Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/1265 K.2025/10123

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar; davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü;

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 09.05.2009 tarihli iş kazası neticesinde sürekli iş göremezliğe uğraması nedeniyle fazlaya ilişkin talep hakkı saklı kalmak üzere 100,00 TL maddi ve 50.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle tahsilini talep etmiş, talep artırım dilekçesiyle maddi tazminat istemini 140.596,34 TL’ye artırmıştır.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın trafik kazasından kaynaklanan tazminat davası olduğunu, olayın olduğu tarihin 2009 yılı olduğunu, tazminat davasının ise 2017 yılında açılmış olduğunu, bu nedenle alacak zaman aşımına uğradığını, davacı kendi kusuru ile kazaya sebebiyet vermiştir, müvekkilin bu olayda herhangi bir etkisinin olmadığını, kaldı ki işyeri kayıtlarına göre davacının işyeri adına müşteri ziyaretine gittiğine dair bir delil bulunmadığını, davacının herhangi bir maddi ve manevi tazminat hakkının olmadığını bu nedenle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 01.07.2020 tarihli kararı ile özetle 09.05.2009 tarihinde saat 12.45 sıralarında 27 ... 759 plakalı araç ile iş görüşmesinden dönerken Çevre yolunu takiben Gaziantep istikametine doğru seyir halinde iken olay mahalli kavşağa gelirken sağ taraftaki stabilize yoldan çıkan ...'ın kullandığı 01 .. 880 plakalı otomobille çarpışarak, çarpışmanın etkisiyle savrulan 27 .. 759 plakalı karşı yönden gelen sürücü .. ... kullanmış olduğu 46 ..

677 plakalı kamyonla çarpışması sonucu oluşan yaralanmalı ve maddi hasarlı iş kazası kapsamında 18.10.2019 tarihli kusur raporu kapsamında ... ... %50, kazalı çalışanları iş sağlığı ve güvenliği konusunda vermesi gereken eğitim sorumluluğunu yerine getirmediği işyerinde denetleme ve gözetleme yükümlülüğünü yerine getirmediği için %30, davacı ...'nin kavşağa girerken daha dikkatli ve hızını yavaşlatması kuralına dikkat etmediğinden %20 oranında kusurlu olduğu kabul edilerek, sürekli iş göremezlik oranı olarak %42 oranı dikkate alınarak,

hesap raporuna göre 140.596,34 TL maddi ve 25.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin 01.07.2020 tarihli kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 14.07.2021 tarihli kararı ile davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353-(1) b) 1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

Bölge Adliye Mahkemesinin 14.07.2021 tarihli kararının süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece, "...Aynı olayla ilgili davacının, davalı sıfatıyla ... ve Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortacısı şirkete karşı Asliye Hukuk Mahkemesi nezdinde açtığı davada alınan rapora göre davalı .. ....’a %70 ve davacıya %30 kusur verildiği anlaşılmıştır.

İşbu temyize konu dava dosyasında alınan kusur raporlarında ise dava harici şoför ...’a %50, davalı işveren şirkete “ ilk raporda; iş sağlığı ve güvenliği eğitimi vermemesi, işyerinde denetim ve gözetim yükümlülüğünü yerine getirmediğinden, geniş kontrol mekanizması oluşturmadığından, ikinci raporda ise çalışanlarına iş sağlığı ve güvenliği konusunda eğitim verdirmediği, işyerine ait risk değerlendirmesi yapmadığı ve yaptırmadığı, işyerini ve çalıştırdığı işçilerini denetleme ve gözetleme yükümlülüğünü yerine getirmediği, müşteri ziyaretleri için çalışanlarına şirket aracı tahsis etmediği,

çalışanlarını kendi imkanları ve kendi araçlarıyla müşteri ziyareti yapmaya mecbur bıraktığı, çalışanlar kendi özel araçlarını kullandıkları, bu araçların benzin ve yol masraflarını maaşlarının içinde şirket tarafından kendilerine ödendiği(ifade tutanaklarından anlaşıldığı üzere), müşteri ziyaretlerinin yapılması konusunda her ne kadar görevlendirme yazısı olmasa dahi, İşverenin; müşteri ziyaretleri için görev formu oluşturulmadan işyeri dışına çıkılmaması konusunda herhangi bir yazılı talimat oluşturması gerekirken oluşturmadığı,

trafik iş kazasının meydana geliş şekli dikkate alındığında, kazalı işçiye iş sağlığı ve güvenliği konularında mevzuattaki sürelere göre eğitim verilmemesi, işverenin işçilerini, mesleki yönden ve iş sağlığı ve güvenliği yönünden gereği gibi eğitmemiş, bilgilendirmemiş, bilinçlendirmemiş, emniyetli çalışma alışkanlığı kazandırmamış, denetlememiş, emniyetsiz şekilde çalışmasını engellememiş olması, sahada çalışanların iş güvenliği kurallarına uyulup uyulmadığının kontrol edilmediği,

bu nedenle işveren tarafından kazalının yaptığı işten kaynaklanan Mesleki riskler ve bunlardan kaçınma konusunda kazalı çalışana emniyetli bir çalışma alışkanlığı kazandırılmadığı, işverenin işyerinde iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerine uyulup uyulmadığını izleme yükümlülüğünü yeterince yerine getirmediği, işe başlamadan önce riskleri tespit etmediği ve çalışanlarını sahada yeterince kontrol etmediğinden,

4857 sayılı İş Kanunu'nun 77. maddesine göre yükümlülüklerini yerine getirmediğinden” %30 ve davacıya %20 oranında kusur verilmiş ise de diğer dava dosyaları kapsamında alınan raporlara göre trafik-iş kazasının iş bu dava kapsamında üçüncü kişi konumunda olan ...’ın ağır kusurlu eylemi neticesinde gerçekleştiği, davacının kullandığı araca uygun geçerli bir ehliyeti olduğu,

işverenin mağaza yöneticisi olan ve işi gereği müşteri ziyaretlerinde bulunan davacıya araç kullanması konusunda ve iş sağlığı ve güvenliği konusunda eğitimi vermesinin, giderek risk değerlendirmesi yaptırmasının iş kazasının gerçekleşmesini engellemek noktasında etkisinin bulunmadığı, olayda davacı ve dava harici ...'ın kusurları nedeniyle, iş kazasını davalı işverene bağlayan illiyet bağının kesildiği değerlendirilerek davalı yönünden davanın reddi gerekirken hatalı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olmuştur..." gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "..olayda davacı ve dava dışı ...'ın kusurları nedeniyle, iş kazasını davalı işverene bağlayan illiyet bağının kesildiği değerlendirilerek davalı yönünden davanın reddine,.." karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; davacı müvekkilinin olayda kusuru bulunmadığını, işveren davalının kusurlu olduğunu, olayın iş kazası olduğu ve işveren olarak davalının iş kazasından da sorumlu olması gerektiğini beyanla temyiz talebinde bulunmuştur.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre sigortalının iş kazası neticesinde sürekli iş göremezliğe uğraması nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir

Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR