Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2011/74 K.2011/4452

Taraflar arasında görülen davada Kadıköy 1.Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 23.10.2007 gün ve 2005/361 - 2007/689 sayılı kararı bozan Daire’nin 25.03.2010 gün ve 2008/7700 - 2010/3309 sayılı kararı aleyhinde davacı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya için düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili şirket nezdinde nakliyat rizikolarına karşı sigortalı 1.800 karton, 21.600 kg ağırlığındaki kuru incir cinsi emtianın Türkiye-Aydın’dan Almanya’ya nakledilmek üzere 27.09.2004 tarihli CMR senedi ile davalıya ait ... / ... plakalı kamyona tam ve sağlam olarak teslim edildiğini, emtiaların bulunduğu aracın Gemlik’te 28.09.2004 tarihinde trafik kazasına karışıp yola devam edememesi nedeniyle sigortalı emtianın davalının sorumluluğunda davalıya ait ... plakalı başka bir araca aktarıldığını,

aracın Regansburg/Almanya’da bulunan alıcı firmaya ulaşması akabinde emtia araçtan tahliye edilmeden evvel araç üzerinde yapılan ilk kontrollerde sigortalı emtianın tamamının ıslak olduğu 505 karton emtianın ıslanmadan dolayı ciddi bir şekilde hasarlandığı görülerek CMR senedi üzerine hasara ilişkin şerh düşülmek suretiyle derhal imha edildiğini, daha sonra yapılan kontrollerde 1295 karton emtianın muayenesinde ise karton kutuların ciddi oranda nemli ve bazılarının kurumuş olduğu,

paketlerde küf oluştuğunun görülüp, emtianın tamamen nihai tüketiciye satılma vasfını yitirdiğinin tespit edildiğini, araçta yapılan incelemede emtianın yüklü olduğu araç dorsesinin brandasında tavan kısmına denk gelen bir yerde yırtık olduğu, bu yırtıktan sızan suyun hasara sebebiyet verdiğinin görüldüğünü ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla (110.237,57) YTL’nın sigortalısına ödeme tarihi olan 17.12.2004 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili davanın reddini istemiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulü ile 109.789,68 YTL’nın 17.12.2004 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş, davalı vekilince temyiz edilen karar Dairemizin 25.03.2010 tarihli kararında yazılı gerekçeyle bozulmuştur. Bu kez davacı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur. Dava, davacı şirkete nakliyat sigorta poliçesiyle sigortalı emtianın davalı taşıma şirketi tarafından kara yolu ile taşındığı sırasında, emtiada meydana gelen hasarın rücuen tazmini istemine ilişkindir.

Taşımanın güzergâhı itibariyle uyuşmazlığa CMR Konvansiyon hükümlerinin uygulanması gerekmektedir. Taşıyıcının azami sorumluluğu CMR Konvansiyonu’nun 23. maddesinde düzenlenmiş olup, sorumluluğun sınırlandırılması imkânının kaybı, Konvansiyon’un 29.maddesinde hüküm altına alınmıştır.

Bu maddeye göre, “Hasar, taşımacının kendi kötü hareketinden veya davaya bakan mahkemenin kararı ile isteyerek kötü harekete eşdeğer sayılan kusurundan ileri gelmiş ise taşımacı, sorumluluğunu kaldıran veya sınırlayan yahutta kanıt yükünü karşı tarafa yükleyen bu maddenin hükümlerinden yararlanamaz.

Bilerek kötü hareket veya kusur taşımacının vekil veya çalışanları tarafından görevleri sırasında işlenmiş ise, aynı hüküm uygulanır.” Ağır kusur halinin söz konusu olmaması halinde ancak, tazminat hesabında CMR'nin 23.maddesinde yazılı sınırlı sorumluluk ilkesi göz önünde bulundurulmalıdır.

Taşıma sigortasına ilişkin rücu davasında taşıyıcının sorumluluğu, davacı ... şirketinin sigortalısına karşı sorumlu olduğu miktar ile sınırlıdır. Davacı ... tarafından sigorta sözleşmesi gereğince sigortalısına “%10 bedel artışı” adı altında yaptığı ödemenin de CMR Konvansiyon hükümlerince davalıdan istenip istenilemeyeceğinin değerlendirilmesi gerekmektedir. Mahkemece ağır kusurlu kabul edilen davalı şirketin sorumluluğunun CMR Konvansiyonu’nun 29.maddesi gereğince belirlenmesi ve davacının sigorta sözleşmesi gereğince sigortalısına ödediği “%10 bedel artışı”nın davalıdan tahsilinin mümkün olup olmadığının değerlendirilmesi gerekirken, bu konuda bir değerlendirme yapılmamış olması doğru değildir.

Bu nedenle davacı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü ile Dairemizin 25.03.2010 gün ve 2008/7700 Esas, 2010/3309 Karar sayılı bozma kararının kaldırılarak mahkeme kararının açıklanan nedenle bozulması gerekmiştir.