Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2009/9634 K.2011/2366

Taraflar arasında görülen davada Samsun Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 13.05.2009 tarih ve 2007/13-2009/111 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı ve davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı-karşı davalı vekili, müvekkilinin İran vatandaşı olup, kendisine ait tır ile uluslararası nakliyat yaptığını, çekici ve dorsenin sahibi olarak dava dışı Parsayan Milletlerarası Nakliyat şirketinden 16.10.2006 tarihinde Qualiticeo şirketine ait sabun ham maddesi yükünü fatura karşılığı Moskova'ya götürmek üzere Tahran'dan teslim alıp Samsun'a getirdiğini, burada Moskova'ya götürmek üzere davalı ...

Şirketine 800,00 USD navlun ücreti ödeyerek ilgili yükü ve belgeleri davalıya verdiğini, davalı ...

Şirketinin fatura ve manifestoda yükün cinsi sabun ham maddesi yazılı olduğu halde düzenlediği kargo manifestosuna sabun olarak yazdığını, geminin Rusya'nın Novorossiyks Gümrük Limanında gümrük yetkililerince yapılan kontrolünde yükün cinsinin sabun olarak beyan edildiğini, yükün ise sabun ham maddesi olmasından kaynaklanan fark nedeniyle, Rus Gümrük İdaresince işlem yapıldığını, geminin 29 Ekim tarihinden 23 Aralık tarihine kadar limanda bekletildiğini, ancak 24 Aralıkta Samsun'a geldiğini, Rus Gümrük İdaresince gerçek mal ile manifestoda belirtilen malın farklı olması nedeniyle tırın 55 gün boyunca bekletildiğini,

bu durumun ise müvekkilini büyük bir moral çöküntüsüne düşürdüğünü ileri sürerek 9.000,00 USD yevmiye bedeli, 4.000,00 USD nakliye bedeli olmak üzere toplam 13.000,00 USD karşılığı 19.000,00 TL maddi tazminat, 3.000 TL manevi tazminatın haksız fiil tarihi olan 28 Ekim 2006 tarihinden itibaren ticari faiziyle tahsilini talep ve dava etmiş, 31.01.2008 tarihli duruşmada 5.000,00 TL maddi tazminat ve 1.000,00 TL manevi tazminat talebinde bulunarak talebini azaltmış, 06.10.2008 tarihli ıslah dilekçesi ile maddi tazminat miktarını 13.100,00 TL, manevi tazminat miktarını 2.000,00 TL olarak artırmış,

navlun ücretinin ödendiğini iddia ederek karşı davanın reddini istemiştir.

Davalı-karşı davacı vekili, davalının teminat yatırması gerektiğini, kargo manifestosunun dava dışı Saral Shipping tarafından düzenlendiğini, husumetin de ona yöneltilmesi gerektiğini, müvekkilinin hatalı olmadığını, davacının zararını ispat etmesi gerektiğini, talebin fahiş olduğunu, işin uzamasına davalının sebep olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiş, ayrıca 800,00 USD navlun ücretinin ödenmediğini ileri sürerek bu miktarın faiziyle birlikte tahsilini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davacıya ait yükün taşıma işini davalının yaptığı, yükün sabun hammaddesi olmasına rağmen kargo manifestosuna sabun olarak yazıldığı ve bu yanlışlık nedeniyle tırın Rus makamlarınca alıkonulduğu, adli takibat yapıldığı, yükün cinsini belirtenin Saral Shipping olduğu, konişmentoda göndericinin dava dışı Saral Shipping, taşıyıcının davalı olarak belirtildiği, kargo manifestosunun kaptan tarafından düzenlenip acenteye tasdik ettirilmesi gerekmekte ise de, bu işlem yapılmadan böyle bir belgenin düzenlenerek yükün taşınmasında sorumluluğun taşıyana ait olduğu,

dolayısıyla kargo manifestosundaki yanlışlıktan davalının sorumlu olacağı, kargo manifestosunun dava dışı Saral Shipping tarafından düzenlenmesinin davalının bilgisi dışında olamayacağı, bu şirketin taşıyanın ifa yardımcısı olması nedeniyle eylemlerinden taşıyanın sorumlu olacağı, Rus gümrüğündeki bekleme süreleri ve günlük yevmiye miktarları gözönünde bulundurularak davacının 3.896,56 TL maddi zararının bulunduğu, eylemin kişilik haklarına saldırı niteliğinde olmadığı,

karşı davanın harcının ödenmediği ve takip edilmediği bu nedenle işlemden kaldırılması gerektiği kanaatiyle, yargılama gideri, vekalet ücreti ve harç açısından ıslah dilekçesi dikkate alınarak 3.896,56 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren ticari faiziyle tahsiline, manevi tazminatın reddine karar verilmiştir.

Davacı ve davalı vekili kararı temyiz etmiştir.

1-Dava, davalı tarafından taşınan tır içerisindeki yükün niteliğinin fatura ve manifestoda sabun ham maddesi yazılı olduğu halde, kargo manifestosuna sabun olarak yazılması nedeniyle tırın Rusya Gümrük Limanında tutularak işlem yapılmasından kaynaklanan maddi ve manevi zararların tazmini istemidir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Davalı vekili kargo manifestosunu düzenleyenin dava dışı Saral Shipping olduğunu, husumetin ona yöneltilmesi gerektiğini bildirdiği halde bu konuda yeterli araştırma yapılmadığı gibi, konusunda uzman bilirkişilerden de rapor alınmamıştır.

O halde mahkemece, davalı ile dava dışı Saral Shipping arasındaki hukuki ilişkinin net olarak belirlenmesi ve davalının sorumluluğunun tespiti için gümrük ve ro-ro taşıma işlerinden anlayan uzmanlardan oluşan bilirkişi heyetinden ayrıntılı rapor alınarak karar verilmesi gerekirken yetersiz bilirkişi rapor ve ek raporu ile karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.

2-Bozma neden ve şekline göre davacı ve davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.