Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/216 K.2025/11803

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali ve ödenen primlerin istirdatı davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir. Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmiş ve Dairemizin 08.02.2024 tarihli ve 2024/247 Esas, 2024/996 Karar sayılı kararı ile bozulmuştur. Dairemiz bozma kararına Bölge Adliye Mahkemesince direnilmesi üzerine karar davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle 6100 sayılı Hukuk Mahkemeleri Kanunu’nun 373. maddesinin beşinci fıkrası gereğince Dairemizce yapılan incelemede;

Dairemizin 08.02.2024 tarihli ve 2024/247 Esas, 2024/996 Karar sayılı kararına karşı direnilmiş ise de davacı 25.09.2010 tarihinden itibaren 5510 sayılı Kanun'un 50. maddesi kapsamında isteğe bağlı Bağ-Kur sigortalısı iken 16.05.2012 tarihinde verdiği dilekçe ile 5510 sayılı Kanun'un geçici 16. maddesinde belirtilen vergiden muaf işleri yapanlardan, evde el işi ve örgü yapan ev kadını olarak isteğe bağlı sigortalılar için öngörülen prim ödeme gün sayısından faydalanma talebi,

kurumca kabul edilerek muafiyet belgesi olan isteğe bağlı (ev kadını) olarak kabul edilmiş ise de Kurumun 17.05.2012-30.06.2019 tarihleri arasında esnaf muafiyet belgesi olmaması nedeniyle iptal edilerek ek prim borcu çıkarttığı, bunun üzerine davacının 20.06.2019 tarihli esnaf vergi muafiyeti belgesini edindiği, çıkartılan borç kaydı üzerine davacının ödemek zorunda bırakıldığı 9.250,00 TL borcun iptali ile ödediği tutarın Kurumca hesaplanarak yasal faizi ile birlikte ödenmesini talep ettiği.

Bölge Adliye Mahkemesi tarafından, 20.06.2019 tarihinde Kurum kayıtlarına intikal eden belgede esnaf muafiyet kayıtlarının devam ettiği anlaşılan davacıdan 7 yıllık bir süre boyunca Kurum tarafından bu kapsamda prim tahsilatı yapan ve davacıdan 7 yıllık süreç boyunca muafiyet belgesi istemeyen Kurumun daha sonradan muafiyet belgesi vermediğinden bahisle geçmişe dönük işlem tesis ederek davacıdan fazladan prim tesis etmesinin idarenin iyi yönetim ilkesine uygun hareket etme yükümlülüğüne aykırılık teşkil ettiği gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesi tarafından verilen kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verildiği anlaşılmaktadır.

Davacının 17.05.2012-30.06.2019 tarihleri arası isteğe bağlı sigortalılık primlerini ödediği ancak söz konusu dönemde esnaf muafiyet belgesinin bulunmadığını Kurum tarafından tespit edilmesi üzerine farklı bir prim oranına tabi olduğu gerekçesiyle borç çıkartıldığı, anılan maddede vergiden muaf işleri yapanların bu kapsamda tutulduğu,

bu nedenle davacının bu dönemde muafiyet belgesinin de bulunması gerektiğinin açık olması karşısında aradaki fark prim alacağından sorumlu olacağı dikkate alınmaksızın karar verilmesi hatalı olup Kurum işlemi yerinde olduğundan davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde direnme kararı verilmesi yerinde görülmediğinden ve Dairemiz kararının usul ve kanuna uygun olduğu anlaşıldığından dosyanın temyiz incelemesi için Yargıtay Hukuk Genel Kuruluna gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.