Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/6690 K.2025/10761

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, davacının davalı işverenin yanında 01.04.2020–01.02.2021 döneminde çalıştığının tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; davacının, müvekkilinin aracında çalışmadığını öne sürerek davanın reddini istemiştir. Fer'i müdahil Kurum vekili, çalışma olgusunun varlığının hiçbir kuşkuya yol açmayacak şekilde somut ve inandırıcı yazılı belgelerle ortaya konulması gerektiğini beyanla davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, davacının, davalıya ait 06... plaka sayılı ticari takside 01.04.2020-01.02.2021 tarihleri arasında hizmet akdi ile çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı ... vekili, pandemi nedeniyle işyerinin kapalı olduğu dönemlerin göz ardı edildiğini, davacının çalışma iddiasının kanıtlanacak delil bulunmadığını, kamu tanıklarının davacının çalışması hakkında bilgi sahibi olmadığını, pandemi döneminde ticari taksilerin de çalışmadığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir. Fer'i müdahil Kurum vekili, yeterli inceleme yapılmadığını, çalışmasının ispatlanmadığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Kanun'un 86/9. maddesidir. 506 sayılı Kanun'un 6. maddesinde ifade edildiği üzere, “sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamaz ve vazgeçilemez.” Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin davaların, kamu düzenine ilişkin olması nedeni ile özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi zorunludur.

Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde resen araştırma yapılarak kanıt toplanması gerektiği özellikle göz önünde bulundurulmalıdır.

Somut dosyada; davacı davalıya ait araçta 01.04.2020-01.02.2021 tarihleri arasında şoför olarak çalıştığının tespitini talep etmiş, Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir. Davacının çalışmasının geçtiği taksi durağından talep edilen dönemde araç malikleri ve şoförleri tespit edilip tanık olarak davacının çalışmasıyla ilgili beyanları alınmalı, tanıklara ilişkin çalışma kayıtları celp edilerek tanık beyanları denetlenmeli, beyanlar arasında çelişki olması halinde çelişkiler giderilmeli, sonucuna göre karar verilmelidir. O halde İlk Derece Mahkemesince yukarıda belirtilen maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR