Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2009/532 K.2010/10928

Taraflar arasında görülen davada Beyoğlu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 07.10.2008 tarih ve 2008/11 - 2008/324 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi duruşmalı olarak davacı vekili tarafından istenmiş olmakla, duruşma için belirlenen 26.10.2010 gününde davacı avukatı ... ile davalı avukatı ... gelip, temyiz dilekçesinin süresinde verildiği anlaşıldıktan ve duruşmada hazır bulunan taraf avukatları dinlenildikten sonra, duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakılmıştı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalı ... şirketinin müvekkilinin 01.01.2001-2002 tarihleri arasında, İşveren Mali Mesuliyet Sigortacısı olduğunu, 02.02.2001 tarihinde fabrika bahçesinde meydana gelen iş kazası sonucu davacı şirketin müteahhidi ...

Unlu Mamuller Dağıtım Pazarlama Sanayi ve Tic.Ltd.Şti. çalışanı ...'in öldüğünü, ölenin mirasçıları tarafından açılan dava sonunda, Üsküdar 1.İş Mahkemesinin 2004/1110 E - 2006/758 Karar sayılı kararı ile meydana gelen iş kazası nedeniyle davacılar lehine manevi tazminata hükmedildiğini ve 21.06.2007 tarihinde 122.669,28 YTL ödendiğini, ödenen tazminatın talep edilmesi üzerine, olayın iş kazası olmadığı ve işveren mali mesuliyet kapsamı içine girmediği bildirilerek talebin reddedildiğini, ...'in 01.10.2000 tarihinden itibaren SSK'na tabi olarak çalıştığının SSK Sigorta Teftiş Kurumu Başkanlığı raporu ile sabit olduğu nu savunarak,

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 122.669,28 YTL'nin temerrüt tarihi olan 24.07.2007 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, kazaya ...'ın ağır vasıta ehliyeti olmadan aracı hatalı sevk ve idaresinin neden olduğunu, poliçe özel şartları gereğince sadece motordan yapılan işin ifası sonucu meydana gelecek ölümlü iş kazalarının ve işçilerin işverence sağlanan bir taşıtla işin yapıldığı yere toplu olarak getirilip götürülmesi sırasında oluşacak iş kazalarının teminat kapsamında olduğunu, Teftiş Kurulu Başkanlığı raporu ile de ... ve ...Unlu Mamullerin kusurlu olduğunun belirlendiğini, müteveffanın mesai sonrası kendi aracı ile evine gitmek isterken kazanın meydana geldiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, toplanan kanıtlar, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, Marsh San.

Sigorta ve Reasürans Brokerliği A.Ş. tarafından imzalanmış olan 0819918 nolu poliçe ayrılmaz ekinde, Poliçe'nin, sigortalının iştigal konusu işyerlerinde çalışan müteahhitler, tali müteahhitler, tedarikçiler ile ilgileri ölçüsünde sözleşmede yer alan diğer menfaattarların faaliyetleri sırasında .... sigortalı kabul edileceği, iş kazaları sonucu ödenecek maddi tazminat talepleri ile ikame edilecek rücu davaları ve manevi tazminat taleplerinin sigorta tazminatı kapsamında olduğunun belirtildiği, ölen ...'in ...

Unlu Mamuller Dağıtım Pazarlama San. ve Tic. Ltd.Şti. çalışanı olduğu, dava dışı ... Unlu Mamuller Dağıtım Pazarlama San. ve Tic.Ltd.Şti.'nin davacının müteahhidi olduğunun ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, İşveren Mali Mesuliyet Sigorta sözleşmesine dayalı rücuen tazminat istemine ilişkindir. Davacı, işyerinde müteahhit olarak çalışan... Unlu Mamüller Dağıtım Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti. sigortalı elemanı ...’in fabrika sahasında iş kazası sonucu vefat etmesi nedeniyle, ...’in mirasçılarının açtığı dava sonucu manevi tazminat ödediklerini ileri sürerek, bu ödenen miktarın İşveren Mali Mesuliyet Sigortacısı davalıdan rücuen tazminini talep etmiştir.

Mahkemece, “hüküm vermeye yeterli bulunan bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere davalı şirketin sorumluluğu için dava dışı ... Unlu Mamüller Dağıtım Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin davacının müteahhidi olduğunun ispatının gerekmekte olduğu, bu konuda dosyaya ibraz edilen belgelerin ispata yeter görülmediği” gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Oysa hükme esas alınan bilirkişi raporunda, öncelikle İşveren Mali Mesuliyet Sigorta sözleşmesinin 1. maddesi uyarınca vefat eden işçinin, davacının sigortalı çalışanı olmadığı gerekçesiyle rizikonun teminat dışı olduğu, poliçenin ayrılmaz eki olan özel şartlar uyarınca “Sigortalının iştigal konusu işyerlerinde, işyerlerinde yapılan arızi inşaatler sırasında, işyerlerinde çalışan müteahhitler ve/veya tali müteahhitler ve bunların çalışanlarının da sigortalı olarak kabul edileceğinin“ belirtildiği,

dolayısıyla özel şartlar içeren metnin bir bütün olarak yorumlanması gerektiği ve bu nedenle arızı inşaat işleri ile ilgili müteahhit işçilerinin teminat kapsamına alındığını mütalaa etmiş, yine 3.kişi ve 3. kişi işçilerinin uğradığı zararların temin edilmiş sayılması için taraflar arasında 3.Şahıs Mali Mesuliyet Sigortası yapılmış olması gerektiği açıklanarak, davacı ile vefat eden işçinin işvereni olan ...Unlu Mamüller Dağıtım Pazarlama San. ve Tic. Ltd.

Şti. arasında arızi inşaat yüklendiğine dair bir ticari ilişkinin yada sözleşmenin varlığı ve bu ilişkiye istinaden müteveffanın sigortalı yerde bulunduğunun ispatı halinde meydana gelen kazanın sigorta teminatı kapsamında değerlendirilmesi gerektiği belirtilmiştir.

Bu açıklamalara göre, bilirkişi raporunda özel şartlara ait metinde yer alan b.1, 2 ve 3. bentler birlikte değerlendirilerek sonuca gidilmesine rağmen, mahkemece doğrudan b.3.bendinde yer alan davacının müteahhidi olma şartının ispat edilemediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bir başka deyişle mahkemece, bilirkişi raporu hükme esas alındığı belirtildiği halde özel şartlar b.1 ve 2. bentlerinin (özellikle işyerlerinde yapılan arızi inşaatlar sırasında şartının) davaya konu olayda gerçekleşip gerçekleşmediği tartışılmamıştır.

Eğer mahkemece özel şartların her biri ayrı ayrı ele alınıp, yalnızca b.3 bendinde yer alan(işyerlerinde çalışan müteahhitler ve/veya tali müteahhitler ve bunların çalışanlarının da sigortalı olarak kabul edileceğine dair) şart tek başına esas alınmışsa, bu durumda da dosyada bulunan ... Unlu Mamüller Dağıtım Pazarlama San. ve Tic. Ltd.

Şti.’nin ilgili makama başlıklı yazısında, bu şirketin davacı şirketin yükleme müteahhidi olarak görev yaptığı belirtilerek davacıya yapılan hizmet karşılığı davacıya kesilen hizmet faturalarını sunduğuna ve Taşeronluk sözleşmesinin yazılı olması geçerlilik değil ispat şartı olması da dikkate alınarak tarafların ticari defterleri incelenerek sunulan hizmet faturalarının gerçeği yansıtıp yansıtmadığının uzman bilirkişi incelemesi ile araştırılması ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirdi.

Bu itibarla mahkemece, bilirkişi raporuna hangi noktada itibar edildiği açıklanarak, yukarıda belirtilen hususlar doğrultusunda işlem yapılıp sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.