Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/4351 K.2025/6356

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili ile davalılardan ... İnşaat San ve Tic. A.Ş., ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş., ... İnşaat San. Turizm ve Tic. A.Ş. vekilleri tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalı şirketin yeraltı tünel açma işinde çalışmakta iken 14.01.2015 tarihinde meydana gelen iş kazası sonucunda yaralandığını, iş kazasının gerçekleşmesinde müvekkiline yüklenecek kusur ve ihmalin bulunmadığını belirterek ...

Yapı Ltd.Şti aleyhine açtığı asıl davada fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 1 TL maddi tazminatın kaza tarihinden faizi ile tahsilini istemiş, MKC Adi Ortaklığını oluşturan ..., ... ve ... şirketleri aleyhine açtığı birleşen davada 420.635,68 TL maddi tazminatın ve 70.000,00 TL manevi tazminatın 14.01.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiş,

10.11.2020 tarihli ıslah dilekçesi ile 420.635,68 TL maddi tazminatın ve başvurma harcı yatırmak suretiyle 70.000,00 TL manevi tazminatın 14.01.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan ve birleşen dosya davalılarından müştereken ve müteselsilen tahsilini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacıya iş güvenliği eğitimlerinin verildiğini ve koruyucu malzemelerin tam olarak tutanak ile teslim edildiğini, olayda müvekkili şirkete izafe edilecek bir kusur bulunmadığını, davacının istirahatli olduğu 2015/Ocak ve Şubat ayları maaşlarının ve yıllık izin ücretlerinin tam olarak ödendiğini, davacıya ayrıca 1.550,00 TL tutarında tedavi yardımı yapıldığını, tespit edilen maluliyet oranını kabul etmediklerini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının 14.01.2015 tarihinde yaşadığı olayın iş kazası olduğunun sabit olduğu, davacının maluliyet oranının SGK tarafından %16 olarak belirlendiği, davacının itirazı üzerine Yüksek Sağlık Kurulu tarafından yapılan inceleme sonucunda davacının maluliyet oranının düzeltme kaydı ile %32,2 olduğuna karar verildiği, davalı tarafın itirazı üzerine ATK 3. İhtisas Kurulu tarafından düzenlenen 06.06.2018 tarihli raporda davacının meslekte kazanma gücünü %32,2 oranında kaybetmiş sayılacağının belirtildiği,

alanında uzman 3 kişilik bilirkişi heyetinden kusur durumuna dair rapor alındığı, olay günü davalı ...

Yapı Şirketinin her vardiyada ve ayrıca her patlamadan sonra kazı yüzeylerinin kontrolünü yapmak, düşme riski bulunan kaya vb. riskler varsa kontrollü olarak bunları düşürmek veya tedbir almak ve bu kontrollerden sonra ortam güvenli ise çalışılmasına müsade etmekle yükümlü olduğu halde kazanın meydana geliş şeklinden bu hususa dikkat edilmediği, işçilerin olay sırasında tahkimatı tamamlanmamış, güvensiz, tehlikeli bölgede çalıştıkları, davacıya iş sağlığı güvenliği eğitimlerinin verilmediği anlaşılmakla meydana gelen kazada %100 oranında kusurlu olduğu,

davacının ise tünel çalışmaları esnasında amirleri tarafından verilen emir ve talimatları yerine getirdiği ve kaza anında yeterli tahkimatı olmayan tünelin üst kısmından kayaç/ taş düşmesi olayını tetikleyen bir davranış sergilemediği anlaşıldığından kazanın meydana gelmesinde kusurunun olmadığı tespit edildiği, kusur oranları ve davacıdaki kalıcı maluliyet nedeni ile davacının maddi zararının 420.635,68 TL olduğunun anlaşıldığı,

tüm dosya kapsamı, olaydaki kusur oranları, davacıdaki maluliyet oranı, olay tarihindeki paranın alım gücü, tarafların sosyal ve mali durumları ve nak ve nesafet ilkeleri birlikte değerlendirilerek manevi tazminatın takdir edildiği gerekçesiyle asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne, "420.635,68 TL maddi tazminatın olay tarihi 14.01.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,

