Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2011/12479 K.2013/21448

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce bozmaya uyularak verilen 22.02.2011 tarih ve 2007/527-2011/52 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili ile davalı Gezairi Transport Nak. ve Tic. A.Ş. vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 26.11.2013 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davacı vekili Av. ..... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin Fransa’da bulunan devamlı müşterisi firmaya satmış olduğu ütü masası emtiasını 5-8 gün içinde taşımak ve teslim etmek üzere davalılardan Gezairi Transp.

A.Ş ile anlaştığını, navlun bedeli karşılığı 10.11.1999 tarihli 1.281.37 TL bedelli çekin peşin verildiğini, 29.09.1999 tarihinde yurt dışı olan malın 10.10.1999 tarihine kadar teslim edilmemesi nedeniyle alıcının 20.10.1999 tarihinde İngilizce, 26.10.1999 tarihinde ise Türkçe yazıyla alımdan vazgeçtiğini bildirdiğini, malların akıbetinin sorulmasına rağmen cevap verilmediğini, Fransa’daki adrese de teslim edilmediğini, yapılan araştırmada malları taşıyan aracın Romanya’da satıldığını, emtianın 05.11.1999 tarihinde Hollanda’ya götürülerek 10 gün bekletildiğini, buradan da davalı Öz Anadolu Nak.

Ltd. Şti. tarafından davalı Nur Tar. Ltd.

Şti’ne ait araca teslim edilerek ortak taşınmak suretiyle Halkalı Gümrük Müdürlüğü’ne eksik iade edildiğini, bu hususun davalılarca izah edilemediğini, davalı Gezairi firmasının malların eksik teslim edilmesi nedeniyle Fransa’ya götürülmediğini bildirdiğini, oysa tam teslimin olduğunu, taşıma esnasında eksilmenin gerçekleştiğini, olay nedeniyle devamlı müşterisini kaybettiğini, ticari itibarının zedelendiğini, navlun bedeline ilişkin çekin bedelsiz kaldığını, malların alınmadığını, hasarlı olduklarını ileri sürerek,

ihracın gerçekleşmemesi ve malların iade edilmemesi nedeniyle 25.500 Euro'nun veya gerekli belgelerin teslimi ve iadenin sağlanması durumunda 6.460 Euro eksik mal bedeli, 1.495.63 TL hasar bedeli, 80.00 TL gümrükleme ücretinin

ödenmesine, navlun bedeli çekin aynen iadesine veya bedelsizlik nedeniyle iptaline, alıcı firmayla ilişkinin sona ermesi nedeniyle 15.000 Euro, ticari prestijin kaybından dolayı 10.000 Euro, kar kaybı ve müşteri hacminin genişlemesi olanağı ortadan kalkması nedeniyle de 10.000 Euro’nun davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı Gezairi Transp. Nak. A.Ş. vekili, yazılı anlaşma olmadığını, 5-8 gün içinde taşımanın gerçekleştirileceği taahhüdünün bulunmadığını, çekin peşin ödenmediğini, taşımanın davalılardan Tuysa Ltd. Şti’nce gerçekleştirildiğini, davacının teslim yerini üç kez değiştirmesinden dolayı gecikme yaşandığını, talebi üzerine ütü masalarının İstanbul’a getirildiğini, evraklarda 2017 sayısı üzerine çarpı konularak mal sayısının 2550 adet yazıldığını, irsaliyede de gerçek sayının 2017 adet gösterildiğini, davacının haberdar edilmesine rağmen gümrükten malları çekmediğini, standarda uymadığından malların alınmadığını öğrendiklerini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı Nur Tar. Ltd. Şti vekili,davanın reddini savunmuştur.

Diğer davalı, davaya yanıt vermemiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda benimsenen bilirkişi raporuna göre, teslim yerinin değiştirildiği tarihlerde yükün yeri ve önceki yer ile sonraki yer arasındaki mesafelerin araştırıldığı, malların zamanında teslim edilmemesinde taşımayı üstlenen Tusya A.Ş. ve Gezairi Trans.

A.Ş'nin kusurlarının bulunduğu, zayi olan mal bedeli ile hasar tutarından, müşteri kaybı ve kar kaybından dolayı sorumlu oldukları, iptali istenen dava konusu çekin 417.07 TL'lik kısmından dolayı davacının davalı Cezairi Trransp.

