Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2011/148 K.2012/21614

Taraflar arasında görülen davada Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 30.09.2010 tarih ve 2008/238 - 2010/520 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 11.12.2012 günü hazır bulunan davacı vekili Av. ... ile davalı vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin dava dışı Botaş A.Ş. ile imzaladığı sözleşme ile Azerbaycan-Türkiye doğalgaz boru hattının Türkiye kısmının yapımı işini üstlendiğini, bu sözleşme nedeniyle davalı şirket ile montaj all risks sigorta sözleşmesi imzalandığını, 14.02.2006 tarihinde müvekkiline ait iş makinesinin Botaş A.Ş.'ne ait boru hattını hasara uğrattığını, bu kaza nedeniyle davalı tarafından Botaş A.Ş.'nin sigortacısına 3.şahıs mali mesuliyet sigortası kapsamında (75.000) USD ödeme yapıldığını, oysa meydana gelen hasarın Kloz 119 "bina ve tesislere verilecek zararlar" kapsamında tamamen tazmin edilmesi gerektiğini ileri sürerek,

14.10.2009 tarihli ıslah dilekçesi ile Aksigorta A.Ş.'ne ödenen (254.238,76) USD'nin ve icrada ödenen (107.871,25) TL faiz ve icra masraflarının ve Botaş A.Ş.'nce muafiyet kapsamında kalıp da Aksigorta A.Ş.'nden tahsil edilemediğinden müvekkilinin hak edişinden kesilen (138.240) TL'nın temerrüt faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davanın 2 yıllık zamanaşımı süresinin dolmasından sonra açıldığını, davacının Aksigorta A.Ş.'ne ödeme yapmadan bu davayı açamayacağını, hasar bedelinin Kloz 119 kapsamına girmediğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, TTK'nun 1264/1. ve BK'nun 128 maddesi uyarınca zamanaşımı süresinin alacağın muaccel olduğu tarihinden itibaren başlayacağı, TTK'nun 1292 ve 1299 maddeleri uyarınca sigorta alacağının sigortalının rizikonun gerçekleştiğini öğrendiği günden itibaren beş günlük ihbar süresinin son günü muaccel olacağı, Montaj Sigortası Genel Şartları'nın 14/h maddesinde de alacağın hakem bilirkişi kararı ile muaccel olacağının düzenlendiği,

bu durumda Botaş A.Ş.'nce davacının hak edişinden yapılan kesintinin davalıdan tahsili talebi yönünden zamanaşımı süresinin kesinti tarihinden itibaren hesaplanmasının gerektiği, diğer talepler yönünden ise alacağın dava tarihinde henüz tam olarak belirlenmemiş olması karşısında zamanaşımının gerçekleşmediği, dolayısıyla her iki talep yönünden de işin esasının incelenmesine girişildiği, zararlandırıcı eylemin poliçe teminatı kapsamındaki işin ifası sırasında gerçekleştiği ve poliçede mevcut tesis ve yapılar yönünden Kloz 119 hükümleri kapsamında kaldığı,

davacı şirket ile dava dışı Botaş A.Ş. arasında görülen dava sonucunda 05.08.2008 tarihli protokol ve ibraname ile anapara, faiz, yargılama gideri ve vekalet ücreti olmak üzere toplam (449.500) TL ödendiği, Botaş A.Ş. tarafından davacı hakedişinden kesilen meblağ olarak da (138.240) TL talep edildiği gerekçesiyle, davacının hasara uğrayan iş makinesi onarım bedeli ile hasar giderim bedeline ilişkin davası geri alındığından bu konuda bir karar verilmesine yer olmadığına, diğer kalemler için davanın toplam (587.740) TL üzerinden kabulüne karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir. 1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddine karar verilmesi gerekmiştir. 2- Ancak dava, montaj sigortası sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili istemine ilişkindir.

Taraflar arasındaki sigorta poliçesinde, davacının dava dışı Botaş A.Ş. ile imzaladığı doğalgaz boru hattı yapım işi bedelinin tamamı, montaj all risks teminatı altında (8.883.940) USD limitle sigorta edildiği gibi, mevcut tesis ve yapılar da (1.000.000) USD limitle teminat altına alınmıştır.

Mevcut tesis ve yapılarla ilgili teminatı düzenleyen Kloz 119’un, dosyaya sunulan tercümesinden farklı olarak, poliçenin ön yüzünde yer alan metninde, Botaş A.Ş.’ye ait malların ve mevcut tesislerin, Kloz 119 işverenin ya da sigorta ettirenin zilyetliğinde, kontrolünde bulunan bina ve tesislere ilişkin teminat dahilinde değerlendirileceği belirtilmiştir.

Anılan metinde açıkça “Botaş A.Ş.’ye ait malların” Kloz 119 kapsamında teminata dahil edildiği yer aldığına göre, davacının iş sahasında daha önceden mevcut olup da Botaş A.Ş.’ye ait boru hattından geçen doğalgazın dahi bu kapsamda değerlendirilmesi gerektiği tabiidir. Dolayısıyla mahkemece somut olayda davacının kusuru ile meydana gelen Botaş A.Ş.’ye ait doğalgaz zararının da teminata dahil bulunduğunun kabul edilmesinde bir isabetsizlik yoktur.

Ancak Kloz 119’un anılan metninde, ayrıca bu teminatın her bir kaza başına minimum (5.000) USD olmak üzere, hasarın %10’unun muafiyeti ile verildiği de açıkça belirtilmiştir. Dolayısıyla davalı sigortacının, anılan hüküm gereğince, ödemesi gereken hasar bedelinden, kendi poliçesinde yer alan muafiyet indiriminin yapılmasını talep etme hakkı vardır. Bu durum karşısında mahkemece, somut uyuşmazlık yönünden de anılan muafiyet indiriminin uygulanmaması doğru görülmemiş, kararın bu nedenle davalı yararına bozulması gerekmiştir.