Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2012/6816 K.2012/15405

Taraflar arasında görülen davada Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 02.02.2011 tarih ve 2009/732-2011/21 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı ... Sig.Şti.vekili ve davalı .... Vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, 24.09.2009 tarihinde davalı ... Otobüs şirketine ait 34 YB 7265 plakalı araçta yolcu olan müvekkilinin aracın kaza yapması sonucu ağır yaralandığını, yüzünde sabit iz kaldığını, okula gidemediğini, bakıma muhtaç kaldığını, aracın sürücüsünün davalı ..., trafik sigortacısının davalı ... olduğunu ileri sürerek, iş gücü kaybı, ve tedavi gideri olarak 5.000 TL maddi tazminatın davalılardan, 15.000 TL manevi, ailesinin yaptığı 1.600 TL yol masrafı ve ailesi için 2.000 TL manevi tazminatın davalılar otobüs şirketi ve sürücüden olay tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı ....vekili, kazada kusur oranının tespit edilmesi gerektiğini, maddi tazminat talebinin dayanaksız olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili, otobüsün trafik poliçesi ile sigortalı olduğunu, kusur oranının tespitinin gerektiğini, öncelikle zararın zorunlu koltuk ferdi kaza sigorta poliçesi ve zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigorta poliçesinden karşılanması gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili, davanın reddini talep etmiştir.

İhbar olunan Ergo İsviçre Sigorta, davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece, toplanan delillere ve benimsenen bilirkişi raporuna dayanılarak, davacının yolcu olarak bulunduğu otobüsün kaza yapması sonucunda yaralandığı, 1 ay iş göremez halde kaldığı ve 933,30 TL tedavi-bakım masrafı bulunduğu, davacı lehine manevi tazminat takdir edildiği, davacının anne ve babası için talep ettiği maddi ve manevi tazminat yönünden davacının aktif dava ehliyetinin bulunmadığı, ZMSS sigortacısı davalı ... şirketinin de zarardan sorumlu olduğu gerekçesiyle, 933,30 TL maddi tazminatın davalılardan (sigorta şirketinin poliçe limitleri dahilinde dava tarihinden itibaren), 4.000 TL manevi tazminatın davalılar .... ve ...’dan olay tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davalı ... vekili ve davalı .... vekili temyiz etmiştir.

1) Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı .... vekilinin tüm, davalı ... vekilinin aşağıdaki bent dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2) Dava, yolcu taşıma sözleşmesiyle taşınan davacının geçirdiği trafik kazasında yaralanması sebebiyle maddi ve manevi tazminatın tahsiline ilişkin olup, mahkemece hükmolunan maddi tazminatın tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.

Dava konusu kaza yapan otobüs davalı ... tarafından “Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk” sigorta poliçesi ile sigortalanmıştır. Zorunlu mali mesuliyet (trafik) sigortası, motorlu bir aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitlerle sigortalamaktadır.

Başka bir anlatımla, bu sigortayla işletenin KTK’nun 85/1. maddesinde hükme bağlanan sorumluluğu sigorta örtüsüne alınmaktadır. Ayrıca 4925 sayılı KTK’nun 18. maddesi uyarınca taşımacılar, yolcuya gelebilecek bedeni zararlar için bu Yasanın 17. maddesinde düzenlenen sorumluluklarını sigorta ettirmek zorundadırlar.

Anılan Yasanın 19/son ve Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.8. maddeleri hükümlerine göre meydana gelen zarar öncelikle taşımacının sorumluluk sigortasından karşılanır.

Ancak, bu sigortanın hiç yapılmamış olması, yapılmış fakat geçersiz hale gelmiş olması, süresinin bitmiş olması veya meydana gelen zararın bu sigorta teminatlarının üzerinde bulunması halinde teminatların üzerinde kalan kısım için; sırasıyla zorunlu mali sorumluluk sigortasına ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortasına başvurulur.

Bahse konu düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere, yasa koyucu yolcuların uğradığı bedeni zararlar bakımından taşımayı yapan aracın zorunlu karayolu taşımacılık sigortacısı, trafik sigortacısı ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı bakımından müştereken ve müteselsilen bir sorumluluk öngörmemiş, sıralı bir sorumluluk düzenlemiştir.

Başka bir anlatımla, yolcunun uğradığı bedeni zararlar, taşımayı yapan aracın zorunlu karayolu taşımacılık sigortası kapsamında ise, bu aracın trafik veya ihtiyari mali mesuliyet sigortacısının sorumluluğu doğmayacaktır. Ancak, limit aşımında sırasıyla zorunlu ve ihtiyari mali mesuliyet sigortacılarının sorumluluğu söz konusu olacaktır.

Somut olayda, dosyaya ibraz edilen poliçelerden, dava konusu kaza yapan otobüsün dava dışı Ergo İsviçre Sigorta tarafından “Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi” ile sigortalandığı anlaşıldığına göre, davalı ... Şirketinin sorumluluğunun yukarıda açıklanan sıralı sorumluluk ilkesine değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile verilen kararın davalı ... yararına bozulması gerekmiştir.