Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/5782 K.2025/16912

Bölge Adliye Mahkemesince Dairemizce verilen bozma kararına uyularak verilen karar; davacılar vekili ve davalı ...Ş. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili sigortalının 12.11.2014 tarihinde meydana gelen iş kazası neticesinde belirsiz alacak davası niteliğinde sigortalının eşi ... lehine 10.000 TL maddi ve 80.000 TL manevi, annesi ... ve babası ... lehine 5.000 TL’şer maddi ve 80.000 TL’şer manevi tazminat ile kardeşleri ..., ... ve ... lehine 15.000 TL’şer manevi tazminatın kaza tarihinden avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir. Davacı vekili 04.05.2017 tarihli talep artırım dilekçesiyle maddi tazminat istemini eş lehine 153.730,14 TL’ye, baba ... lehine 34.708,44 TL’ye, anne ... lehine 29.410,71 TL’ye artırmıştır.

II. CEVAP

Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde; şirketin isminin ...

A.Ş. olduğunu, davanın ... olarak açıldığını, öncelikle davanın husumet yokluğu nedeni ile reddine karar verilmesini, davacıların belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, davanın sigorta şirketine ihbarı gerektiğini, yargılama sonucunda müvekkil şirket aleyhine bir tazminata hükmedilmesi halinde kaybettikleri personelin ailesine yapılan ödemelerin mahsup edilmesi gerektiğini, müvekkil işveren olarak iş sağlığını ve güvenliği bakımından gerekli önlemler alındığını, müvekkil işverenin gereken özeni ve dikkati gösterdiğini,

güvenlik talimatlarına uymayan merhum personelin işveren sorumluluğu bakımından illiyet bağını kesecek derecede ağır kusuru bulunduğunu, söz konusu haksız fiil nedeni ile asıl sorumlu kişi personeli öldüren diğer davalı ... olduğundan müvekkilin sorumluluğuna gidilemeyeceğini, istenen maddi ve manevi tazminatın fahiş olduğunu, müvekkil şirketin sorumlu tutulamayacağını, beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... davaya cevap vermemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 12.12.2019 tarihli kararı ile "..Davanın ve birleştirilen 2019/708 Esas sayılı dosyanın kısmen kabul kısmen reddi ile

1-a) Davacı ...'in maddi tazminat talebinin kabulü ile 260.419,11 TL maddi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

b) Davacı ...'in maddi tazminat talebinin kabulü ile 46.906,05 -TL maddi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

c) Davacı ...'in maddi tazminat talebinin kabulü ile 39.261,46 TL maddi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

2-a) Davacı ...'in manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 17.000,00-TL manevi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

b) Davacı ...'in manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 17.000,00-TL manevi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

c) Davacı ...'in manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 17.000,00-TL manevi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

d)Davacı ...'nin manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 7.500,00-TL manevi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

e)Davacı ...'ün manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 7.500,00-TL manevi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

f)Davacı ...'in manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 7.500,00-TL manevi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,." karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin 12.12.2019 tarihli kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 18.06.2020 tarihli kararı ile "..1-Davalı ...Ş. vekilinin 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine,

2-Davacılar vekilinin ve davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun ayrı ayrı kabulü ile; Bafra 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin yukarıdaki tarih ve Esas, Karar sayılı kararının kaldırılmasına,

3-Davanın ve birleştirilen 2019/708 Esas sayılı dosyanın kısmen kabul kısmen reddi ile

1-a)Davacı ...'ın maddi tazminat talebinin kabulü ile 260.419,11 TL maddi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

b) Davacı ...'ın maddi tazminat talebinin kabulü ile 46.906,05 TL maddi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

c) Davacı ...'in maddi tazminat talebinin kabulü ile 39.261,46 TL maddi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

2-a) Davacı ...'in manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 50.000,00-TL manevi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

b) Davacı ...'in manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile, 30.000,00-TL manevi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

c) Davacı ...'in manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile, 30.000,00-TL manevi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

d)Davacı ...'nin manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 7.500,00-TL manevi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

e)Davacı ...'ün manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 7.500,00-TL manevi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

f)Davacı ...'in manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 7.500,00-TL manevi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,” şeklinde karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

Bölge Adliye Mahkemesinin 18.06.2020 tarihli kararının süresi içinde davalı ...Ş. vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece, "...O halde yukarıda açıklanan ilkeler bağlamında davalıların kesinleştirilecek kusur oranlarından sonra maddi tazminat alacaklarının hesabı noktasında alınacak hesap raporunda sigortalının sağlığında zirai faaliyetinden kaynaklı zarardan işverenin sorumlu olduğunun kabul edilemeyecek olmasına göre bu kısma ilişkin kazanç kaybı hesapta dışlanıp;

sadece işveren nezdinde elde ettiği ve edebileceği kazanç yönünden hesap yapılmak yapılacak hesapta ise davacı tarafın iş bu temyize konu Bölge Adliye Mahkemesi kararını temyiz etmemiş olması nedeniyle davalı taraflar lehine oluşan usuli kazanılmış hakları gözetmek suretiyle 18.09.2019 tarihli hesap raporundaki verileri dikkate almak ve bu raporda bilinen (işlemiş) dönem sonundan sonra yürürlüğe giren asgari ücretteki değişiklikleri rapora yansıtmadan alınacak hesap raporunu hükme esas alarak davacının maddi tazminat alacağı ile usuli kazanılmış haklar çerçevesinde manevi tazminata hükmetmekten ibarettir.

Bölge Adliye Mahkemesince, açıklanan bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın, eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O hâlde, davalı ...Ş. vekilin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve bozma sebeplerine göre bu aşamada temyiz itirazlarının sair yönleri incelenmeksizin Bölge Adliye Mahkemesinin davalı vekilinin istinaf başvurunun esastan reddine, davacılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile yeniden esas hakkında verdiği kısmen kabul ve redde ilişkin karar bozulmalıdır...." gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ".Davanın ve birleştirilen 2019/708 Esas sayılı dosyanın kısmen kabul, kısmen reddi ile

1-a)Davacı ...'ın maddi tazminat talebinin kabulü ile 242.598,18-TL maddi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

b) Davacı ...'ın maddi tazminat talebinin kabulü ile 43.834,90-TL maddi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

c) Davacı ...'in maddi tazminat talebinin kabulü ile 36.618,20-TL maddi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

2-a) Davacı ...'in manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 50.000,00-TL manevi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine

b) Davacı ...'in manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 30.000,00-TL manevi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine

c) Davacı ...'in manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 30.000,00-TL manevi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine

d)Davacı ...'nin manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 7.500,00-TL manevi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

e)Davacı ...'ün manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile, 7.500,00-TL manevi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

f)Davacı ...'in manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 7.500,00-TL manevi tazminatın 12.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine .." karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; asgari ücretin kamu düzeninden olduğu bu nedenle güncel asgari ücret üzerinden karar verilmemesinin hatalı olduğu gerekçesi ile temyiz talebinde bulunmuştur. Davalı ...Ş. Vekili temyiz dilekçesinde özetle; kararın gerekçesiz olduğu, kusur yönünden alınan raporda bozma gereğinin yerine getirilmediği, illiyet bağının olayda kesildiğini, mahkemece keşif yapılması gerektiğinin, sigortalının kusurlu olduğu belirterek temyiz talebinde bulunmuştur.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık,iş kazası sonucu maddi ve manevi tazminatın davalı taraftan tahsili istemine ilişkindir. 1- Davacılar vekili ve davalı ...Ş. vekillerinin davacılar ... ve ... için hükmedilen maddi tazminat miktarına yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde; Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362. maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366. maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 110. maddesi kapsamında dava yığılması (objektif dava birleşmesi) kapsamında her bir talebin ayrı bir dava olduğu ve ayrı ayrı hüküm ve sonuç doğuracağı açıktır. Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan kesinlik sınırının 238.730.00 TL olup hükmedilen tazminata yönelik temyizi kesinlik sınırı altında kaldığı anlaşılmakla temyiz itirazlarının miktardan reddine karar vermek gerekmiştir.

2- Davacılar vekili ve davalı ...Ş. vekillerinin davacı ... için hükmedilen maddi tazminata yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde; Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen kararın, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere ve özellikle, dosya kapsamında toplanan bilgi ve belgelere, delil ve ispat durumuna göre, kusur belirlemesine dair kabulün dosya kapsamı ile dairemizce benimsenen ilkelere uygun olmasına,

temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenlerin istinaf sebepleri olarak da dermeyan edildiği ve Bölge Adliye Mahkemesi kararında gerekçesi açıklanarak itirazların karşılanmış olmasına göre, ileri sürülen temyiz sebeplerinin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiş olması karşısında temyiz edenlerin sıfatlarına, temyiz kapsam ve nedenlerine göre hükmün onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VII. KARAR