Yargıtay 11. Ceza Dairesi E.2024/6401 K.2025/6923

Anadolu 12. Asliye Ceza Mahkemesinin, 27.03.2024 tarihli ve 2024/394 İddianame değerlendirme sayılı kararına vaki itirazın reddine dair mercii İstanbul Anadolu 11. Ağır Ceza Mahkemesinin, 30.04.2024 tarihli ve 2024/555 Değişik İş sayılı kararının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 271/4. maddesi uyarınca kesin nitelikte olması sebebiyle karar tarihi olan 30.04.2024’te kesinleştiği belirlenmiştir.

Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Kanun'un 309/1. maddesi uyarınca, 22.10.2024 tarihli ve 2024/18228 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 29.11.2024 tarihli ve KYB-2024/109428 sayılı Tebliğnamesi ile soruşturma dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM

A. Kanun Yararına Bozma İstemi Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 29.11.2024 tarihli ve KYB-2024/109428 sayılı kanun yararına bozma isteminin. "İstanbul Anadolu

12. Asliye Ceza Mahkemesinin 27/03/2024 tarihli kararı ile suça konu sahte olduğu iddia olunan faturaları düzenleyen şirket yetkilileri hakkında sahte fatura düzenlemek suçundan açılan dava yahut devam eden soruşturma olup olmadığı, faturaların gerçek mal alım satımına dayanan faturalar olup olmadığı, karşıt incelemelere ilişkin belgeler ilgili vergi dairelerinden celp edildikten sonra ilgili şirketler hakkında sahte fatura düzenlemekten dava açılıp açılmadığı,

dava açıldığının tespiti halinde dava dosyaları getirtilip incelendikten sonra bu davayı ilgilendiren delillerin onaylı örneklerinin dava dosyasına intikal ettirilerek sahte olarak kullandığı iddiası bulunan faturalar bakımından eksiklikler giderildikten sonra bilirkişi marifetiyle inceleme yaptırılması gerektiğinden bahisle iddianamenin iadesine karar verildiği anlaşılmakla. Benzer bir olaya ilişkin Yargıtay

11. Ceza Dairesinin 19/12/2022 tarihli ve 2022/1372 esas, 2022/20556 karar sayılı ilâmında, "...5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 170/3. maddesinde iddianamede nelerin gösterileceği, aynı Kanun’un 174/1. maddesinde iddianamenin hangi hallerde iadesine karar verileceğinin belirtildiği, aynı Kanun’un 170/2. maddesinde yer alan “Soruşturma evresi sonunda toplanan deliller, suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturuyorsa.

Cumhuriyet savcısı, bir iddianame düzenler.” hükmü uyarınca, Cumhuriyet savcısının dava açmasının zorunlu olduğu ve suçun hukuki nitelendirilmesinin de Cumhuriyet savcısına ait olduğu, bu durumda mahkemece, iddianamede gösterilen olaylarla ilgili olarak ibraz edilen deliller ve yargılama sırasında ibraz edilebilecek deliller birlikte değerlendirilerek yargılama sonucuna göre bir karar verilmesinin gerekeceği, şüpheli hakkında kamu davasının açılması için yeterli şüphenin bulunduğu, iddianamenin iadesi kararında belirtilen gerekçelerin CMK’nin 174/1-b maddesi uyarınca suçun sübûtuna doğrudan etki edecek mahiyette olmadığı anlaşılmakla;

kanun yararına bozma istemine atfen düzenlenen ihbarnamedeki düşünce bu nedenle yerinde görüldüğünden..." şeklinde, Yine anılan Dairenin 20/09/2021 tarihli ve 2021/12170 esas, 2021/6782 karar sayılı ilâmı ile de ; "...Benzer bir olay sebebiyle Yargıtay

18. Ceza Dairesinin 15.01.2019 tarihli ve 2018/3659 esas, 2019/1297 karar sayılı ilâmında da belirtildiği üzere, bilirkişi raporu alınmasının mahkemenin takdirinde olduğu, bu hususun iddianamenin iadesi sebebi yapılamayacağı, gerek görüldüğünde mahkemesince bilirkişi incelemesi yaptırılabileceği gibi, Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 2018/427 esas, 2018/517 karar sayılı ilâmında da belirtildiği üzere, vergi suçlarında fatura asıllarına ulaşarak duruşmada incelenmesi zorunluluğundan vazgeçilmiş olduğu,

somut olayda iddianameye konu eylemin 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 204. maddesinde düzenlenen sahtecilik suçunu değil, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 359/b maddesinde düzenlenen vergi suçunu teşkil ettiği, faturaların sahte olduğuna ilişkin dosyada mevcut vergi suçu raporu ve vergi tekniği raporu bulunduğu,

mahkemenin bu hususta tekrar rapor alabileceği gibi iade gerekçelerinin 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 174. maddesinde sayılan iade sebepleri kapsamında da bulunmadığı gözetilmeden, itirazın kabulü yerine, yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmediğinden” bahisle ... kararının, 5271 sayılı CMK’nin 309. maddesi uyarınca BOZULMASINA," şeklinde belirtildiği üzere.

