Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2008/13218 K.2010/4078

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 03/06/2008 tarih ve 2007/14-2008/291 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili ile davalı arasında 18.01.1994 tarihinde acentelik sözleşmesi imzalandığını, dava dışı Özkar İnşaat A.Ş. tarafından yapılan Aydın Çine Barajı ve HES İkmal İnşaatı işine ait 20.11.1996 ila 20.11.2002 tarihleri arasını kapsayan İnşaat All Risks Sigorta Poliçesi’nin düzenlenmesine müvekkilinin acente sıfatı ile aracılık ettiğini, ERG İnşaat Tic.

San.AŞ. tarafından yapılan Deriner Barajı ve HES Tesisleri İnşaatı işine ait 08.01.1998 ila 08.01.2006 tarihleri arasını kapsayan İnşaat All Risks Sigorta Poliçesi’nin müvekkili şirket acenteliği kapsamında davalı şirket tarafından düzenlendiğini, Aydın Çine Baraj İnşaatına ait poliçenin devamına ilişkin zeyilnamenin başka bir acente aracılığı ile Deriner Barajına ilişkin poliçenin devamına ilişkin zeyilnamenin bizzat davalı ... şirketince düzenlendiğini, her iki poliçenin düzenlenmesi nedeniyle müvekkilinin hak kazandığı komisyonun ödenmediğini, poliçe düzenlenen firmaların müvekkilinin portföyünde olduğunu ileri sürerek,

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 10.000,00 YTL’nin tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının komisyon alacağı bulunmadığını, bulunsa dahi BK’nun 126. maddesi uyarınca zamanaşımına uğradığını, acentelik sözleşmesinin 38. maddesine göre, müvekkilinin acentenin faaliyet bölgesinde doğrudan doğruya veya başkaları aracılığı ile sigorta işlerini yürütme serbestisi olduğunu, acentenin bu gibi hallerde komisyon talep etmeye hakkı olmadığını, 50. maddeye göre, sigorta şirketinin acentenin yetkilerini kısıtlamak, sınırlamak yetkisi olduğunu, 26. maddeye göre acentenin faaliyet sahasında bulunan rizikolar için şirkete doğrudan iletilecek taleplerin şirketçe sonuçlandırılması halinde acentenin şirketten hiçbir hak talep edemeyeceğinin düzenlendiğini buna göre davacının alacağı bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, BK’nun 126/4. maddesine göre acentelik sözleşmesinden kaynaklanan her türlü alacağın 5 yıllık zamanaşımına tabi olduğu, TTK’nun 131/2 ve 129. maddeleri nazara alınarak değerlendirme yapıldığında ücrete hak kazanma zamanı olarak belirlenen tarihlerin 20.11.1996 ve 08.01.1998 tarihleri olduğu, sigorta primine göre belirlenecek komisyon alacağının poliçelerin düzenlenme tarihlerinden itibaren 5 yıllık zamanaşımına bağlı olduğu, işbu davanın açıldığı 2007 yılı itibariyle zamanaşımının gerçekleştiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, acente sıfatıyla düzenlenmesine aracılık edilen sigorta poliçelerinin devamına yönelik zeyilnamelerden kaynaklanan komisyon alacağının tahsili istemine ilişkindir.

Davacı vekili, Aydın Çine Barajı ve HES İkmal İnşaatı işine ait 20.11.1996 ila 20.11.2002 tarihleri arasını kapsayan İnşaat All Risks Sigorta Poliçesi’nin düzenlenmesine müvekkilinin aracılık ettiğini, Deriner Barajı ve HES Tesisleri İnşaatı işine ait 08.01.1998 ila 08.01.2006 tarihleri arasını kapsayan İnşaat All Risks Sigorta Poliçesi’nin müvekkili şirket acenteliği kapsamında davalı şirket tarafından düzenlendiğini, Aydın Çine Baraj İnşaatına ait poliçenin devamına ilişkin zeyilnamenin 01.03.2005 tarihinde başka bir acente aracılığı ile,

Deriner Barajına ilişkin poliçenin devamına ilişkin zeyilnamenin ise 01.01.2006 tarihinde bizzat davalı ... şirketince düzenlendiğini, zeyilnamelerin düzenlenmesi nedeniyle müvekkilinin hak kazandığı komisyonun ödenmediğini ileri sürmüştür.

Mahkemece, davacı vekilinin talep ettiği komisyon alacağının istenebilir hale geldiği tarihlerin zeyilnamelerin düzenlendiği 01.03.2005 ve 01.01.2006 tarihleri olduğu nazara alınarak zamanaşımı süresinin dolup dolmadığı değerlendirilmek gerekirken, poliçelerin tanzim tarihi olan 20.11.1996 ve 08.01.1998 tarihlerini zamanaşımı süresinin başlangıcına esas alarak zamanaşımının gerçekleştiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.