Yargıtay 11. Ceza Dairesi E.2023/1279 K.2024/2158

Tokat Cumhuriyet Başsavcılığının 13.07.2021 tarihli ve 2019/7160 Soruşturma, 2021/3380 Karar sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair kararına karşı yapılan itirazın reddine ilişkin mercii Tokat 1. Sulh Ceza Hakimliğinin 22.10.2021 tarihli ve 2021/2108 Değişik İş sayılı kararının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 271 inci maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca kesin nitelikte olması sebebiyle karar tarihi olan 22.10.2021’de kesinleştiği belirlenmiştir.

Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 20.02.2023 tarihli ve 2022/27998 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 30.03.2023 tarihli ve KYB-2023/28708 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 30.03.2023 tarihli ve KYB-2023/28708 sayılı kanun yararına bozma isteminin;

“Dosya kapsamına göre, müştekiler ... ve ...'in şikayeti üzerine, noter olan şüpheli hakkında resmi belgede sahtecilik ve görevi kötüye kullanma suçlarından yürütülen soruşturma sonucunda kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmiş ise de. 1512 sayılı Noterlik Kanunu'nun 154. maddesinde yer alan "Adalet müfettişleri veya mahalli Cumhuriyet savcısı tarafından düzenlenen dosya, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğüne tevdi olunur.

İnceleme sonunda kovuşturma yapılması gerekli görüldüğü takdirde dosya, suçun işlendiği yer Ağır Ceza Mahkemesine en yakın bulunan Ağır Ceza Mahkemesi Cumhuriyet Savcılığına gönderilir. Cumhuriyet savcısı beş gün içinde, iddianamesini düzenliyerek dosyayı son soruşturmanın açılmasına veya açılmasına yer olmadığına karar verilmek üzere Ağır Ceza Mahkemesine verir.

İddianamenin bir örneği, Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun hükümleri uyarınca, hakkında kovuşturma yapılan notere tebliğ olunur. Bu tebliğ üzerine noter, kanunda yazılı süre içinde bazı delillerin toplanmasını ister veya kabule değer bir istemde bulunursa nazara alınır. Gerekirse soruşturma Başkan tarafından derinleştirilir.

Haklarında son soruşturmanın açılmasına karar verilen noterlerin duruşmaları, suçun işlendiği yer Ağır Ceza mahkemesinde yapılır." şeklindeki düzenlemeler nazara alındığında, noter olan şüpheli hakkındaki soruşturma evrakının kovuşturma izni için Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğüne gönderilmeden, hakkında kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğu cihetle, itirazın kabulü yerine, yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir.

“ Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE

1. 1512 sayılı Noterlik Kanunu'nun (1512 sayılı Kanun) soruşturma şekli başlıklı 124 üncü maddesinde; "Adalet Bakanlığı, bir noter hakkında soruşturma yapılmasını gerektiren hallerde, soruşturmayı adalet müfettişlerine veya Cumhuriyet savcılarına yaptırır. Adalet müfettişliği ve Cumhuriyet savcılıklarına herhangi bir şikayet yapılır veya bu merciler, noterin yolsuz bir işleminden haberdar olurlarsa, derhal gerekli soruşturmayı yaparak düzenliyecekleri evrakı Bakanlığa gönderirler. 122 nci maddenin 3 üncü fıkrası soruşturma halinde de uygulanır. Adalet Bakanlığı, yukarıki fıkralar gereğince düzenlenen soruşturma evrakının suç niteliğinde olmayıp disiplin kovuşturmasını gerektiren eylemlerle ilgili kısımlarının bir örneği, Türkiye Noterler Birliği Disiplin Kuruluna intikal ettirir.

" hükümleri yer almaktadır.

2. 1512 sayılı Kanun'un kovuşturma izni başlıklı 153 üncü maddesi; "Noterlerin, görevden doğan veya görev sırasında işledikleri suçlarından dolayı kovuşturma yapılabilmesi Adalet Bakanlığının iznine bağlıdır." şeklinde düzenlenmiştir.

3. 1512 sayılı Kanun'un kovuşturma usulü başlıklı 154 üncü maddesinde. "Adalet müfettişleri veya mahalli Cumhuriyet Savcısı tarafından düzenlenen dosya, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğüne tevdi olunur. İnceleme sonunda kovuşturma yapılması gerekli görüldüğü takdirde dosya, suçun işlendiği yer Ağır Ceza Mahkemesine en yakın bulunan Ağır Ceza Mahkemesi Cumhuriyet Savcılığına gönderilir.

Cumhuriyet Savcısı beş gün içinde, iddianamesini düzenliyerek dosyayı son soruşturmanın açılmasına veya açılmasına yer olmadığına karar verilmek üzere Ağır Ceza Mahkemesine verir. İddianamenin bir örneği, Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun hükümleri uyarınca, hakkında kovuşturma yapılan notere tebliğ olunur. Bu tebliğ üzerine noter, kanunda yazılı süre içinde bazı delillerin toplanmasını ister veya kabule değer bir istemde bulunursa nazara alınır.

Gerekirse soruşturma Başkan tarafından derinleştirilir. Haklarında son soruşturmanın açılmasına karar verilen noterlerin duruşmaları, suçun işlendiği yer Ağır Ceza mahkemesinde yapılır.

" denilmektedir.

4. Bu kapsamda inceleme konusu dosya değerlendirildiğinde; 1512 sayılı Kanun'un 153 üncü maddesi uyarınca, noterlerin görevden doğan veya görev sırasında işledikleri suçlardan dolayı haklarında kovuşturma yapılması Adalet Bakanlığının iznine tâbi olup noter olan şüpheli hakkındaki şikâyet konusu eylemler bu kapsamda değerlendirilerek, aynı Kanun'un 154 üncü maddesi gereğince kovuşturma izni verilip verilmeyeceğinin takdiri için dosyanın Adalet Bakanlığına gönderilmesi gerektiği anlaşılmakla; Tokat Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair karara karşı yapılan itirazın bu yönden kabulü yerine, yazılı şekilde reddine karar verilmesi Kanun’a aykırı olup kanun yararına bozma talebi yerinde görülmüştür.

III. KARAR

1. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,

2. Tokat 1. Sulh Ceza Hakimliğinin 22.10.2021 tarihli ve 2021/2108 Değişik İş sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin üçüncü fıkrası gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,

5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (a) bendi uyarınca gerekli işlemin yapılması için dava dosyasının, mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,