Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/12258 K.2026/1023

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı Kurum nezdinden 01.05.2012- 30.01.2018 tarihleri arasında usta öğretici olarak kısmi süreli çalıştığını, müvekkilinin davalı Kurumda resmi bir şekilde çalışmasına rağmen davalı Kurumun müvekkilini 01.05.2012 - 30.05.2016 tarihleri arasında sigortasız çalıştırdığını beyan ederek müvekkilinin davalı Kurumda sigortasız olarak çalıştığı kısmi sürelerin bilirkişilerce belirlenmesini ve Kurum kayıtlarının düzeltilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Fer’i müdahil SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının hizmet akdine tabi olarak çalıştığını, davanın işveren ve kanuni hasım olarak SGK Başkanlığı'ın davalı gösterilmek suretiyle hizmet akdine tabi çalışmaları nedeniyle zorunlu sigortalılık sürelerinin tespiti talebini içeren bir “Hizmet Tespit” davası olduğunu, 6552 sayılı Kanun'un 64. maddesi ile 30.01.1950 tarihli ve 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 7. maddesine eklenen son fıkra gereğince“Hizmet akdine tabi çalışmaları nedeniyle zorunlu sigortalılık sürelerinin tespiti talebi ile işveren aleyhine açılan davalarda, dava Kuruma resen ihbar edilir.

İhbar üzerine davaya davalı yanında ferî müdahil olarak katılan Kurum, yanında katıldığı taraf başvurmasa dâhi kanun yoluna başvurabilir. Kurum, yargılama sonucu verilecek kararı kesinleştikten sonra uygulamakla yükümlüdür” hükmüne yer verdiğini, bu nedenle SGK'nın dosyada sıfatının davalı konumundan çıkarılarak feri müdahil konumuna alınması gerektiğini, davacının Milli Eğitim Bakanlığına bağlı ... ...

Eğitim Merkezi işyerinde 01.05.2012 - 30.06.2016 tarihleri arasında çalışmasının tespitini talep ettiğini, bu talebinin haksız ve mesnetsiz olması nedeniyle reddiğinin gerektiğini, davacının Sosyal Güvenlik Kurumunda bulunan 3...6 T.C. Kimlik numaralı şahsi sicil dosyasının incelenmesinde ... ...

Eğitim Merkezinde 02.06.2016 tarihinde işe başladığına dair giriş belgesinin verildiğini, 25.04.2018 tarihinde çıkışınını verildiğini, bildirge ve bordrolarda 7 kodu ile puantaj kayıtlarına göre gün bildiriminin yapıldığının tespit edildiğini, davacının 01.05.2012- 01.06.2016 tarihleri arasında iddia ettiği çalışmalarına ilişkin herhangi bilgi ve belge bulunmadığını, bu nedenle bu döneme ilişkin talebinin hak düşürücü süreye uğradığını, 506 sayılı Kanun kapsamına alınış ve çıkarılış tarihlerinin belirlenmesi, İşverende mevcut davacı şahsi sicil dosyasının celbi ile ücret tediye bordrolarının incelenmesi,

tespiti istenen sürede hizmet akdinin en önemli unsuru olan ücret unsurunun varlığının araştırılması, İşyeri dönem bordrosu ve komşu işyerlerinden kayıtlara geçmiş kimselerin ya da zabıta yoluyla yaptırılacak araştırma ile komşu işyerleri olduğu belirlenen şahısların beyanlarına başvurulmasına, dinlenecek tanık beyanlarının sağlıklı olup olmadığının denetlenmesi gerektiğini beyan ederek davanın usul ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından açılan hukuki dayanaktan yoksun davanın reddi gerektiğini, davanın yetkili mahkemede açılmadığını, hizmet tespitine ilişkin olarak açmış olduğu davanın, hak düşürücü süreye uğramış olduğundan reddi gerektiğini, davacının kurumları nezdinde sürekli olarak çalışmasının mevcut olmayıp, cumartesi günleri için ikişer saatlik cilt bakım kursunda usta öğretici olarak 22.05.2012-22.06.2012 tarihleri arasında çalıştığını, resmi tatil ve dini bayramlarda çalışmadığını davacının çalıştığı dönemlere dair işe giriş çıkışlarının zamanında SGK'ya bildirildiğini,

eksik yatırılan prim günü bulunmadığını, bu nedenlerle davanın usulden mahkeme aksi kanaate ise esastan reddini, masraf ve ücreti vekaletin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabul kısmen reddine, davacının davalı işyerinde 01.01.2015-30.04.2016 tarihleri arasında hizmet akdine dayalı olarak kısmi ve kesintisiz olarak 121 gün sigortasız çalıştırıldığının tespitine, 20 12... . ay ile 20 13... . ay arasında yapılan çalışmanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili ve fer'i müdahil Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalılar vekillerinin istinaf taleplerinin reddine, HMK'nın 353/1-b.2 maddesi gereğince davacı vekilinin istinaf talebinin kısmen kabulüne, yukarıda Esas ve Karar numarası yazılı İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kısmen kabulüne, davacının davalıya ait ... sicil numaralı işyerinde.

2015 yılının 7. ayında 4 gün, 2015 yılının 8. ayında 12 gün, 2015 yılının 9. ayında 7 gün, 2015 yılının 10. ayında 8 gün, 2015 yılının 11. ayında 17 gün, 2015 yılının 12. ayında 9 gün, 2016 yılının 1. ayında 16 gün, 2016 yılının 2. ayında 17 gün, 2016 yılının 3. ayında 18 gün, 2016 yılının 4. ayında 13 gün, Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirilmeyen sigortaya tabi çalışmasının bulunduğunun tespitine, fazlaya dair talebin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; davacı ile kurum arasında hizmet akdi yapılmadığını, hayat boyu yönetmeliğinin kurs açma, öğretmen ve usta öğretici görevlendirme onay çizelgesine göre kurslarda görevlendirildiğini, davacının resmi tatil ve dini bayramlarda çalışmadığını, davacının çalıştığı dönemlere dair işe giriş çıkışlarının SGK'ya bildirildiğini, eksik bildirilen prim günü bulunmadığını, davacının işten çıkarılmadığını, davacının ... Eğitim Merkezinde usta öğretici olarak görev yaptığını, ... Eğitim Merkezinde görev alan usta öğreticiler kursların bitiminde eğer yeni bir kursta görev almazlarsa ilgililerin çıkış işlemlerinin yapıldığını, daha sonra kurslarda görev alınması durumunda SGK girişlerinin tekrar yapıldığını belirterek temyiz yoluna başvurmuştur.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı ... vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR