Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/17522 K.2025/17540

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar; davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, davacının Kurum sigortalısı olarak 01.10.1992 tarihinden itibaren işveren ... ’e ait (ayakkabı imalatı) işyerinde çalışmaya başladığını, işveren şirket tarafından işe ilk giriş bildirgesi verilmiş olmakla beraber sigorta primleri ödenmediğini, prim ödenmediği için işe giriş tarihi sigorta başlangıcı olarak kabul edilmediğini, bu konuda 07.09.2020 tarihinde davalı Kuruma başvuru yapıldığını, başvuruya olumsuz cevap verildiğini belirterek, davacının sigorta başlangıç tarihinin 01.10.1992 olduğunun tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı SGK Başkanlığı vekili, yetki derdesttik, husumet ve hak düşürücü süre gibi ilk itirazları bulunduğunu belirterek, davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 29.11.2022 tarihli kararı ile davanın kabulüne, davacının sigorta başlangıç tarihinin 01.10.1992 olduğunun tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin 29.11.2022 tarihli kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 09.05.2024 tarihli kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

Bölge Adliye Mahkemesinin 09.05.2024 tarihli kararının süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece "...Mahkemece dava konusu dönemde iş yerine komşu iş yerleri ve sigortalı çalışanlarının SGK, vergi dairesi, belediye nezdinde araştırılarak belirlenmeli, bu kişilerin sigortalılık ve vergi kayıtları da getirtilmek suretiyle beyanlarına başvurulmalı, bu yöntemle komşu iş yerinin tespit edilememesi halinde taraflara sorulmak suretiyle davacının çalışmasını bilebilecek kişiler belirlenerek bu kişilerin sigortalılık ve diğer çalışma kayıtları getirtilerek beyanları alınmalı, davacının askerlik dönemi sorulmalı,

böylelikle toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilmek suretiyle davacının gerçek çalışma olgusu, somut ve inandırıcı bilgilere dayalı biçimde ortaya koyulmalıdır. .

.." gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen İkinci Karar

İlk Derece Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "....Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin bozma ilamı sonrası dosyaya kazandırılan bilgi ve belgeler incelendiğinde; ... sicil sayılı ... imalatı yapılan iş yerinin 01.11.1984-31.07.1994 tarihleri arasında 506 sayılı Kanun kapsamında faal olduğu, Vergi Dairesi, Belediye ve kolluk marifeti ile yapılan araştırmalarda 1992-1998 tarihleri arasında işveren ... 'in iş yerine komşu iş yerleri ve çalışanlar hakkında tespit yapılamadığı, askerlik belgesinden davacının 26.11.1992 tarihinde askere sevk edildiği anlaşılmıştır.

Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin bozma ilamı sonrası dosyaya kazandırılan bilgi ve belgelere göre önceki tespitlerin aksine herhangi bir bilgi ve belgeye ulaşılmadığı değerlendirildiğinde toplanan delillere göre davacının ... sicil numaralı ... İmali iş yerinde 01.10.1992 tarihinde 1 gün çalıştığının ve sigorta başlangıç tarihinin 01.10.1992 tarihi olduğunun tespitine karar vermek gerekli görülmüş olup aşağıdaki yazılı şekilde hüküm kurulmuştur ..." gerekçesiyle,

Davanın kabulü ile davacının hizmet akdine bağlı olarak dava dışı ... ’e ait ... sicil numaralı ... İmali iş yerinde 01.10.1992 tarihinde 1 gün çalıştığının tespitine, davacının sigortalı başlangıç tarihinin 01.10.1992 tarihi olduğunun tespitine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde, fiili çalışmanın ispatlanmadığı gerekçesiyle davanın reddinin gerektiğini belirterek kararın temyizen bozulmasını talep etmişlerdir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, sigorta başlangıcının tespiti istemine ilişkindir. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR