Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2011/8983 K.2013/12378

Taraflar arasında görülen davada ... Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 24/02/2011 tarih ve 2010/3-2011/42 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 11/06/2013 günü tebligata rağmen gelen olmadığı yoklama ile anlaşıldı, duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili ile davalı arasında akdedilen 30.08.2004 tarihli “Ders Kitabı Yayımı Sözleşmesi”nin konusu ve süresi başlığını taşıyan 2. maddesi uyarınca müvekkili tarafından yazılan lise 1, 2 ve 3. sınıf müzik dersi kitaplarının mali haklarının kitapların ders kitabı olarak okutulması onayını aldığı tarihten itibaren 5 yıl süre ile davalıya devredildiğini, sözleşme tarihinde müzik dersinin tüm liselerde seçmeli ders olduğunu, sözleşmenin 3. maddesinde de müzik dersinin seçmeli ders olması göz önüne alınarak telif ücretinin belirlendiğini,

sözleşmenin 10. maddesinde ise davalının mali hakları devraldığı 5 yıl içinde müzik dersinin liselerde zorunlu ders olarak kabul edilmesi halinde 3. maddede kararlaştırılan telif ücretinden ayrı olarak yazara ödenecek telif ücreti ile ödemenin zamanında yapılmaması halinde telif ücretinden ayrı olarak 10.000,00 Euro cezai şart ödeneceğinin kararlaştırıldığını, 11.09.2009 tarihinde tüm genel ve meslek liselerinde müzik dersinin zorunlu ortak dersler arasına alındığını, bu nedenle davalının sözleşmenin 10. maddesinde kararlaştırılan 20.000,00 Euro telif ücretini müvekkiline 11.09.2009 tarihinde ödemesi gerekirken ödemediğini,

bu nedenle telif ücreti ile ödenmesi kararlaştırılan cezai şarttan sorumlu olduğunu ileri sürerek, 20.000,00 Euro telif ücreti ile 10.000,00 Euro cezai şartın 11.09.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının iddiasının yerinde olmadığını, müzik derslerinin zorunlu ders haline getirilmediğini, dolayısıyla taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 10. maddesindeki şart ile ona bağlı olarak cezai şart koşullarının oluşmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, müzik dersinin, MEB’in 11.09.2009 tarihli Talim Terbiye Kurulu kararı ile ortak dersler arasında yer alarak görsel sanatlar ile müzik dersinden bir tanesinin seçimlik olarak alınması zorunlu hale getirilmiş ise de tam anlamıyla tüm öğrencilerin aldığı zorunlu bir ders olmadığı, ancak yapılan değişiklik ile müzik dersinin önceki uygulamaya göre daha fazla öğrenci tarafından seçilmesi olasılığının arttığı, tarafların sözleşmede ortaya koyduğu iradenin kitap satışında meydana gelebilecek artışlara ilişkin ek bir telif ödenmesine yönelik olduğu,

buna göre her ne kadar, sözleşmede değişikliğin meydana geldiği tarih itibari ile 20.000,00 Euro öngörülmüşse de müzik dersinin tam olarak zorunlu bir ders olmadığı, ancak eski haline göre bir miktar daha fazla tercih edilebileceği, bu durumda takdiren 10.000,00 Euro’luk bir ödemenin uygun olacağı, söz konusu değişikliğin, birebir sözleşmede öngörülen biçimde olmadığından cezai şartın koşullarının oluşmadığı sonucuna varılarak, davanın kısmen kabulü ile 10.000,00 Euro ek telif bedelinin 11.09.2009 tarihinden işleyen yasal faizi ile davalıdan alınmasına,

fazlaya ilişkin telif bedeli istemi ile koşulları gerçekleşmeyen cezai şart isteminin reddine karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir. Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, taraf vekillerinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.