Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2010/8525 K.2010/9053

Taraflar arasında görülen davada İstanbul Denizcilik İhtisas Mahkemesi’nce verilen 08.05.2008 gün ve 2006/173-2008/147 sayılı kararı onayan Daire’nin 13.04.2010 gün ve 2008/10423-2010/4146 sayılı kararı aleyhinde davalı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya için düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin maliki olduğu M.N.Efes isimli geminin klas kuruluşu olan davalının Mayıs-Haziran1994 tarihinde İstanbul Limanı’nda gemiyi surveye tabi tutarak geminin tüm saç kalınlıklarını ölçüp tüm klas sertifikalarını tanzim ile davacıya vermesi sonucu İstanbul Liman Başkanlığı’nın denize elverişlilik belgesi tanzim ettiğini ve müvekkilinin de gemiyi denize elverişliliği garanti edilmek suretiyle 05.12.1994 tarihinde tadil edilen 10.06.1994 tarihli sözleşme ile dava dışı Transtlantic Bulk Shipping firmasına kiraya verdiğini ve geminin İstanbul’dan hareketle Cebelitarık geçişinde kiracıya teslim edildiğini,

geminin boş olarak ve yük almak üzere Belçika’nın Ghent Limanı’ndan Kanada’nın Cartier Limanı’na gitmek üzere Kuzey Atlantiki geçerken olağan kötü hava şartlarına maruz kalarak Cartier Limanı’na vardığını bu Liman’da davalı surveyörünün incelemese sonucu geminin yük alamayacağını ancak tamir için kıyı şeritinden gitmesine izin verilebileceği zira gemi saçlarının çok incelmiş olduğunu bildirdiğini,

geminin saç kalınlıklarının İstanbul’da yapılan ölçümlere nazaran %50-100’e varan oranda daha ince olduğunun tesbiti sonucu kiracının geminin denize elverişli olmaması nedeniyle tahkim prosedürü başlattığı ve verilen tedbir sonucu kiracı ile sulh olarak 890.000 USD tazminat ödendiğini, bilahare geminin de hurdaya çıkarılarak sicilden terkin edildiğini, davalının kusurlu davranışı sonucu müvekkilinin kâr kaybı da dahil olmak üzere 4.855.561 USD zarara uğradığını iddia ederek bu meblağın faizi ile tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap layihasında, saç kalınlık ölçümünü müvekkilinin yapmayıp davacının görevlendirdiği ...A.Ş.’nın yaptığını, geminin Atlantiki geçerken olağanüstü kötü hava koşullarına maruz kalması nedeniyle davacının, sigortasından tahsilat yaptığını, müvekkilinin sorumluluğunun bulunmadığını (belli bir miktarla sınırlı olduğunu) savunarak davanın reddini talep etmiş, birleşen davada survey hizmet bedelinin tahsili için yapılan takibe itirazın iptalini talep etmiştir. Mahkemece, asıl davanın kısmen kabulüne, birleşen davanın kabulüne dair verilen karar, davalı vekilinin temyizi üzerine Dairemizce onanmıştır. Davalı vekili, bu kez karar düzeltme talep etmiştir.

1- Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere, davalı vekili tarafından emsal gösterilen Dairemizin 1992/7258 E, 1993/7737 K sayılı ilamının yük hasarı ile ilgili olup TTK’nun 1063. maddesinin uygulanıp uygulanmayacağına ilişkin olması nedeniyle bu davada emsal olarak alınmasının mümkün bulunmamasına 3 ncü raporun çoğunluk görüşü dışında gerek bu rapordaki azınlık görüşünde ve gerekse 1 nci, 2 nci ve 4 ncü raporlarda,

bilirkişilerin special sörvey öncesi denize elverişliliğini kaybetmiş geminin sörvey sonrası yeterince elverişli hale getirilmeden klas raporu verilmesi nedeniyle Atlantik geçişi sırasında karşılaştığı kötü hava ve ağır deniz koşulları sonucu ağır hasarlara maruz kaldığının belirtilmiş bulunmasına, ölçümleri yapan dava dışı ...A.Ş.’nin BK’nun 100 ncü maddesinde gösterilen ifa yardımcısı konumunda bulunması nedeniyle davalının ...A.Ş.’nin eylemlerinden de sorumlu bulunmasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bent dışında kalan sair karar düzeltme itirazlarının reddi gerekmiştir.

2- Ancak, davacı tüm zararlarını dolar bazında talep etmiş ve mahkemece de 03.07.2000 tarihli celsede verilen ara kararında bilirkişilerden zararın dolar cinsinden hesaplanması istenilmiş ise de gerek ara kararında gerekse gerekçeli kararda bunun nedeni açıklanmamıştır.

Bu itibarla zararın hangi tür para cinsinden doğmuş ise aynı cinsten tahsilinin istenebileceği hususunun gözetilmemesi doğru olmadığı gibi, kâr kaybının hesabında, davalı special sörvey sonucu geminin denize elverişli olmadığını tesbit etseydi donatan gemiyi ne kadarlık sürede denize elverişli hale getirebilir ise bu süre zarfında donatanın gemiyi kiraya veremeyeceği ve kira geliri elde edemeyeceği gözetilerek davacının aynı sürede kiraya vermek suretiyle elde ettiği kazancın hüküm altına alınan meblağdan düşülmemesi de doğru görülmediğinden davalı vekilinin bu yönlere ilişen karar düzeltme itirazlarının kabulüyle, Dairemizin 2008/10423 E,

2010/4146 K sayılı ve 13.04.2010 tarihli onama ilamının kaldırılarak yukarıda gösterilen nedenlerle hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.