takdiren 60.000 TL manevi tazminatın olay tarihi 14.01.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine" karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalılar ..., ..., .... vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; asgari ücret kamu düzenine ilişkin olduğundan ve ilk karar davacı tarafça da istinaf edildiğinden, dosyanın yeniden bilirkişiye gönderilerek artan asgari ücrete göre hesap raporu alınması gerektiğini, hükme esas alınan maluliyet ve hesap raporunun usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararı temyiz etmiştir.

Davalılar ..., ..., ... İnşaat Sanayi Turizm ve Tic. A.Ş. vekili temyiz dilekçesinde özetle; davacının müvekkili şirketlerin çalışanı olmadığını, davanın müvekkili şirketler yönünden pasif husumet nedeniyle usulden reddi gerektiğini, davacının diğer davalı ... Yapı Şirketinin çalışanı olduğunu ve diğer davalı ... Yapı Şirketi ile davalı şirketler arasında hukuki ve fiili herhangi bir irtibat bulunmadığını, dosya kapsamına alınan bilirkişi raporu incelendiğinde diğer davalı ...

Yapı'nın %100 kusurlu olduğu tespit edilmesine rağmen diğer davalı ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulmasının hatalı olduğunu, asıl işveren - alt işveren ilişkisinin var olup olmadığı hususunun araştırılmadığı, kazanın davacının kusuru ile meydana geldiğini, pasif dönem zararının hesaba katılmasının hukuka aykırı olduğunu, ... Yapı İnş. Ltd.

Şti. tarafından yapılan ödemelerin düşülmediğini, maluliyetin kesinleştirilmesi gerekirken çelişkili raporlar kapsamında hüküm kurulduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, iş kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir.

A) Davalılardan ... İnşaat San ve Tic. A.Ş., ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş., ... İnşaat San. Turizm ve Tic. A.Ş. vekillerinin manevi tazminata ilişkin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362. maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366. maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 110. maddesi kapsamında dava yığılması (objektif dava birleşmesi) kapsamında her bir talebin ayrı bir dava olduğu ve ayrı ayrı hüküm ve sonuç doğuracağı açıktır.

Dosya içeriğine göre temyize konu edilen miktarların Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 238.730,00 TL’nin altında bulunduğu anlaşılmakla bu kısma yönelik temyiz itirazlarının aşağıdaki şekilde reddine karar verilmiştir.

B) Davacı vekili ve davalılardan ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş., ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş., ... İnşaat San. Turizm ve Tic. A.Ş. vekillerinin maddi tazminata ilişkin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, kesinleşen rücu davası ve SGK denetim raporu içeriğine göre ve davalılar arasında mevcut ilişkinin niteliği dikkate alındığında ..., ..., ... İş Ortaklığı ile ... Yapı İnş.

San. ve Tic. Ltd. Şti. arasındaki ilişkinin asıl-alt işveren ilişkisi olduğu, alt işverenin kusurundan asıl işverenin sorumlu olacağı dikkate alındığında Mahkemenin davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğuna dair benimsemesinin bu gerekçe ile yerinde olduğunun anlaşılmasına göre, davacı vekili ve davalılardan ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş., ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş., ... İnşaat San. Turizm ve Tic.

A.Ş. vekilleri tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle, 1.Davalılardan ... İnşaat San ve Tic. A.Ş., ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş., ... İnşaat San. Turizm ve Tic. A.Ş. vekillerinin manevi tazminat istemine yönelik temyiz isteminin miktardan REDDİNE,

2.Davacı ve davalılardan ... İnşaat San ve Tic. A.Ş., ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş., ... İnşaat San. Turizm ve Tic. A.Ş. vekilleri vekillerinin maddi tazminata yönelik temyiz itirazlarının reddine, Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,