Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2009/13690 K.2011/15087

Taraflar arasında görülen davada Aliağa Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 27/05/2009 tarih ve 2004/363-2009/244 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi duruşmalı olarak davalılar ... İnş. A.Ş., Doğan Tek. İnş. Ltd. Şti. ve ... vekilleri tarafından istenmiş olmakla, duruşma için belirlenen 15.11.2011 gününde davacı avukatı ... ile davalılar Doğan Teknoloj İnş. Ltd. Şti ve ... vekilleri ... ve .... ile ... İnş. ve Tes.

A.Ş. vekili ... geldi, davetiye tebliğine rağmen davalılardan Arter İş Mak. vekili gelmedi, temyiz dilekçesinin süresinde verildiği anlaşıldıktan ve duruşmada hazır bulunan taraf avukatları dinlenildikten sonra, duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakılmıştı.

Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili şirkete makine kırılması poliçesi ile sigortalı bulunan vincin, sigorta ettiren tarafından davalı Arter Ltd. Şti'ne kiraya verildiğini ve İzmir ili Aliağa İlçesi'nde bulunan TÜPRAŞ A.Ş.'ne ait dolum tesislerinde yapılan çalışma sırasında denize devrildiğini, (103.500) Euro hasar bedelinin sigorta ettirene ödendiğini, zarardan davalıların sorumlu olduğunu ileri sürerek, anılan meblağın temerrüt faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekilleri davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davalıların meydana gelen zarardan müteselsilen sorumlu bulunduğu, kusur oranlarının kendi aralarındaki iç ilişki için önemli olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, (103.500) Euro'nun 22.03.2004 ödeme tarihindeki kur karşılığının anılan tarihten itibaren yasal faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davalılar ... İnş. A.Ş., Doğan Teknoloji İnş. Ltd. Şti. ve ... vekilleri temyiz etmiştir.

1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve mümeyyiz davalılarca sunulan cevap dilekçelerinde işbölümü ilk itirazında bulunulmamış olmasına, yine davacı ile dava dışı sigorta ettiren arasında düzenlenen 18.03.2004 tarihli ibranamede, davacının yaptığı ödeme karşılığında sigorta ettiren Gürbüz İnş. Ltd.

Şti.’nin üçüncü kişilere karşı olan dava ve takip haklarının davacı ... şirketine temlik edilmiş bulunmasına, bu durumda davacının sigorta ilişkisi dışında alacağın temliki hükümlerine göre de talep hakkının mevcut olmasına, ayrıca davalılar ... İnş. A.Ş. ile alt müteahhit Doğan Teknolojik İnş. Ltd. Şti. arasında düzenlenen 15.05.2003 tarihli eser sözleşmesinin 5. maddesinde, işin kontrol yükümlülüğünün asıl müteahhit ... İnş.

A.Ş.’ne ait ve kontrollüğün talimatlarının yerine getirilmesinin zorunlu olduğunun, diğer bir deyişle davalı ... İnş. A.Ş.’nin işle olan bağlantısının kesilmeyip, işin başından sonuna kadar alt yüklenicinin kontrolüne bırakılmadığının belirtilmiş bulunmasına, bu durumda davalı ... İnş.

A.Ş.’nin de BK.’nun 55. maddesi uyarınca söz konusu iş nedeniyle meydana gelen zararlardan, iş sahibi sıfatıyla sorumlu olmasına, ayrıca davada müteselsil tahsil talebinde bulunulması karşısında, davalıların tümünün, davacıya karşı, zararın tamamından sorumlu olacağının ve tarafların kusur oranlarının kendi iç ilişkilerinde nazara alınacağının tabii bulunmasına göre, davalılar ... İnş. A.Ş., Doğan Teknolojik İnş. Ltd.

Şti. ve ... vekillerinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2- Ancak dava, makine kırılması sigortası sözleşmesinden kaynaklanan alacağın, zarar sorumlusu bulunan davalılardan rücuen tahsili istemine ilişkindir.

Makine Kırılması Sigortası Genel Şartları’nda, sigortalı makinenin tam hasara uğraması halinde tazminat tutarının, makine ve tesisatın hasar anındaki yeni kıymetinden eskime ve aşınma payının ve kurtarılan değerlerin tenzili ve buna sökme masraflarının, nakliye, gümrük resmi, vergi, harç ve masrafların ve montaj masraflarının ve bu hususta sözleşmede konulan özel giderlerin toplamından ibaret olduğu ve her hasarın belli bir muafiyet oranının sigortalının üzerinde kalacağı düzenlenmiştir.

Mahkemece davacının talep edebileceği tazminat tutarı konusunda 23.03.2007 tarihli bilirkişi raporunda hiçbir görüş bildirilmemiştir. 15.12.2008 tarihli bilirkişi raporunda ise davacının (103.500) Euro talep edilebileceği belirtilmişse de bu konuda düzenlenen rapor ayrıntılı ve denetime elverişli değildir. Davalılar da tazminat tutarının hesaplanması konusunda bilirkişi raporuna itirazda bulunmuştur.

Bu durum karşısında mahkemece, yeniden bir bilirkişi incelemesi yaptırılarak, davacının talep edebileceği tazminat tutarının, anılan genel şartlar hükümlerine uygun ve denetime elverişli bir şekilde hesaplattırılması, bu konuda davalıların bilirkişi raporuna itirazlarının da karşılanması ve sonucuna göre bir hüküm kurulması gerekirken, eksik incelemeyle yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

3- Yine davacı vekilince sunulan dava dilekçesinde, zarar miktarı yabancı para olarak talep edilmiş ve yabancı para üzerinden 3095 SK.’nun 4/a maddesine göre temerrüt faizi yürütülmesi istenmiştir. Mahkemece bu konuda görüşüne başvurulan bilirkişi raporunda da zarar miktarı yabancı para olarak belirlendiğine göre (temyiz eden davalılar da hasarın yabancı para üzerinden belirlenmesini ve taleple bağlı kalınmasını istediklerinden) mahkemece yabancı para ve bu para üzerinden temerrüt faizine hükmedilmesi gerekirken, infazda tereddüt yaratacak şekilde ve döviz kur karşılığı da belirlenmeden hüküm kurulması dahi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle de bozulması gerekmiştir.