Dosya kapsamına göre şüpheli hakkında, sahte fatura kullanmak suretiyle 213 sayılı Kanun'a muhalefet suçundan kamu davası açıldığı, soruşturma dosyası kapsamında İstanbul Vergi Kaçakçılığı-1 Denetim Daire Başkanlığınca düzenlenen 19/04/2022 tarihli vergi inceleme raporunun, yine aynı tarihli vergi suçu raporu ile mütalaa formunun bulunması karşısında, şüpheli hakkında kamu davası açılmasına yeterli delilin bulunduğu, Mahkemesince her ne kadar suça konu sahte olduğu iddia olunan faturaları düzenleyen şirket yetkilileri hakkında sahte fatura düzenlemek suçundan açılan dava yahut devam eden soruşturma olup olmadığı,

faturaların gerçek mal alım satımına dayanan faturalar olup olmadığı, karşıt incelemelere ilişkin belgeler ilgili vergi dairelerinden celp edildikten sonra ilgili şirketler hakkında sahte fatura düzenlemekten dava açılıp açılmadığı,

dava açıldığının tespiti halinde dava dosyaları getirtilip incelendikten sonra bu davayı ilgilendiren delillerin onaylı örneklerinin dava dosyasına intikal ettirilerek sahte olarak kullandığı iddiası bulunan faturalar bakımından eksiklikler giderildikten sonra bilirkişi marifetiyle inceleme yaptırılması gerektiğinden bahisle iddianame iade edilmiş ise de, iade sebeplerinin 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 174. maddesinde sayılan iade nedenleri arasında da bulunmadığı ve anılan eksikliklerin yargılama aşamasında giderilebileceği gözetilmeden,

itirazın kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir." Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır. B.

Değerlendirme ve Gerekçe 1. 5271 sayılı Kanun‘un 170. maddesinin birinci ve ikinci fıkralarında; kamu davasını açma görevinin Cumhuriyet savcısı tarafından yerine getirileceği ve soruşturma evresi sonunda toplanan delillerin, suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturması halinde Cumhuriyet savcısının iddianame düzenlemekle yükümlü olduğu; aynı maddenin üçüncü fıkrasında iddianamede nelerin gösterilmesinin gerektiği, dördüncü fıkrasında ise;

iddianamede, yüklenen suçu oluşturan olayların, mevcut delillerle ilişkilendirilerek açıklanacağı ve yüklenen suçu oluşturan olaylar ve suçun delilleriyle ilgisi bulunmayan bilgilere yer verilmeyeceği belirlenmiştir.

2. 5271 sayılı Kanun’un, “İddianamenin iadesi” başlıklı 174/1. maddesi; “(1) Mahkeme tarafından, iddianamenin ve soruşturma evrakının verildiği tarihten itibaren onbeş gün içinde soruşturma evresine ilişkin bütün belgeler incelendikten sonra, eksik veya hatalı noktalar belirtilmek suretiyle; a) 170 inci maddeye aykırı olarak düzenlenen, b) (Değişik:17/10/2019-7188/20 md.) Suçun sübûtuna doğrudan etki edecek mevcut bir delil toplanmadan düzenlenen, ...“ İddianamenin Cumhuriyet Başsavcılığına iadesine karar verilir." Şeklinde düzenlenmiştir.

3. İstanbul Anadolu

12. Asliye Ceza Mahkemesinin, 27.03.2024 tarihli ve 2024/394 İddianame değerlendirme sayılı kararı ile "...somut olayda şüphelilerin üzerine atılı suç bakımından şüphelilerin sahte fatura kullandığı iddiasıyla kamu davası açıldığı; şüphelilerin savunmasında suçlamayı kabul etmediği gibi, suça konu sahte olduğu iddia olunan faturaları düzenleyen şirket yetkilileri hakkında sahte fatura düzenlemekten açılan dava yahut devam eden soruşturma olup olmadığının araştırılmadığı, faturaların gerçek mal alım satımına dayanan faturalar olup olmadığının araştırılmadığı,

karşıt incelemelere ilişkin belgeler ilgili vergi dairelerinden celp edildikten sonra ilgili şirketler hakkında sahte fatura düzenlemekten dava açılıp açılmadığı araştırılıp, açıldığının tespiti halinde dava dosyaları getirtilip incelenerek bu davayı ilgilendiren delillerin onaylı örneklerinin dava dosyasına intikal ettirilmesi, dosyadaki faturaların gerçek alım-satım karşılığı olup olmadığının belirlenmesi yönünden;

