Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2012/5520 K.2013/5798

Taraflar arasında görülen davada ... 5. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 27/.../2011 tarih ve 2010/331-2011/665 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi birleşen davada davalı ... vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalının müvekkili şirketin münfesih acentesi olduğunu, acentelik sözleşmesinin .../08/2009 tarihinde noter ihtarnamesi ile feshedildiğini, acentelik sözleşmesi gereğince tahsil edilen primlerin müvekkiline bir hafta içerisinde ödenmesi gerektiğini, sözleşmeye göre müvekkili şirketin defter ve kayıtlarının tek delil olarak kabul edildiğini, ödenmeyen primlerle ilgili icra takibi başlatıldığını, takip dosyasına davalının itirazda bulunması üzerine takibin durdurulduğunu ileri sürerek itirazın iptaline ve %40 inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili birleşen ... 1 Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2010/319 E sayılı dosyasında davalı şirketin sahibi ve temsilcisi olan ... hakkında aynı acentelik sözleşmesi gereğince fesihten itibaren müvekkiline intikal ettirilmesi gereken prim tahsilatlarının dava dışı şirket tarafından ödenmediğinden bahisle davalının sözleşmenin teminatı olarak vermiş olduğu ipoteğin paraya çevrilmesine ilişkin başlatılan icra takibinde yapmış olduğu itirazın iptaline ve %40 inkar tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Asıl dosyada davalı taraf davaya cevap vermemiştir.

Birleşen dava dosyasının davalısı ... vekili, 75.000,00 TL'lik ipoteğin üst limit ipoteği olduğunu, lehine ipotek verilenin, alacak ve borç ilişkisinin ne kadar olduğunu netleştirmediğini, bu konuda genel mahkemede dava açılıp alacağın miktar olarak belirlenmesi gerektiğini, bu nedenle borç miktarı 75.000,00 TL'nin üzerinde ise bu bedelin üzerindeki kısım için itiraz edildiğini, 75.000,00 TL'nin altındaki bedele itiraz edilmediğini, aleyhlerine inkar tazminata hükmedilemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacı şirket ile davalı şirket arasındaki sigorta acenteliğinin bulunduğu ve bu acentelikle ilgili sözleşmenin teminatı olarak davalı ... tarafından 75.000,00 TL'lik üst sınır limit ipoteği tesis edildiği, sözleşmenin feshi itibariyle davacının kayıtlarına göre, davalı ... Sigorta Aracılık Hizm. Ltd.

Şti'nin 231.661,73 TL alacaklı olduğu, davalı ...'nin sorumluluğunun 75.000,00 TL'lik ipotekle sınırlı olduğu, gerekçesiyle asıl dava davacısının davasının kısmen kabulüne, likit alacak sebebi ile %40 inkar tazminatına hükmedilmesine, birleşen dosya yönünden ise davacının davasının kabulüne, ancak alacağın likit olması ve ipoteğin üst sınır limit ipoteği olmasının, borç miktarından sorumlulukla ilgili olarak bu sınırın üstünde alacak talep edilmemesi ile ilgili olduğu, %40 inkar tazminatının ise, haksız itirazın müeyyidesi olarak yasada düzenlenmiş olduğu,

likit alacakla ilgili itirazın haksız olduğu gerekçesiyle davalı borçlu aleyhine %40 inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmiştir.

Karar davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davalı ... diğer davalı ... Sigorta Aracılık Hizmetleri Ltd. Şti'nin borcuna karşılık taşınmazını 75.000,00 TL üzerinden ipotek etmiştir.Düzenlenen ipotek üst sınır ipoteğidir. Mümeyyiz davalı, ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla girişilen ilamsız takipte 75.000,00 TL'nın üzerindeki bölüme itiraz etmiş, ipotek limiti olan 75.000,00 TL için itirazda bulunmamıştır.

Üst sınır ipoteğinde mümeyyiz davalının ödemesi gereken tutar 75.000,00 TL ile sınırlı bulunduğundan bu tutardan fazlasının tahsiline imkan verecek şekilde yapılan takibe itirazı yerindedir.

Mahkemece mümeyyiz davalıdan takipte 75.000,00 TL'den fazlasının istenemeyeceği ve bu nedenle mümeyyiz davalının takibe kısmi itirazının yerinde olduğu nazara alınıp mümeyyiz davalı yönünden davanın reddine karar verilmek gerekirken kabulüne karar verilmesi doğru olmamış hükmün bu nedenle mümeyyiz davalı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.