Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/3119 K.2025/9573

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; ... Uzm.J.I....Çvş. ...'nın terörle mücadele görevi esnasında ... İl Jandarma Komutanlığı emrinde görev yapmakta iken operasyon esnasında görevli personeli taşıyan askeri aracın kaza yapması sonucu bu olayın meydana geldiğini belirterek, Kurumun dava konusu ret işleminin iptali ile davacıya 3713 sayılı ve sair ilgili mevzuat hükümlerine göre terör vazife malullüğünden emekli aylığı bağlanmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurum işleminde bir hata bulunmadığını beyanla, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulü ile davacıya 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanun'u kapsamında vazife malullüğü dul aylığı bağlanması gerektiğinin tespitine, aksine Kurum işleminin iptaline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf isteminin kabulüne, kararın kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; Bölge Adliye Mahkemesinin kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, İlk Derece Mahkemesi gerekçesinin yerinde olduğunu beyanla kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, 3713 sayılı Kanun hükümlerine göre vazife malüllüğü talebini reddeden Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu'nun "Terör" başlıklı 1. maddesinde, "Terör; cebir ve şiddet kullanarak; baskı, korkutma, yıldırma, sindirme veya tehdit yöntemlerinden biriyle, Anayasa'da belirtilen Cumhuriyetin niteliklerini, siyasi, hukuki, sosyal, laik, ekonomik düzeni değiştirmek, Devletin ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğünü bozmak, Türk Devletinin ve Cumhuriyetin varlığını tehlikeye düşürmek, Devlet otoritesini zaafa uğratmak veya yıkmak veya ele geçirmek, temel hak ve hürriyetleri yok etmek, Devletin iç ve dış güvenliğini, kamu düzenini veya genel sağlığı bozmak amacıyla bir örgüte mensup kişi veya kişiler tarafından girişilecek her türlü suç teşkil eden eylemlerdir." şeklinde tanımlanmıştır.

Yine aynı Kanun'un 21. maddesinde ise kamu görevlilerinden yurt içinde ve yurt dışında görevlerini ifa ederlerken veya sıfatları kalkmış olsa bile bu görevlerini yapmalarından dolayı terör eylemlerine muhatap olarak yaralanan, sakatlanan, ölen veya öldürülenler hakkında 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun hükümlerinin uygulanacağı belirtilmiştir.

5510 sayılı Kanun'un "vazife Malûllüğü" başlıklı 47. maddesinde; "bu Kanun'un yürürlüğe girdiği tarihten sonra ilk defa 4. maddenin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sigortalı olanlar için aşağıdaki hallerde vazife malûllüğü hükümleri uygulanır.

25. maddede belirtilen malûllük; sigortalıların vazifelerini yaptıkları sırada veya vazifeleri dışında idarelerince görevlendirildikleri herhangi bir kamu idaresine ait başka işleri yaparken bu işlerden veya kurumlarının menfaatini korumak maksadıyla bir iş yaparken ya da idarelerince sağlanan bir taşıtla işe gelişi ve işten dönüşü sırasında veya işyerinde meydana gelen kazadan doğmuş olursa, buna vazife malûllüğü ve bunlara uğrayanlara da vazife malûlü denir" tanımının yapıldığı,

aynı hükmün 4'üncü fıkrasında ise "süresi içerisinde bildirimde bulunulan vazife malûllüğü aylıkları, sigortalının ölüm ya da malûliyeti sebebiyle göreviyle ilişiğinin kesildiği tarihi takip eden aybaşından itibaren bağlanır.

04.07.2012 tarihli 6353 sayılı Kanun'un 75. maddesi ile 3713 sayılı Kanun'un 21. maddesine eklenen fıkra uyarınca "Kamu görevlileri ile birinci fıkranın (h) ve (j) bentleri kapsamına girenlerden terör olaylarını önlemek amacıyla her türlü patlayıcı maddeye bağlı olarak meydana gelen olaylar sonucunda ya da her ne şekilde olursa olsun terör olaylarının önlenmesi, takibi veya etkisiz hale getirilmesi amacıyla ifa edilen görevler sırasında veya bu görevlere gidiş dönüşler esnasında meydana gelen kazalar sonucunda yaralanan, engelli hale gelen, hastalanan veya hayatını kaybedenler, birinci fıkranın durumlarına uygun hükümlerinden yararlanır.

Dosyanın incelenmesinde, davacının eşinin, ... Cumhuriyet Başsavcılığının 21.07.2016 tarihli, 2015/394 soruşturma sayılı yazısı gereği keşif mahallinin emniyeti için 09.08.2016 günü görevlendirilen ...-.. J.Asyş.Komd. Bk.

K.lığı emrinde görevli 2 tim unsur Uzm.J.I....Çvş. ...'nın emir komutasındaki 756082 plakalı Unımog (Jammer Yüklü) askeri aracın keşif mahalli olan .. istikametinden ... köyü istikametine ilerlerken ... köyüne 2 km kala yolun virajlı olması nedeniyle askeri araç şoförü J.Komd.

Ulş er ... ... direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucu araç gidiş istikametinin sağına şarampole doğru takla attığı, meydana gelen araç kazasında araçta bulunan ..., .. ... ve ... .. yaralandığı, ...'nın sevk edildiği ...

Devlet Hastanesinde yapılan tüm müdahalelere rağmen kurtarılamayarak şehit olduğu, davacıya 15.08.2016 tarihinden geçerli olmak üzere 5510 sayılı Kanun 47. madde kapsamında vazife malullüğü dul aylığı bağlandığı, 02.11.2018 tarihli müracaata verilen 15.11.2018 tarihli cevapta. 3713 sayılı Kanun kapsamına girmediğinden talebin reddedildiği ve eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır.

Somut olayda, davacı murisinin keşif mahallinin emniyetini sağlamakla görevli olduğu ve içinde bulunduğu emir komutasındaki askeri araç ile kaza yapması sonucu vefat ettiği, 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu'nda yer alan hükümler uyarınca, ifa edilecek görevin kapsamının keşif esnasında meydana gelebilecek terör olaylarının önlenmesi amacını da taşımasına göre görevli askeri personelin, bağlı olduğu komutanlıktan keşif emniyetini sağlamak için intikal ettiği, intikal faaliyetlerinin yürütülen görevin bir parçası olması nedeniyle,

davacı murisinin görevi esnasında askeri araçla seyir halindeyken geçirdiği trafik kazası sonucu vefat etmesi olayının terör eylemlerinin önlenmesi faaliyetinden bağımsız düşünülemeyeceği, davacı murisin terör olaylarının önlenmesi,

takibi veya etkisiz hale getirilmesi amacıyla ifa edilen görevler sırasında veya bu görevlere gidiş dönüşler esnasında meydana gelen kazada hayatını kaybettiği ve 3713 sayılı Kanun'un 21. maddesinin 6353 sayılı Kanunla eklenen ek 2. fıkrası uyarınca bu kanun kapsamında terör vazife malüllüğünden yararlanması gerektiği anlaşılmakla, Bölge Adliye Mahkemesince, açıklanan maddi ve hukuki ilkeler gözetilmeksizin eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

VI. KARAR