Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/11687 K.2025/16220

Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar; davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, müvekkilinin davalı işveren yanında geçen ve bildirilen çalışmaları için itibari hizmet süresi ve fiili hizmet süresi zammı verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı işveren vekili, davacının bildirimlerinin usulüne uygun şekilde süresinde ve tam olarak yapıldığını, davacının ağır ve yıpratıcı koşullarda çalışmadığını, davanın haksız olduğunu belirterek reddini savunmuştur. Davalı Kurum vekili, davacının bildirimlerinin yapıldığını, davanın haksız olduğunu reddi gerektiğini savunmuştur.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 17.02.2021 tarihli ve 2015/929 E., 2021/218 K. sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Son Bozma Kararı

Mahkeme kararının süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine Dairece, "...Eldeki davada ise Mahkemece bozma sonrasında davanın reddine dair karar verilmiş ise de bozma gerekleri yerine getirilmeksizin davanın reddine dair karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

2.5510 sayılı Kanun'un geçici 7. maddesinde yer alan "Bu Kanun'un yürürlük tarihine kadar 17.07.1964 tarihli ve 506 sayılı, 02.09.1971 tarihli ve 1479 sayılı, 17.10.1983 tarihli ve 2925 sayılı, bu Kanunla mülga 17.10.1983 tarihli ve 2926 sayılı, 08.06.1949 tarihli ve 5434 sayılı Kanunlar ile 17.07.1964 tarihli ve 506 sayılı Kanun'un geçici 20. maddesine göre sandıklara tabi sigortalılık başlangıçları ile hizmet süreleri, fiilî hizmet süresi zammı, itibari hizmet süreleri, borçlandırılan ve ihya edilen süreler ve sigortalılık süreleri tabi oldukları kanun hükümlerine göre değerlendirilir." hükmü uyarınca, davanın yasal dayanakları,

01.10.2008 tarihi öncesinde kalan dönem bakımından 506 sayılı Kanun'un ek 5. maddesi, 01.10.2008 tarihi sonrasında kalan dönem bakımından ise 5510 sayılı Kanun'un 40. maddesi hükümleri olup, Mahkemece davacının hangi tarihler arasında kalan dönemler bakımından itibari hizmet süresinden ve/veya fiili hizmet süresi zammından faydalandırılma talebinde bulunduğu açıklattırılmaksızın ve davanın yasal dayanakları ile dayanak madde koşulları uyulan bozma ilamı çerçevesinde dikkate alınmaksızın yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğu gibi davacının çalışmalarının geçtiği dönemlerde yürürlükte olan mevzuat çerçevesinde bir karar

verilmesi gerekirken, sonraki tarihli 07.11.2015, 14.06.20 19... .01.2020 tarihlerinde yapılan gaz, toz ve gürültü ölçüm değerlerinin dikkate alınması suretiyle yazılı şekilde karar verilmesi de usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, Mahkemece öncelikle davacının talebinin açıklattırılması ile talep ettiği dönemler bakımından ve bu dönemlerdeki yasal mevzuat ve uyulan bozma ilamı çerçevesinde davacının, davalı işverene ait iş yerindeki çalışmalarının itibari hizmet süresinden yararlanmayı gerektirir koşullarda geçip geçmediği tespit edilmeli ve oluşacak sonuca göre bir karar verilmelidir..." gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir. Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; davacının fabrikanın haddehanesinde çalıştığını, davanın kabulü gerektiğini, kararın eksik araştırma ve incelemeye dayandığını beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, itibari hizmet süresi ve fiili hizmet süresi zammı verilmesi istemine ilişkindir.

1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hakim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalılar vekillerinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Eldeki davada bozma sonrası yapılan yargılama aşamasında davacı vekilinin yazılı beyanı ile davacının 27.03.2007-01.10.2008 tarihleri arasındaki hizmet bildirimleri için itibari hizmet süresi verilmesini, 01.10.2008-22.04.2012 tarihleri arasındaki hizmet bildirimleri için fiili hizmet süresi zammı verilmesini talep ettiği, Mahkemece iş yerinin alüminyum fabrikası olması ve iş risklerine maruziyetin bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddedildiği anlaşılmaktadır.

Mahkemece verilen karar 27.03.2007-01.10.2008 tarihleri arasındaki itibari hizmet süresi talebi nedeniyle yerinde ise de 01.10.2008-22.04.2012 tarihleri arasındaki fiili hizmet süresi zammı talebi açısından eksik araştırma ve incelemeye dayalıdır.

5510 sayılı Kanun'un 40. maddesinde bulunan tablonun 8 numaralı paragrafında döküm fabrikalarında; döküm kalıp ve maçalarının yapılması ve döküme hazır duruma getirilmesi işlerinde çalışanların, döküm şarjının hazırlanması ve her çeşit maden eritme (izabe) fırınlarının döküme hazır duruma getirilmesi işlerinde çalışanların ve maden eritme ve dökme işlerinde çalışanların bildirilen her fiili 360 günü için 60 gün fiili hizmet süresi zammı verileceği düzenlenmiştir.

Dosya içinde bulunan bilgi ve belgelere göre davacının çalıştığı iş yerinde malzeme eritme fırını ve potalarda alüminyum 1050 ve alüminyum 1070 olarak tanımlanan malzemenin döküldüğü, yapılan döküm, haddeleme, kesim ve tavlama işlemleri sonucunda alüminyum tencere tabanlarının imal edildiği, davacının döküm ünitesinde ancak haddeleme makinesinde çalıştığı belirtildiğinden davacının döküm ünitesinde çalışıp çalışmadığı, çalıştığı makinenin döküm ünitesinde bulunup bulunmadığı yeniden incelenerek varılacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.

VI.KARAR