A.Ş'ye borçlu olmadığı, diğer davalıların pasif husumetlerinin bulunmadığı gerekçesiyle bu davalılar hakkındaki davanın husumet nedeniyle reddine, diğer davalılar hakkındaki davanın kısmen kabulüne, 8.300 Euro zayi olan emtia bedeli, 189.92 TL hasar tutarı, 15.000 Euro müşteri kaybı zararı ile 10.000 Euro kar kaybının tahsiline, prestij kaybına dayalı istemine reddine, davalı Gezairi firmasınca takibe konulan ve navlun bedeli olarak verilen çekin 417.70 TL'lik kısmından dolayı davacının davalı Gezairi Transp.

A.Ş. firmasına borçlu olmadığının tespitine, bakiyesinin davacının bu davalıdan alacağından mahsubuna kalan kısım itibariyle her iki davalının sorumlu tutulmasına karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili ile davalı Gezairi Transp. A.Ş. vekili temyiz etmiştir.

1- Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin tüm, davalı Gezairi Transp. A.Ş vekilinin yerinde görülmeyen ve aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2- Dava, taşıma sözleşmesinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.

Davacının yurt dışına sattığı ütü masası emtiasının Fransa'daki alıcısına teslim edilmek üzere taşınması işinin davalı Gezairi Transp. A.Ş. tarafından üstlenildiği, emtianın taşınması için teslim edildiği, fiili taşımanın davalı Tusya firması tarafından gerçekleştirildiği, davacının iki ayrı tarihte teslim adresini değiştirdiği, davacının davalı Gezairi Transp. A.Ş'den teslim edilmeyen emtiayı Türkiye'ye geri getirmesini talep ettiği, diğer davalılar tarafından emtianın gümrüğe eksik ve bir kısmının hasarlı olarak teslim edildiği hususu uyuşmazlık konusu değildir. Davalı Gezairi firması 26.11.1999 tarihinde davacıya çektiği ihtarnamede malların Fransa'daki alıcısına zamanında teslim edilmemesinin nedenin gümrük belgelerine aykırı olarak emtianın eksik yüklenmesi olduğunu açıklamıştır.

Önceki tesis edilen hükümde de emtiadaki eksikliğin, Türkiye'den alınması sonrasında Romanya'daki aktarma kesitinde olduğu kabul edilmiş, davalı tarafça bu yön temyiz edilmemiştir. Esasen, gümrük belgesi, CMR senedi ve diğer belgelerde emtia adedinin 2550 adet olduğu belirtilmiş olup, davalı taşıyanlarca emtianın eksikliğine dair bir çekince konulmamıştır.

Sonuç olarak davalı taşıyanlar nezdinde emtianın bir kısmının zayi olması nedeniyle dava dışı alıcının emtianın alınmadığının, davalı taşıyanların kusurlu olduğunun kabulü gerekir. Emtianın bir kısmının eksik ve bir kısmının hasarlı şekilde gümrüğe teslim edildiği dosya kapsamıyla sabittir.

Davacı vekili, diğer talepleri dışında daimi müşterisinin malın teslim edilmemesi nedeniyle kaybedildiğini, müşteri kaybı, prestij kaybı, kar kaybı ve müşteri çevresinin genişlememesi nedeniyle uğranılan zararların da tahsiline karar verilmesini istemiş, mahkemece yazılı şekilde hüküm kurulmuştur. Ancak, müşteri kaybının salt uyuşmazlık konusu taşınan malların teslim edilmemesi nedeniyle meydana geldiği kanıtlanmış değildir.

Ayrıca, prestij kaybı, ticari hacmin genişlememesi gibi nedenlerle oluştuğu ileri sürülen zararlarla davalı taşıyanların zamanında emtiayı teslim etmeme eylemi arasında doğrudan illiyet bağı kurulması da yerinde görülmemiştir.

Bu durum karşısında, davacının, eksik ve zayi edilen emtia bedeli ile navlun ücretinden dolayı borçlu olmadığı talebinin dışında, ayrıca uyuşmazlık konusu emtiayı satmış olsaydı davacının elde etmesi mümkün karı, başka bir anlatımla kar kaybı zararını talep edebileceği dikkate alınmadan yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.