Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2010/1088 K.2010/4387

Taraflar arasında görülen davada Kadıköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 13.02.2007 tarih ve 2002/15 - 2007/47 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi duruşmalı olarak davalı ... Loj.Ltd. ve Anadolu Anonim Türk Sig.

Şti.vekili tarafından istenmiş olmakla, duruşma için belirlenen 20.01.2010 gününde taraf avukatları tebligata rağmen gelmediğinden tetkikatın evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten, temyiz dilekçesinin süresinde verildiği anlaşıldıktan ve sonra bazı noksanlıkların ikmali için dosya mahalline gönderilmişti.

Bu noksanlıkların giderilerek dosyanın gönderildiği anlaşılmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili şirketin sigortalısı Unilever Tüketim Ürünleri Satış Paz. Ve Tic.

A.Ş.nin Almanya/Pratau'daki fabrikadan Düşanbe'deki Lada Mramor firmasına gönderdiği 4104 kolide 49.248 kg margarin emtiasının her türlü nakliye rizikolarına karşı kur garantili nakliyat poliçesi ile Instute Cargo Cluses A şartları dairesinde sigorta güvencesi altına alındığını, malların Union Deutsch Lebensmittelwerke GmbH firmasının Pratau'daki fabrikasından iki adet vagona yüklendiğini, taşıma işinin davalı ... Lojistics Ltd.

Ve ... tarafından üstlenildiğini, Litvanya Demiryolları tarafından tutanakla vagonlardaki yağın eksik ve bir kısmının bozuk olduğunun tespit edildiğini ileri sürerek, müvekkilince sigortalısına ödenen 32.036 USD.'nın 24.10.2001 tarihinden itibaren faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Logistics Ltd.vekili, navlun faturasından da anlaşılacağı üzere satışın FOR (,Free On Rail=trende teslim) şeklinde yapıldığını, malın trene yüklenmesi ile tüm hak ve borçların alıcıya geçtiğini, davacının sigortalısının ve dolayısıyla davacının dava açma hakları bulunmadığını, taşıma işinin diğer davalı ... tarafından üstlenildiğinden müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, Almanya'dan Tacikistan'a yapılan taşımada COTIF ve CIM hükümlerinin uygulanması gerektiğini, CIM'ın 35.maddesi gereğince sorumluluğun demiryollarında olduğunu, sorumluluk miktarının da CIM'ın 42.maddesine göre belirleneceğini, zarar iddiasının da kanıtlanamadığını, ödemeyi TL yapan davacının USD bazında talepte bulunamayacağını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili, müvekkilinin davalılardan ... Logistics Ltd.'nin nakliyeci sorumluluk sigortacısı olup, COTIF hükümleri gereği davanın, taşıma işini fiilen gerçekleştiren demiryolu şirketine karşı açılması gerektiğini, davadan önce müvekkilinin temerrüde düşürülmediğini, TL olarak ödeme yapan davacının USD cinsinden tazminat talep edemeyeceğini, ayrıca davacının, zarar bedelini % 20 oranında artırarak sigortalısına ödeme yapmasının yasal dayanağı bulunmadığını belirterek, davanın reddini istemiştir.

Diğer davalı yanıt vermemiştir.

Mahkemece bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, 19.12.2000 tarihli navlun faturasından, malların Almanya'nın Pratan kendinden Tacikistan'ın Dushanbe kentine kadar taşımanın davalı ... Logistics Ltd tarafından yapıldığının anlaşıldığı, adı geçen davalının taşımayı karayolu ve demiryolu olmak üzere bir bütün olarak üstlendiği, taşımayı diğer davalı ...'a bırakması ve onun da kendi kesitinde demiryoluna taşımayı yaptırmasının davalı ...

Logistics Ltd.'nin sorumluluğunu kaldırmayacağı, taşımanın tümünü üstlenen bu davalının hasar veya eksiklikten sorumlu olacağı, noksan ve kayıp halinde ambalaj yetersizliği ve kötü istiften söz edilemeyeceği, davacı ödemesinin sigorta kapsamındaki bir ödeme olduğu, 2043 koli emtianın zayii olduğu, davacı tarafça düzenlenen poliçenin yabancı para esaslı değil, USD karşılığı TL olarak düzenlendiği, bu nedenletazminatın poliçede yazılı kur üzerinden hesaplanması gerektiği, sigortalıya ödemesi gereken miktarın 21.515.815.760.90 TL olup, bu miktarın davalılara rücu edilebileceği, davalı ... şirketinin diğer davalı ...

Logistics Ltd.'nin sorumluluk sigortacısı olup, olaydaki zararı 100.000 USD limitle teminat altına aldığı, davalı ... Logistics Ltd.'nin sorumlu olacağı meblağdan 1.000 USD muafiyet tenzili ile onunla birlikte sorumlu olacağı sonucuna varılarak, 21.515,82 YTL.'nın 24.10.2001 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.

Karar, davalı ... Logistics Ltd. ve ... vekillerince temyiz edilmiştir. 1-Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, mümeyyiz davalılar vekillerinin aşağıdaki bent dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2- Dava, davacı şirkete nakliyat sigorta poliçesiyle sigortalı emtianın, davalı taşıma şirketi tarafından kara yolu ile taşındığı sırasında, emtiada meydana gelen hasar nedeniyle, rücuen tazminat istemine ilişkindir. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda, davalı tarafından taşınan emtianın toplam satış fatura değerine %20 (umulan kar) ilave edilmek suretiyle, tazminat hesabı yapılmıştır.

Davacı ... ile dava dışı sigortalı arasındaki “kar marjına” dair sözleşme hükmünün, sigorta sözleşmesine taraf olmayan davalılara karşı ileri sürülmesi mümkün olmayıp, davalıların sorumluluklarının buna göre belirlenmesi gerekir. Mahkemece, bu yöndeki mümeyyiz davalılar vekillerinin itirazları değerlendirilerek, davacının isteyebileceği tazminatın belirlenmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.