Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/7244 K.2025/10204

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar; davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, davacının ... ... San. ve Tic. Ltd. Şti. ünvanlı iş yerinde 01.09.1992 tarihinde işe başladığını, sigorta başlangıç bildirgesinin bulunduğunu ancak fiili hizmetinin Kuruma bildirilmediğini, Kuruma başvuruda bulunduğunu ancak talebinin kabul edilmediğini, sigorta başlangıç tarihinin 01.09.1992 tarihi olarak tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı SGK vekili cevap dilekçesinde, davacı tarafça açılan davanın usul ve kanuna aykırı olduğunu, davacının talebinin hak düşürücü süreye uğradığını, Kuruma başvuru şartının gerçekleştirilmediğini beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 03.12.2021 tarihli kararı ile davanın kabulüne, davacının, dava dışı ... ... Sanayi Ticaret Limited Şirketine ait 16493 sicil sayılı işyerinde 01.09.1992 tarihinde en az 1 gün çalıştığının ve sigorta başlangıç tarihinin 01.09.1992 tarihi olduğunun tespitine, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin 03.12.2021 tarihli kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 13.02.2024 tarihli kararı ile davalı Kurum vekilinin istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

Bölge Adliye Mahkemesinin 13.02.2024 tarihli kararının süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece, "...

Mahkemece, öncelikle davacının HMK 31. maddesi kapsamında işyerinde ne iş yaptığı, kimlerle çalıştığı, işin niteliği sorulmalı, davalı Kurumdan işyerinin mahiyetini de içerir şekilde işyeri tescil bilgileri istenmeli, dava konusu dönemde işyerine komşu iş yerleri ve sigortalı çalışanlarının SGK, vergi dairesi, belediye nezdinde araştırılarak belirlenmeli, bu kişilerin sigortalılık ve vergi kayıtları da getirtilmek suretiyle beyanlarına başvurulmalı,

bu yöntemle komşu işyerinin tespit edilememesi halinde davacının çalışmasını bilebilecek kişilerin kimler olabileceği hususunda davacının beyanı alınmak suretiyle belirlenecek kişilerin de çalışma kayıtları getirtilerek beyanları alınmalı,işverenin vergi mükellefiyet dönemi sorulmalı, böylelikle toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilmek suretiyle davacının gerçek çalışma olgusu, somut ve inandırıcı bilgilere dayalı biçimde ortaya koyulmalıdır

..." gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir. B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen İkinci Karar

İlk Derece Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile"... davacı tanıklarının da davacının iş yerinde 1992 yılında fiilen çalıştığını beyan ettikleri, dosya kapsamında davalı tarafından sunulan belgeler içinde davacının adı da bulunan 01.09.1992-30.11.1992 tarihleri bakımından dava dışı şirket tarafından dört aylık bildirgelerinin dosyaya konulması için 03.02.1993 tarihli dilekçe ile talepte bulunulmasının,

yine bu talebin yerine getirilmesi için Kurum tarafından istenen belgelerin davacının işten ayrılması nedeniyle tamamlanamadığına dair 03.02.1993 tarihli dilekçenin de davacının davalı iş yerinde çalıştığına dair iddiasını destekler nitelikte olduğu, davacının işverenin emir ve talimatları ile hareket ettiği, davacının mesaisinin tamamını işverene ait işyerinde geçirdiği ve 01.09.1992 tarihinde dava dışı işyerinde çalışmaya başladığının sabit olduğu,

bu çalışmasının da fiili ve gerçek bir çalışmaya dayandığının kabul edilmesi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur...." gerekçesine dayanarak davanın kabulü ile davacının davacının dava dışı ... ... Sanayi Ticaret Limited şirketine ait 16493 sicil sayılı işyerinde 01.09.1992 tarihinde en az 1 gün çalıştığının ve sigorta başlangıç tarihinin 01.09.1992 tarihi olduğunun tespitine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde; davanın ispatlanamadığı, bu nedenle reddinin gerektiğinden bahisle kararın temyizen bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacının sigorta başlangıcının tespiti istemine ilişkindir. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR