Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/6026 K.2025/13185

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 20 12... . ayından itibaren 20 14... . ayına kadar davalı işyerinde haftalık 500 TL’ye çalıştığını, 2 sene boyunca senelik izinlerini kullanamadığını, bazen haftalık izinlerini dahi kullanamadığını, davalı işyerinde 4 elaman çalıştığını ancak tek başına çalıştığı zamanların da olduğunu, 15-16 saat çalışmasına rağmen sigortasının yatırılmadığını öğrendiğini belirterek, hizmet tespiti yapılarak sigortasının ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davacı vekili 25.03.2015 tarihli dilekçesiyle; davalıya ait ... Halk Pazarında 03.05.2012 - 09.12.2013 tarihleri arasında çalıştığının tespitini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı cevap dilekçesinde özetle; husumet yokluğu nedeniyle davanın reddini, kendisinin 26.05.2012 tarihinden itibaren belirtilen adreste küçük market olarak işyeri işlettiğini, davacıyı halde alışveriş yapması sebebi ile tanıdığını, davacının başka işte çalışmasına rağmen bazen halde ek iş yaptığı için kendisi ile tanıştığını, geçim sıkıntısı çektiğini sürekli dile getirdiğini, birkaç kez kendi işinden çıktıktan sonra yanına uğrayıp kendisinin çalışmalarına yardımcı olduğunu, kendisinin de ekonomik sıkıntılarını bildiği için davacıya birkaç kez harçlık verdiğini, bazen de kendi marketinden ev alışverişi yaptığını,

bir iş akdine bağlı düzenli çalışmasının olmadığını, şahsi sicil dosyası olmadığını, davacının tespitini istediği dönemde zaten sigortalı olarak başka işyerlerinde çalıştığını, davanın reddini istemiştir.

Fer’i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde; davacının, dava konusu dönemde 19.12.2013'te .... sicilli... Tem. ve Yön. Hiz. Ltd. Şti. unvanlı işyerinden sigortalı girişi olduğu, 20.02.2014'te ... sicilli ....Güvenlik Hiz. A.Ş.’den girişi ile çalışmalarının bildirildiği ...sicilli ... Gıda Turz. San. Tic. Ltd. Şti.’ye girişi yapıldığını, daha sonra her iki şirketten çalışmalarının bildirildiği davacının çalışmaları ve prime esas kazançlarının Kuruma bildirilen çalışmalar, kazançlar olduğunu, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin ilam başlığında belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili, tanık beyanları ile çalışmanın sabit olduğunu, davacının banka estresi ile ürünlerin karşılaştırılmadığını, inceleme yapılmadığını, eksik inceleme ile karar verildiğini beyanla kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir. Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanun'un 79/10. ve 5510 sayılı Kanun'un 86/9. maddeleri olup bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davaların, kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır. Bu çerçevede, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde resen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

İnceleme konusu davada davacı, davalı işverene ait işyerinde 2012/5-2013/9 tarihleri arasında kesintisiz çalıştığı halde Kuruma bildirilmeyen çalışmalarının tespitine karar verilmesini talep etmiş, dosya kapsamında toplanan deliller incelendiğinde Bakırköy Kaymakamlığı İlçe Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğünün 14.04.2017 tarihli cevabı ekinde davalı işyerine ait denetim kontrol raporlarının dosya arasına alındığı, denetim tarihlerinin 20.12.2012, 18.09.2013, 26.09.2013, 27.08.2013 tarihleri olduğu ve bu yapılan denetimlerde 18.09.20 13... .08.2013 tarihli denetim tutanaklarının davacı tarafından imzalandığı,

yaptırılan emniyet araştırması sonucu tespit edilen komşu işyeri tanıklarından oto kiralama işyeri bulunan 14.07.2010-31.03.2013 arasında vergi kaydı bulunan ...'nin ifadesinde davacının 1,5 yıl kadar çalıştığını belirtmiş olmasına karşın tespit edilen diğer komşu işyeri tanıklarının çalışma konusunda bilgilerinin bulunmadıklarını beyan ettikleri, bu tanıklar arasındaki çelişkinin giderilmediği, Mahkemece dinlenen tanık beyanları ile çalışmanın kanıtlanamadığını kabul ile davanın reddine karar verilmiş ise de verilen kararda yapılan araştırmanın da yeteri olmadığı,

dolayısıyla dosyadaki mevcut delillerin karar vermeye elverişli olmadığı görünmektedir.

Mahkemece yapılması gereken iş; davacının çalışmasının gerçekliği, işin ve işyerinin kapsam ve niteliğiyle süresinin belirlenebilmesi amacıyla, dava konusu dönemde davacı ile aynı dönemde çalışmış aynı yörede komşu veya benzeri işleri yapan başka işverenler ve bu işverenlerin çalıştırdığı bordrolara geçmiş kişiler yaptırılacak ayrıntılı araştırma ile resen saptanarak, çalışmaların varlığı ve süresi yönünden bilgi ve görgülerine başvurulmalı, yargılama sürecinde dinlenen tanık anlatımlarının değerlendirilmesinde;

iş yerlerinin kapsamı, kapasitesi ile işin ve işyerinin niteliği nazara alınmalı, dinlenen tanık ... ile diğer tanıkların ifadeleri arasında çelişki giderilmeli, davacının imzası bulunan Bakırköy Kaymakamlığı İlçe Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü 18.09.20 13... .08.2013 tarihli denetim tutanaklarının davacı tarafından imzalanma sebebi davalı isticvap edilerek sorulmalı, yine Gıda Tarım Hayvancılık Müdürlüğünden bu tutanaklar haricinde tutanak bulunup bulunmadığı tekrar sorularak bu konuda gerekli tüm soruşturma yapılarak uyuşmazlık konusu husus, hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip,

deliller hep birlikte değerlendirilip takdir edilerek, davacının çalıştığı iddia edilen süreler tereddütsüz belirlenerek, YHGK'nın 14.11.20 19... /10-374 Esas, 2019/1184 Karar sayılı ilamında da belirtildiği şekilde yapılacak araştırma ile varılacak sonuca göre bir karar verilmelidir.

VI. KARAR