Karar Özeti
11. Ceza Dairesi 2025/989 E. , 2025/10949 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ceza Dairesi SAYISI : 2024/398 E., 2024/2086 K. SUÇ : Dolandırıcılık HÜKÜM : Esastan ret TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Temyiz isteminin esastan reddi ile hükmün onanması Yapılan ön inceleme neticesinde; sanık hakkında kurulan hükmün temyiz edilebilir olduğu,
Karar Detayı
11. Ceza Dairesi 2025/989 E. , 2025/10949 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ceza Dairesi SAYISI : 2024/398 E., 2024/2086 K. SUÇ : Dolandırıcılık HÜKÜM : Esastan ret TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Temyiz isteminin esastan reddi ile hükmün onanması Yapılan ön inceleme neticesinde; sanık hakkında kurulan hükmün temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, temyiz isteminin süresinde olduğu, temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, gereği düşünüldü: I. HUKUKÎ SÜREÇ 1. Bozma üzerine Erzincan 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 11.01.2024 tarihli ve 2023/985 Esas, 2024/47 Karar sayılı kararıyla; sanık hakkında dolandırıcılık suçundan 5237 sayılı Kanun'un 157/1, 168/2, 62/1,52/2-4 ve 53. maddeleri uyarınca 10 ay hapis ve 2.500,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir. 2. Anılan kararın sanık müdafii tarafından istinaf edilmesi üzerine Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin 09.05.2024 tarihli ve 2024/398 Esas, 2024/2086 Karar sayılı kararı ile sanık müdafinin istinaf isteminin reddi ile 5271 sayılı CMK'nın 280/1-a maddesi uyarınca istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. II. TEMYİZ SEBEPLERİ Sanık müdafiinin temyizi; sanık hakkında kurulan mahkumiyet hükmünün gerekçesiz olduğu,sanığın adli sicil kaydı dikkate alınarak mahkumiyet hükmü kurulduğu,katılan vekilinin uzlaşma sağlandığı ve şikayetçi olmadıklarına dair beyanlarının dikkate alınmadığı,esas hakkındaki mütalaya karşı savunma hakkı tanınmaksızın müvekkili hakkında mahkumiyet kararı verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, verilen mahkumiyet hükmünün bozulması talebine ilişkindir. III. GEREKÇE 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (e) ve (f) bentlerinde Bölge Adliye Mahkemelerinin duruşma açmaksızın hükmün bozulmasına karar verebileceği hallerin sınırlı olarak sayıldığı, şöyle ki; '' e) İlk derece mahkemesinin kararında 289 uncu maddenin birinci fıkrasının (g) ve (h) bentleri hariç (g- Hükmün 230 uncu madde gereğince gerekçeyi içermemesi. h- Hüküm için önemli olan hususlarda mahkeme kararı ile savunma hakkının sınırlandırılmış olması) diğer bentlerinde belirtilen bir hukuka aykırılık nedeninin bulunması hâlinde hükmün bozulmasına ve dosyanın yeniden incelenmek ve hükmolunmak üzere hükmü bozulan ilk derece mahkemesine veya kendi yargı çevresinde uygun göreceği diğer bir ilk derece mahkemesine gönderilmesine, f) Soruşturma veya kovuşturma şartının gerçekleşmediğinin veya ön ödeme ve uzlaştırma usulünün uygulanmadığının anlaşılması ya da davanın ilk derece mahkemesinde görülmekte olan bir dava ile birlikte yürütülmesinin zorunlu olması hâlinde hükmün bozulmasına ve dosyanın yeniden incelenmek ve hükmolunmak üzere hükmü bozulan ilk derece mahkemesine veya kendi yargı çevresinde uygun göreceği diğer bir ilk derece mahkemesine gönderilmesine.... karar verilir.'' şeklinde ifade edildiği, Dosya içeriğine göre, sanık hakkında Erzincan 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 07.09.2021 tarihli ve 2019/817 Esas, 2021/766 Karar sayılı kararda verilen beraat hükmünün Cumhuriyet savcısı tarafından istinaf edilmesi üzerine inceleme yapan Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesince 