Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/13248 K.2025/16888

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar davalılar ve fer'i müdahil SGK vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili, davacının davalılar murisinin yanında ev hizmetlerinde 01.01.1991 – 24.11.2017 tarihleri arasında çalıştığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar ve feri müdahil Kurum vekilleri, davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 12.02.2020 tarihli ve 2018/138 E., 2020/41 K. sayılı kararıyla; “Davanın ksımen kabulü ile davacının, davalı ...’na ait sonradan kapsama alınarak ... sicil numarasını alan ... Foça İzmir adresinde bulunan ev hizmetleri işi işyerinde 01.05.1998 – 05.07.2017 tarihleri arasında asgari ücretle sürekli ve kesintisiz olarak 6.905 gün çalıştığı, 6905 günlük bu çalışmasının fer’i müdahil Kuruma bildirilmediğinin tespitine,” şeklinde karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

Davacı, davalılar ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

Bölge Adliye Mahkemesi kararının süresi içinde davalılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairemizin 24.11.2022 tarih ve 2022/114 16... /14904 karar sayılı ilamı ile "... Eldeki davada, Mahkemece davacının davalının ev hizmetlerinde geçen çalışmasının tespitine yönelik olarak duruşmalarda dinlenen tanık beyanları hüküm kurmaya yetersiz olup Mahkemece davacının ihtilaf konusu dönem içerisinde davalının ev hizmetlerinde çalışıp çalışmadığı hususu her türlü şüpheden uzak bir şekilde belirlenmemiştir.

Mahkemece yapılması gereken iş, davacının davalılar murisinin yanında ev hizmetlerinde uzun süreli çalıştığı yönündeki iddası karşısında davacının talebi somutlaştırılarak iddiasına konu ev işyerinde hangi tarihte çalışmaya başladığı, ne zamana kadar çalıştığı, evde hangi işleri yaptığı, her gün ev işyerine gelip gelmediği, köyden geldiğine göre kendi evinde ve tarım işlerinde kimin çalıştığı, davalılara ait evin bulunduğu apartmanda kimleri tanıdığı, davalılar adına alış-veriş yapıp yapmadığı, çalışmalarını bilebilecek komşu işyeri sahiplerinin kimler olduğu, köyden davalılara ait ev işyerine gelip giderken hangi vasıtayı kullandığı,

araç şoförünün kimler olduğu ayrıntılı olarak açıklatılmalı, tarafların gösterdiği tanıklar ile yetinilmeyerek, ihtilaf konusu tüm dönemde davalılara ait konutta uzun yıllar oturan komşu ya da yakın yerlerde kayıtlara geçmiş çalışanlar ( komşu market ve bakkal işleten ve çalışanları ile aynı apartmanda güvenlik görevlisi olarak görev yapmış kişiler) ile davacının bu çalışmalarını bilebilecek durumda olan mahalle muhtarı veya azaları tespit edilip tanık sıfatıyla beyanlarına başvurulmalı, yargılama sürecinde dinlenen tanık anlatımlarının değerlendirilmesinde, iş yerinin kapsamı, kapasitesi ve niteliği nazara alınmalı,

davacının kayıtlarda görünmeyen çalışmalarının hangi nedenlerle kayıtlara geçmediği ya da bildirim dışı kaldığı hususu, davaya konu dönem içinde hastalık ve benzeri nedenlerle çalışmasına ara verip vermediği araştırılmalı, yapılacak yeni araştırmalar ile davalılara ait evde davacı dışında başka işçi çalıştırılıp çalıştırılmadığı belirlenmeli, çalışmanın varlığı ve kesintili olup olmadığı yöntemince araştırılmalı, toplanan tüm kanıtlar birlikte değerlendirildikten sonra çalışmanın kısmi süreli çalışma olduğunun anlaşılması halinde gerektiğinde uzman bilirkişi görüşü de alınmak suretiyle,

hükme konu dönem içinde bir günde kaç saat çalışmış olabileceği, haftalık ve aylık çalışma süreleri belirlenmeli ve yedi buçuk saat çalışma bir günlük çalışma hesabı ile kaç iş gününe karşılık olduğu hususu saptanarak açık ve anlaşılır, infaza da elverişli bir biçimde karar verilmelidir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek eksik araştırma ve inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir " gerekçesi ile kararın bozulmasına karar verilmiştir. Bozma sonrası İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Davanın kısmen kabulü ile davacının vefat eden ...’ na ait sonradan kapsama alınarak ... sicil numarasını alan ... Foça İzmir adresinde bulunan ev hizmetleri işi işyerinde 01.05.1998-05.07.2017 tarihleri arasında asgari ücretle sürekli ve kesintisiz olarak 6905 günlük hizmetinin ve Kuruma bildirilmesi gerektiğinin tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine," karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Fer'i Müdahil kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; Yargıtay bozma ilamının gerekleri yerine tam olarak getirilmediğini, bozma sonrası Foça Polis Merkezi Amirliğine tanık araştırması için müzekkere yazıldığını ve "yapılan tahkikat sonucunda herhangi bir tanık tespiti yapılamadığı" nın bildirildiğini, davacının soyut iddiasını somutlaştıracak tek bir harici delilin dosyaya sunulamadığını, tanıkların kesin bilgiler içermeyen ifadeler verdiğini, çalışma süresinin netleştirilemediğini, bilirikişi raporunda bariz çelişkilerin görmezden gelindiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

Davalılar vekili temyiz dilekçesinde özetle. Mahkemenin, bozma sonrası yaptığı tek kayda değer işlemin, Foça Polis Merkezi Amirliğine tanık araştırması için müzekkere yazmak olduğunu, gelen 16.08.2023 tarihli cevabi yazıda ise "yapılan tahkikat sonucunda herhangi bir tanık tespiti yapılamadığı" açıkça bildirildiğini, bozma ilamının yerine getirilmediğini, mutlaka araştırılsın denilen hususlar noktasında araştırma yapılmadığı,

eski tanık beyanlarına ve yeni elde edilen çelişkili verilere dayanarak hüküm kurduğunu, tanık beyanları ile ESHOT kayıtlarının çeliştiğini, Mahkemenin çelişkileri gidermeksizin hükme alınma imkanı olmayan bilirkişi raporunun karara dayanarak alındığını, raporun bilimsellikten uzak olduğunu, davacının, ... murisi ...'nun evinde iddia ettiği gibi uzun yıllar boyunca "sürekli ve kesintisiz" çalıştığının hukuken geçerli, somut, inandırıcı ve her türlü şüpheden uzak delillerle ispatlanamadığını, bozma sonrası toplanan delillerin (tanık bulunamaması,

ESHOT kayıtları) mevcut iddialardaki çelişkileri daha da derinleştirdiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

1.Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2.Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR