Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/11857 K.2025/18092

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü;

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının -diğer çalışmalarının yanında- 05.06.1987-05.11.1987 tarihleri arasında dava dışı işveren Muzaffer Şahiner'in işçisi olarak çalıştığını, bu çalışmalarının Kuruma bildirildiğini, ancak bu bildirimler hakkında -iptal- kaydının bulunduğunu, yapmış oldukları başvuru üzerine,

Kurum tarafından, söz konusu çalışmaların işe giriş bildirgesi ile dönem bordrolarının zamanında verilmemesi sebebiyle kabul edilmediğinin bildirildiğini, davalının hizmetin iptali ile bu işlemin düzeltilmesine yönelik başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali, 1987 yılındaki bu çalışmalarının hizmetine eklenmesi için açmış oldukları dava sonucunda, müvekkilinin 05.06.1987-31.08.1987 tarihleri arasında Muzaffer Şahiner'in işyerinde toplam 85 gün çalışmasının olduğunun tespitine ve bu çalışmanın iptaline ilişkin Kurum işleminin iptaline karar verildiğini,

bu kararın Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 29.09.2021 tarih ve 2021/11209 Karar sayılı kararıyla onandığını, Mahkemece verilen karar henüz kesinleşmeden önce, müvekkilinin yaşlılık aylığı alma koşullarını sağladığını, 01.09.2021 tarihinde yaşlılık aylığının bağlanması için yapmış olduğu başvuru üzerine kendisine yaşlılık aylığı bağlandığını, 02.11.2021 tarihinde davalı Kuruma başvuruda bulunarak.

Mahkemece tespit edilen 85 günlük hizmetin müvekkilinin hizmetine eklenmesini, yaşlılık aylığının bu hizmet de göz önüne alınarak yeniden hesaplanmasını, dava konusu 85 günlük hizmetin göz önüne alınması halinde müvekkilinin en geç 2019 yılı Temmuz ayında yaşlılık aylığı alma koşullarını sağlamış olacağından ve bu tarihten itibaren yaşlılık aylığı alamamasının Kurum hatasından kaynaklandığından,

2019 yılı Temmuz ayından, fiilen yaşlılık aylığı almaya hak kazandığı tarih arasındaki süreye ilişkin olup ödenmeyen yaşlılık aylıklarının faiziyle birlikte ödenmesini talep ettiklerini, davalı Kurum tarafından başvuruları üzerine herhangi bir işlem yapılmadığını ve bu şekilde taleplerinin zımmen reddedildiğini belirterek müvekkilinin yaşlılık aylığının düzeltilmesine ve Temmuz 2019 tarihinde fiilen yaşlılık aylığı bağlandığı tarih arasındaki süreye ilişkin yaşlılık aylıklarının faiziyle birlikte ödenmesine ilişkin başvurularının reddine yönelik Kurum işleminin iptalini,

müvekkilinin yaşlılık aylığının düzeltilmesine ve Temmuz 2019 tarihinde fiilen yaşlılık aylığı bağlandığı tarih arasındaki süreye ilişkin yaşlılık aylıklarının faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; dava konusu edilen işlemler ile davacıya yaşlılık aylığı bağlanması işlemlerinin Unkapanı Sosyal Güvenlik Merkezi tarafından tesis edildiğinden davanın İstanbul Mahkemelerinde açılması gerektiğini, davacının kendisine yaşlılık aylığı bağlanması gerektiğini iddia ettiği tarih itibariyle yaşlılık aylığı bağlanması yönünde bir başvurusunun bulunmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın yasal dayanağı olan 506 sayılı Kanun'un 62/1 maddesine göre yazılı istekte bulunan ve yaşlılık aylığına hak kazanan sigortalıya bu isteğinden sonraki ay başından itibaren yaşlılık aylığı bağlanacağı, somut olayda; dosyadaki bilgi ve belgelerden, Yargıtay denetiminden geçerek kesinleşen davada, davacının 05.06.1987-31.08.1987 arası hizmetlerinin tespitine karar verildiği, Eylül/2021 tarihli tahsis talebine istinaden davacıya Ekim/2021 tarihi itibariyle yaşlılık aylığı bağlandığı, davacı tarafça talep edilen dönem için aylık bağlanması yönünde tahsis talebinin bulunmadığı gerekçeleriyle, davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosyadaki yazılara, toplanan delillerle, kararın dayandığı kanuni gerektirici nedenlere göre ve özellikle; davacı tarafın, davaya konu zımmen red işlemine ilişkin dilekçesinden önce aynı taleplerle daha önce de (28.01.2020 tarihinde) başvurusunun bulunduğu, başvurusunun Mahkeme kararının kesinleşmediği gerekçesiyle reddedildiği,