mal ve para akışını gösteren sevk ve taşıma irsaliyeleri, teslim tesellüm belgeleri, bedellerinin ödendiğine ilişkin ticari teamüle uygun kanıtlama yeteneği olan geçerli ödeme belgeleri ve satıcının kasasına ya da banka hesabına girip girmediğinin tespiti ile faturaları düzenleyen mükellefin yeterli üretimi, mal girişi ya da stoğu olup olmadığı da araştırılıp, karşılaştırmalı bilirkişi incelemesi yaptırılmadığı, şüphelinin sahte olarak kullandığı iddiası bulunan faturalar bakımından yukarıda izah edilen tüm eksiklikler giderildikten sonra bilirkişi marifetiyle inceleme yaptırılmadığı,

suça konu olduğu belirtilen faturaların ve BA-BS formlarının dosya arasına celbi sağlanmadığı bu haliyle suçun sübutuna etkili deliller toplanmadan ve yüklenen suçu oluşturan olaylar delillerle ilişkilendirilmeksizin sadece davanın tarafı olan müşteki kurumun vergi tekniği ve vergi suçu raporuna göre iddianame tanzim edildiği anlaşılmakla, AYRICA SUÇA KONU KULLANILDIĞI İDDİA EDİLEN FATURALAR BAKIMINDAN ŞÜPHELİLERİN TİCARETİN GERÇEK OLUP OLMADIĞINA İLİŞKİN ESASLI SAVUNMALARI ALINMADIĞI GİBİ İDDİANAMEDE HANGİ ŞİRKETLER İLE OLAN TİCARETLERE KONU FATURALARIN SAHTE OLDUĞUNUN DAHİ İDDİANAMEDE BELİRTİLMEDİĞİ,

ŞİRKET İSİMLERİNE İDDİANAMEDE YER VERİLMEMESİ NEDENİ İLE ŞÜPHELİLERİN SAVUNMASINI HANGİ TİCARİ İLİŞKİYE YÖNELİK YAPACAĞININ DAHİ İDDİANAMEDE BELLİ OLMADIĞI..." şeklindeki gerekçeler doğrultusunda, İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığının, 12.03.2024 tarihli ve 2022/102633 Soruşturma, 2024/21245 Esas sayılı iddianamesinin, 5271 sayılı Kanun'un 170/4 ve174/1-b. maddeleri uyarınca iadesine karar verilmiştir.

4. Bu kapsamda inceleme konusu soruşturma dosyası değerlendirildiğinde. Küçükköy Vergi Dairesi Müdürlüğünün 215 024 2790 vergi kimlik numaralı mükellefi olup binaların genel temizliği alanında faaliyet gösteren ... Grup Tem. Yemek Bilgi veri Otomasyon Hiz. Orm. Ürün. ve İnş. Taah. San. Tic. Ltd.

Şti. 'nin 17.07.2017 tarihine kadar yetkilisi olan şüpheli ... ile bu tarihten sonra yetkilisi olan şüpheli ... haklarında, "2017 ve 2018 takvim yıllarında sahte fatura kullanma" suçunu işlediklerinden bahisle Vergi Denetim Kurulu Başkanlığı İstanbul Vergi Kaçakçılığı-1 Denetim Daire Başkanlığının, 19.04.2022 tarihli ve 2022-A-5725/5 sayılı Vergi Suçu Raporunun düzenlendiği, dosya içerisinde 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 367. maddesi uyarınca dava şartı olan mütalaanın bulunduğu, ilgili vergi tekniği raporunda şüphelilerin kullandıkları iddia olunan sahte faturalar yönünden ayrıntılı açıklamalara yer verildiği,

soruşturma aşamasında şüphelilerin ifadelerinin alındığı, faturalara konu alışverişlerin gerçek olduğunu bildiren şüphelilerin dosyaya fatura bedellerini ödediklerini tevsik edici herhangi bir bilgi/belge ibraz etmedikleri anlaşılmakla. İstanbul Anadolu

12. Asliye Ceza Mahkemesinin, 27.03.2024 tarihli ve 2024/394 İddianame değerlendirme sayılı kararında belirtilen nedenlerin, 5271 sayılı Kanun‘un 174/1-b. maddesi uyarınca suçun sübûtuna doğrudan etki edecek mahiyette olmadığı, toplanan deliller ışığında şüpheliler hakkında kamu davası açılması için yeterli şüphenin bulunduğu ve belirtilen deliller ile şüphelilerin savunmalarında dile getirdikleri hususlara yönelik diğer delillerin yargılama sırasında Mahkemece de toplanabileceği değerlendirilmekle birlikte;

iddianame başlığında şüphelilerin açık kimlik bilgilerine yer verilmeyerek 5271 sayılı Kanun'un 170/3-a ve 174/1-a. maddelerine açıkça aykırı olarak iddianame düzenlendiği, yine farklı tarihlerde şirket yetkilisi olarak görev yapan şüphelilerin, yetkili oldukları tarihler dikkate alınmaksızın tüm eylemlerden sorumlu tutuldukları tespit edilmekle, kanun yararına bozma isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.

II. KARAR