Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2011/4019 K.2013/4757

Taraflar arasında görülen davada ... .... Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen ....01.2011 tarih ve 2009/218-2011/... sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 12.03.2013 günü hazır bulunan davacı vekili Av. ... ile davalı vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili ...'in ... takma adını kullandığını, ...Sahipleri Grubu Meslek Birliği üyesi olduğunu, söz ve besteden oluşan ... ve ... isimli eserlerin sahibi olduğunu, 29.03.2009 tarihli yerel seçimlerde ... ... Büyükşehir Belediye Başkan Adayı ...'nun seçim kampanyasında anılan eserlerin düzenlenerek kullanılması amacıyla sözlü biçimde anlaşma yapıldığını, bunun üzerine müvekkilinin ...'nı “...” ...'da “...” olarak yeniden düzenleyip ...

İl Başkanlığı'na sunduğunu, sonrasında ... .... Noterliği'nde 02.02.2009/3685 yevmiye sayısıyla adına tespit ettirdiğini, ayrıca "... ... Marşı"nı 05.02.2009 tarihinde, "Uykuları Haram Etti ... Marşı"nı da 02.03.2009 tarihinde MSG'nin ilgili birimine adına kaydettirdiğini, ... İl Yönetimindeki kişilerle görüşmeler sonucunda anlaşma sağlandığını, müvekkilinin her iki marşın ...'ye devri hususunda mutabık kaldıklarını, daha sonra ...

İl yöneticilerinin telefonla kendisine bir başka sanatçının bestelerinin kullanılacağını bildirdiklerini, anlaşmanın sözleşmeye dönüşmediğini, buna rağmen müvekkilinin hazırladığı her iki sözlü musiki eserinin anılan seçim kampanyasında ... tarafından kullanıldığını, bu hususun yazılı ve görsel medayada geniş yer aldığını bunun üzerine ... Genel Merkezi ve ...

İl Teşkilatına ihtarnameler çekildiğini, ancak olumlu bir sonuç alınamadığını, davalının eylemlerinin hukuka aykırı olduğunu, bu eylemle müvekkilinin eserlerle ilgili umuma arz ve adın belirtilmesi yetkileriyle; çoğaltma, yayma ve temsil haklarının ihlâl edildiğini, ihlâl olunan mali hakların karşılığı olarak ...'in 68. maddesi uyarınca üç kat tazminat taleplerinin bulunduğunu ileri sürerek,

şimdilik her bir eser için 1.000,00 TL'den toplam ....000,00 TL maddî tazminat ile ihlâl olunan manevî haklar karşılığı her bir eser için 1.000,00 TL olmak üzere toplam ....000,00 TL manevî tazminatın ....02.2009 tarihinden itibaren işleyecek kanuni faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, ıslah dilekçesi ile maddi tazminat miktarını toplam 30.000,00 TL'ye çıkarmıştır.

Davalı vekili, 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu'nun 71/.... maddesi uyarınca atılı eylemden dolayı müvekkili parti tüzel kişiliğine sorumluluk yöneltilemeyeceğini, zira müvekkili genel merkez ile davacı arasında bir sözleşme bulunmadığını, davacının kimle sözleşme yapmış ise işbu davayı da ona yöneltmesi gerektiğini, İl ve İlçe Başkanlıklarının ayrı tüzel kişiliğinin bulunduğunu, genel merkezin davacı eserlerini kullanmadığını savunarak, davanın husumet ve esas yönünden reddini istemiştir.

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna göre, dava konusu her iki mahsulün, sahibinin hususiyetini taşıması, sözlü musiki eseri kategorisine girmesi ve fikrî bir çabanın ürünü olması sebebiyle ... kapsamına giren eser mahiyetinde bulunduğu, karşı çıkılmayan iddiaya göre 29.03.2009 yerel seçim kampanya çalışmasında ... ...

Büyükşehir Belediye Başkan Adayı Kemal ...'nun seçim kampanyasında anılan eserlerin düzenlenerek kullanılması için davalı il yönetimi ile sözlü biçimde anlaşma yapıldığı, davacının ...'nı “UYKULARI HARAM ETTİ ...”, BİRLİK MARŞINI"da “... ... MARŞI” olarak yeniden düzenlediği ve ... ...

İl Başkanlığına sunduğu, ancak anlaşmanın sözleşmeye dönüşmediği, buna rağmen davacının her iki eserinin davalının seçim kampanyasında kullanıldığı, 2820 sayılı Yasanın 71. maddesi haksız fiillere ilişkin sorumlulukla ilgili hüküm içermediği, eylemin sadece parti il yönetiminde görevli olan kişiler tarafından gerçekleştirildiği ve genel merkezin bundan haberdar olmadığı yahut bu eylemi onaylamadığının söylenmesinin de olanaksız olduğu,

bu nedenle haksız fiil niteliğindeki eylemden davalının da sorumlu olduğu davalının eylemlerinin, davacının ... tarafından korunan eserleri ile ilgili çoğaltma, yayma ve temsil gibi malî ile umuma arz ve adın gösterilmesi gibi manevî haklarının izinsiz kullanılması niteliğinde olduğu,

malî hakları tecavüze uğrayan eser sahibi, ...'in 68. maddesi uyarınca sözleşme yapılmış olması hâlinde isteyebileceği bedelin veya ... hükümleri uyarınca tespit edilecek rayiç bedelin en çok ... kat fazlasını isteyebileceği, davalının eylemleri sebebiyle davacının ayrıca her iki eserle ilgili eseri umuma arz edip etmeme ile umuma arzın zaman ve tarzını belirleme konusundaki manevî yetkisi ile eserini adıyla veya adsız olarak umuma arz etme konusundaki manevî yetkisinin tecavüze uğradığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir. Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.

(M) (M)

KARŞI OY

Mahkemece eser sahibi davacının eser üzerindeki 5846 sayılı kanundan doğan haklarının ihlal edildiği gerekçesiyle talep gibi aynı kanunun 68. maddesi uyarınca üç kat telif tazminatına hükmedilmiş ise de; kanunun 68. maddesinin 1. Fıkrasında eseri, icrayı, fonogramı veya yapımları hak sahiplerinden bu Kanuna uygun yazılı izni almadan, işleyen, çoğaltan, çoğaltılmış nüshaları yayan, temsil eden veya her türlü işaret, ses veya görüntü nakline yarayan araçlarla umuma iletenlerden, “bu Kanun hükümleri uyarınca tespit edilecek rayiç bedelin en çok üç kat fazlası” nın hak sahiplerince istenebileceği belirtilmiş olup,

aynı kanunun 66/... fıkrası gereğince mahkeme, mali haklara tecavüz halinde, “tecavüzün şümulünü, kusurun olup olmadığını, varsa ağırlığını” takdir etmek durumunda bulunduğundan, dava konusu olayda talep edilebilecek “en çok üç kat fazla” tazminatın miktarını, tecavüzün şümulüne ve kusurun ağırlığına göre belirleme yetkisinin mahkeme hâkimine ait olduğu,

BK’nun 43/1 maddesinin de bu yetkiyi desteklediği ve her somut olayda tartışılması ve değerlendirmesi gerektiği, mahkemenin bu hususları tartışmadan belirlenen rayiç bedelin üç katına hükmetmesinin isabetsiz olduğu ve hükmün bozulması gerektiği kanaatinde olduğumuzdan sayın çoğunluğun görüşüne bu nedenlerle katılmıyoruz.