eldeki davanın konusunun ise 02.11.2021 tarihli başvurunun zımmen reddine ilişkin işlemin iptaline yönelik olduğu, yargılama sırasında -22.07.2022 tarihinde- davalı Kurum tarafından davacının 85 günlük hizmetinin hizmetine eklenip yaşlılık aylığının da buna göre yeniden hesaplandığı, davacı tarafın yaşlılık aylığı bağlanmasına ilişkin ilk talebinin 28.01.2020 tarihi olması sebebiyle 506 sayılı Kanun'un 62/1.maddesine göre davacıya yaşlılık aylığı bağlanabilecek en erken tarihin 01.02.2020 tarihi olduğu,

bu tarih esas alınsa dahi, 506 sayılı Kanun'un 62/1. maddesi karşısında, 2019 yılı Temmuz ayından itibaren yaşlılık aylığı bağlanmasının mümkün olmadığı, dava dilekçesinde dava değeri gösterilmemesi ve tazminat/alacak bakımından bir harç ödenmemesi ve dava dilekçesinde "tazminat istendiğine" ilişkin bir emare bulunmaması sebebiyle davada tazminat talebinin bulunduğundan söz edilemeyeceği sonucuna varılmakla, Mahkemece verilen kararda bir isabetsizlik görülmediğinden davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; geçmişe ait aylıkların ödenmesine ilişkin talebin tazminat niteliğinde olduğunu, önceki dava devam ederken de tahsis talebinde bulunulduğunun göz önüne alınmadığını, yaşlılık aylığının düzeltilmesine ilişkin talep yönünden herhangi bir karar verilmediğini ileri sürmüştür.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, Kurum işleminin iptaline, yaşlılık aylığının yeniden hesaplanmasına ve ödenmeyen aylıkların ödenmesine ilişkindir.

Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre; davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

İnceleme konusu davada, dosyadaki bilgi ve belgelerden, Yargıtay denetiminden geçerek kesinleşen davada, davacının 05.06.1987-31.08.1987 arası hizmetlerinin tespitine karar verildiği, Eylül/2021 tarihli tahsis talebine istinaden davacıya Ekim/2021 tarihi itibariyle yaşlılık aylığı bağlandığı davacının yaşlılık aylığına hak kazandığı Temmuz - 2019 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlanmasına ilişkin talepte bulunduğu Mahkemece davacı tarafça talep edilen dönem için aylık bağlanması yönünde tahsis talebinin bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verildiği anlaşılmaktadır. Mahkemece yaşlılık aylığı yönünden verilen red kararı eksik araştırma ve incelemeye dayalıdır.

Bu bağlamda dosya kapsamından davacının 28.01.2020 tarihli tahsis talebinin bulunduğu tespit edilmiş olup, 05.06.1987 -31.08.1987 arası döneme ilişkin hizmetlerin tespitine ilişkin hükmün 21.09.2021 tarihinde kesinleşmiş olması ve 28.01.2020 tarihli talebinin varlığı gözetilerek yaşlılık aylığı tahsis talebine istinaden değerlendirme yapılarak varılacak sonuç çerçevesinde karar verilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

Yukarıda belirtilen maddi ve hukuki nedenler gözetilmeksizin karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

VI.KARAR