Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2012/4515 K.2013/21207

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 12.12.2011 tarih ve 2008/204-2011/513 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 22.11.2013 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan birleşen davada davacı vekili Av. ... ve davalı vekili Av. ....dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Asıl davada davacı vekili, Tamek Holding A.Ş'nin Mersin’de bulunan depolarının müvekkili nezdinde “Sınai Yangın Sigorta Poliçesi” ile sigorta örtüsü altına alındığını, davalının ise bu depolardan B3 ve B4 nolu depoları kiracı olarak kullandığını, söz konusu depolarda 27.06.2007 tarihinde meydana gelen yangında depoların zarar gördüğünü, davalının kusuru ve sorumluluğu bulunduğunu ileri sürerek, 400.000 TL’nin ödeme tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte rücuan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Birleşen davanın davacısı Tamek Holding A.Ş. vekili, müvekkiline ait olup davalının kiracı olarak kullandığı B3 ve B4 nolu depolarda çıkan yangında binanın kullanılamaz hale geldiğini ileri sürerek, bina inşa ve ikame masrafına karşılık sigorta şirketince ödenen 400.000 TL dışındaki zarar için şimdilik 170.000 TL’nin olay tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont faizi ile birlikte ve 43.650 TL işlemiş kira gelirinin dava tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş,

22.03.2011 tarihli ıslah dilekçesi ile deponun yeniden inşası için 52.200 TL zararı ıslah ederek toplam 222.200 TL ve yine yangın tarihinden yeniden inşa edilinceye kadar mahrum kaldıkları 11 aylık kira bedeli olarak taleplerini 8.100,00 TL artırarak toplam 51.660 TL’nin tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, dava konusu yangının çıkmasında müvekkilinin kusuru bulunmadığını, bu durumun yangın raporu, ekspertiz raporu ve savcılıkça alınan raporlarda sabit olduğunu, kira sözleşmesi hükümleri uyarınca da sorumlu tutulamayacağını savunarak, asıl ve birleşen davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, tamamen zarar gören dava konusu depoların yıkılıp yeniden yapılması için keşif tarihinde geçerli 2010 yılı Bayındırlık rayiç fiyatları dikkate alınarak yapılan hesap sonunda inşa maliyet bedelinin 622.200 TL olarak belirlendiği, asıl davada davacı sigorta şirketinin 400.00 TL’lik talebinin yerinde olduğu, tarafların tacir olup işlemin ticari olması nedeniyle avans faizi uygulanması gerektiği, birleşen dava yönünden ise ıslah edilen inşa edilme zarar bedelinin 222.200 TL hesaplandığı, mahrum kalınan kira geliri olarak da 11 aylık sürenin makul bulunduğu,

sözleşme hükümleri dikkate alınarak oluşacak zararlardan kiracının sorumlu olduğu gerekçesiyle asıl davanın kabulüne, 400.000 TL'nin ödeme tarihi olan 21.11.2007 tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, birleşen davada, maliyet bedeli yönünden ıslah edilen değerle birlikte toplam 222.200 TL'nin davalıdan tahsiline, bu bedelin 170.000 TL'sine 27.06.2007 tarihinden itibaren, 52.200 TL'sine 22.03.2011 tarihinden itibaren ticari faiz uygulanmasına,

kira bedeli olarak ıslah edilen değerle birlikte 51.660 TL'nin davalıdan tahsiline, bu bedelin 43.560 TL'sine dava tarihinden itibaren, kalan bedele 22.03.2011 tarihinden itibaren ticari faiz uygulanmasına karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir. 1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2- Ancak asıl dava, sınai yangın sigorta poliçesine dayalı rücuan tazminat, birleşen dava ise kiracının kusuru nedeniyle meydana geldiği iddia olunan yangından kaynaklanan zararın tazmini istemine ilişkindir. Davalı Paşabahçe Cam A.Ş’nin kiracı olarak kullandığı, davacı ...Ş’ye ait depolarda 27.06.2007 tarihinde yangın çıkmış ve depolar zarar görmüştür.

Mahkemece, hükme esas alınan 28.01.2011 tarihli bilirkişi raporunda, dava konusu deponun yeniden inşa edilmesi için dava tarihi olan 2008 yılı Bayındırlık ve İskan Bakanlığı 2008 Yılı Birim Maliyetleri Hakkındaki Tebliğe göre bina değeri 551.000,00 TL olarak hesaplanmış, keşif tarihi olan 2010 yılı Bayındırlık ve İskan Bakanlığı Birim Maliyetleri Hakkındaki Tebliğe göre toplam maliyet 607.200,00 TL olarak hesaplanmış, binaların yıkım bedeli ve binadan çıkan molozların nakliyesi için 15.000,00 TL hesaplandığında toplam maliyetin 622.200,00 TL olacağı bildirilmiştir.

Davacı sigorta şirketi gerçek zararı karşılamakla yükümlü olup davalıdan da bu kapsamda talepte bulunabilecektir. Davacı bina maliki ve kiraya veren Tamek Holding A.Ş’de ancak yangın nedeniyle uğradığı gerçek zararının tazminini talep edebilecektir.

Gerçek zarar tespit edilirken de dava konusu binaların keşif tarihindeki Bayındırlık Bakanlığı birim fiyatlarına göre belirlenen değeri değil de yangın tarihindeki piyasa rayicine göre belirlenecek yeniden inşa maliyet bedeli dikkate alınması gerekir. Bu itibarla mahkemece, olay tarihindeki inşa maliyet bedeli yerine keşif tarihinde geçerli 2010 yılı Bayındırlık rayiç fiyatlarına göre hesaplanan meblağa hükmedilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

Ayrıca, davacı ...Ş. birleşen davada dava konusu 2 deponun yangın tarihinden inşa edilinceye kadar getirmesi gerekli toplam kira gelirine mahsuben olay tarihinde geçerli cari kira bedeli esas alınarak işlemiş 11 ay için fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 43.560 TL’nin de tahsilini talep etmiş, ıslahla mahrum kalınan kira bedeli karşılığı olarak (11 ay) için talebini 51.660,00 TL’ye yükseltmiştir.

Taraflar arasındaki kira sözleşmesinin süresi 1 ay (22.06.2007-22.07.2007) olup, kira bedeli ve ödeme şekline ilişkin 4. maddede de kira bedeli beher m2’si KDV hariç 1.65 TL olarak belirlenmişken mahkemece, sözleşmede kararlaştırılan kira süresi de nazara alınarak,

davacının talep ettiği 11 aylık kira gelirinin m2 birim fiyatının 6. aydan sonra neye göre 2,00 TL’ye çıkarıldığı araştırılarak inşaat mühendisi bilirkişiden görüş alınmak suretiyle dava konusu depoların onarımının ne kadar sürede tamamlanacağı belirlenerek neticesine göre kira kaybı konusunda bir karar verilmek gerekirken olaya uygun düşmeyen “mahrum kalınan kira geliri hesaplanırken sürenin makul bulunduğu” gerekçesiyle davacının talep ettiği 51.660,00 TL’ye hükmedilmiş olması da doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

Yine davacı ...Ş. dava dilekçesinde dava konusu tazminatın ticari reeskont faizi ile birlikte tahsilini talep etmiş olup, davacının talebi nazara alınarak reeskont oranını aşmamak üzere faize hükmedilmek gerekirken hiçbir belirleme yapmadan “ticari faiz uygulanmasına” şeklinde karar verilmesi de doğru görülmemiştir.