19.10.2023 tarihli ve 2021/1690 Esas, 2023/2098 Karar sayılı karar ile 5271 sayılı Kanun'un 280/1-f maddesine yollamada bulunularak hükmün bozulmasına karar verildiği, sonrasında ilk derece mahkemesinin sanık hakkında bozmaya uymak suretiyle mahkûmiyet hükmü kurduğu ve Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesince 09.05.2024 tarihli ve 2024/398 Esas, 2024/2086 Karar sayılı kararı ile sanık müdafini istinaf isteminin reddine karar verildiği, Oysa ki yukarıda işaret edildiği üzere 5271 sayılı Kanun'un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (e) ve (f) bentlerinde, ilk derece mahkemesi kararlarının hangi hallerde bozulabileceği açık ve tahdidi şekilde düzenlenmiş olup, Bölge Adliye Mahkemesince verilen bozma kararının içeriği dikkate alındığında, aynı maddenin (e) ve (f) bentlerinde sınırlı olarak sayılan bozma nedenleri kapsamında bulunmadığı, nitekim Yargıtay Ceza Genel Kurulu’nun 2024/6-490 Esas, 2025/197 Karar sayılı ilamında da açıkça vurgulandığı üzere Bölge Adliye Mahkemelerinin kanunda tahdidi olarak öngörülen haller dışında dosya üzerinden bozma yetkisi bulunmadığı, Bölge Adliye Mahkemesi Ceza Dairesi tarafından duruşma açılarak karar vermek yerine sınırlı olarak sayılan bozma nedenleri göz ardı edilerek dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde yukarıda izah edilen kanun maddelerine aykırı şekilde 19.10.2023 tarihli bozma kararı verildiği ve anılan karara karşı direnme yetkisi bulunmayan ilk derece mahkemesince bozmaya uyularak yeniden hüküm kurulduğu, Somut olayda; ilk derece mahkemesinin 07.09.2021 tarihli kararı üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca duruşma açılarak ve taraflar da çağırılarak delillerin değerlendirilmesi sonucunda anılan Kanun maddesinin ikinci fıkrasına göre hüküm kurulması gerektiği gözetilmeden, duruşma açılmaksızın dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda bozma kararı verilmesi, bu karar ile akabindeki tüm kararların kanuna aykırı olması karşısında, yargılamaya devam edilerek 09.05.2024 tarihli esastan ret kararının verilmesi hukuka aykırı bulunmuştur. IV. KARAR Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle sanık müdafinin temyiz istemleri yerinde görüldüğünden başkaca yönleri incelenmeyen Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararının 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin ikinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA, Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin ikinci fıkrası uyarınca Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 09.09.2025 tarihinde karar verildi.
Özgün Analiz
Olay Özeti: Dolandırıcılık suçunda ilk derece mahkemesinin beraat hükmü, Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesince CMK 280/1-f'ye yollamayla duruşma açılmaksızın dosya üzerinden bozulmuş, ilk derece mahkemesi bozmaya uyup mahkûmiyet kurmuş ve istinaf esastan reddedilmiştir. Sanık müdafii temyiz etmiştir.
Hukuki İlke: CMK 280/1-e ve (f) bentlerinde bölge adliye mahkemesinin duruşma açmadan bozabileceği hâller tahdidi olarak sayılmıştır; beraatin bozulması bu kapsamda değilse 280/1-g uyarınca duruşma açılıp taraflar çağırılmalıydı ve Ceza Genel Kurulunun 2024/6-490 Esas sayılı kararında da tahdidi hâller dışında dosya üzerinden bozma yetkisi bulunmadığı vurgulanmıştır.
Uygulama Sonucu: Usulsüz dosya üzerinden bozma ile onu izleyen tüm kararlar kanuna aykırı olduğundan, esastan ret kararının CMK 302/2 gereği BOZULMASINA karar verilmiştir.
Dava Strateji Notu: Beraat kararını tahdidi hâller dışında dosya üzerinden bozan bölge adliye mahkemesi kararına dayanan mahkûmiyet baştan sakattır; temyizde bu yetki aşımı esasa girilmeden bozma sağlar.