Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2012/17059 K.2012/19878

Taraflar arasında görülen davada Kadıköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 31.10.2012 tarih ve 2012/996-2012/996 D.İş sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi İhtiyati haczi talep eden vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

İhtiyati haciz talep eden vekili, borçluya genel kredi kullandırıldığını, bu kredinin teminatı olarak 18.09.2012 tarihli 15.000,00 TL bedelli bir senet alındığını, borçlunun sözleşmenin gereğini yerine getirmemesi üzerine hesabın kat edilerek borcun ödenmesinin istendiğini, borçlu tarafından bir ödeme yapılmadığını belirterek ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.

Mahkememece, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda %15 teminat karşılığında ihtiyati haciz kararı verilmiştir.

Bu kez ihtiyati haciz talep eden vekilince, müvekkilinin kamu bankası olduğu, 5230 sayılı Kanunun 11. maddesi ve 4603 sayılı Kanunun Geçici 4. maddesi uyarınca ihtiyati haciz kararlarında müvekkilinden teminat isteyemeyeceği gerekçesiyle karara itiraz edilmiştir.

İtiraz üzerine mahkemece, ihtiyati haciz kararının İİK'nın 257. maddesi uyarınca verilmiş olduğunu, aynı kanunun 259. maddesindeki teminata ilişkin yasal düzenleme ve bu maddenin atıf yapmış olduğu HMK'nın teminata ilişkin maddelerinde teminatın alınamayacağı hallerin belirtildiği, itirazda belirtilen hususlara dair bir ibarenin bu maddelerde yer almadığı, 4603 sayılı yasada yapılan değişiklikler ve değişiklik kapsamında itiraz dilekçesinde bahsi geçen Bakanlar Kurulu Kararından sonra yürürlüğe giren HMK'da teminata ilişkin hükümlerin de bulunduğu,

Özel Hukuk ilişkilerinde hiç bir kişi ve kuruma farklı uygulama yapılmasını gerektirir düzenlemenin yer almadığı , özel kanun hükümlerinin genel kanun hükümlerine aykırı olarak yorumlanmasının, sonradan yürürlüğe giren ve genel kanun olan HMK ' da teminata ilişkin hükümlerin düzenmleme amacına aykırı olacağı,

özel hukuk ilişkilerinde ilgili bankanın diğer şahıslar ve tüzel kişiler karşısında teminat yatırmaması ayrıcalığına sahip olması kanun ve mahkeme önünde eşitlik ilkesine aykırı olduğu gibi İİK ve yeni HMK'daki teminata ilişkin yasal düzenlemelerin düzenleniş amacına da aykırılık teşkil edeceği gerekçesiyle itirazın reddine karar verilmiştir.

Kararı, ihtiyati haciz talep eden vekili temyiz etmiştir.

İstem, teminatsız ihtiyati haciz kararı verilmesine ilişkin olup, mahkemece yazılı gerekçe ile ihtiyati haciz isteminin teminatla kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı gerekçesinde 4603 sayılı yasadan sonra yürürlüğe giren HMK'nun genel kanun niteliğinde olsa bile sonradan yürürlüğe girmiş olması nedeniyle 4603 sayılı yasanın uygulanamayacağı HMK'nda teminat gösterme yönünden özel ve tüzel kişilere ayrıcalık tanınmadığı belirtilerek teminat alınması gerektiği kabul edilmiştir. Ancak talep ihtiyati haciz istemine ilişkin olup koşulları ve teminatla ilgili hükümleri İİK'nda düzenlenmiştir.

Ayrıca 4603 sayılı yasanın teminat alınmamasına ilişkin hükümleri özel kanun niteliğinde olup daha sonra yürürlüğe girse bile bu konudaki genel kanunlardan önce uygulanması gerekir.

31.07.2004 tarihinde yayımlanarak yürürlüğe giren 5230 sayılı Pamukbank Türk Anonim Şirketinin Türkiye Halk Bankası Anonim Şirketine Devri ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun’un 11. maddesi “4603 sayılı Kanuna tâbi bankalarca yeniden yapılandırma sürecinde açılmış veya açılacak dava ve takipler sonuçlandırılıncaya kadar, 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 2, 23 ve 29. maddeleri ile 2548 sayılı Ceza Evleriyle Mahkeme Binaları İnşası Karşılığı Olarak Alınacak Harçlar ve Mahkûmlara Ödettirilecek Yiyecek Bedelleri Hakkında Kanun'un 1. maddesi hükümleri uygulanmaz,

ihtiyatî tedbir ve ihtiyatî haciz taleplerinde teminat şartı aranmaz. Bankaların mahkeme ilâmını alması ve tebliğe çıkartması işlemlerinde karşı tarafa yükletilmiş olan harcın ödenmiş olması şartı da aranmaz” düzenlemesi getirmiştir.

Özel kanun niteliğindeki bu düzenlemeye göre ihtiyati haciz isteyen bankanın anılan alacağı yönünden mahkemece, teminatsız olarak ihtiyati haciz kararı verilmesi gerekirken, yazılı şekilde ihtiyati haciz isteminin teminat koşuluna bağlanarak kabulüne karar verilmesi doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.