.2000 tarihleri arasında ... sicil sayılı iş yerlerinden, 28.11.2000- 01.12.2000 tarihleri arasında ... sicil sayılı iş yerlerinden ... sigorta sicil numarasına bildirilen sigortalılıkların davacı murisi ... (1955 doğumlu 6...4 T.C. kimlik numaralı) aidiyetinin tespitine karar verilmiş ise de hüküm eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır.

Mahkemece yapılacak iş; verilecek karar dava dışı ...'nın hak alanını ilgilendirdiğinden, nüfus kayıtlarına göre ...'nın 03.03.1992 tarihinde vefat ettiği anlaşılmakla, davanın kamu düzenine ilişkin niteliği gereği HMK'nın 124. maddesi dikkate alınmak suretiyle, ...'nın mirasçılarına karşı husumet yöneltmesi için davacıya mehil verilmeli, davacının ve davaya dahil edilen mirasçıların da göstereceği bütün deliller toplanmalı, gerektiğinde resen de araştırma yapılarak oluşacak sonuca göre karar verilmelidir.

VI. KARAR