Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2012/9483 K.2013/8505

Taraflar arasında görülen davada Çınar Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 30/.../2010 tarih ve 2010/...-2010/185 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacılar vekili, muris ... plakalı araçta yolcu olarak bulunmaktalar iken ... sürücüsünün kusuru ile meydana gelen kaza sonucu vefat ettiklerini, davalının kaza yapan aracın trafik sigortacısı olduğunu, müvekkillerinin murislerin desteklerinden yoksun kaldıklarını ileri sürerek ... için ....832,64 TL, ... için ....204,89 TL, ... için ....832,67 TL, ... Değer için 500,00 TL maddi tazminatın davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, ... TC 368 plakalı aracın kaza tarihinde müvekkili tarafından sigortalandığını, kaza sonrası hasar dosyasının açılarak ...'in vefatı üzerine eşi ...'e ....850,46 TL, oğlu ...'a ....447,89 TL, ...'ın vefatı üzerine baba Hamdullah'a ....436,52 TL, anne ...'ye ....484,60 TL destekten yoksun kalma tazminatı ödendiğini, davacılar vekilinin bu tutarı aşan kısımları neye istinaden talep ettiğini açıklamadıklarını, ... kişilik araca ... kişi binen yolcuların da müterafik kusurunun bulunduğunu, teminatın tek olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davalı şirketin sigortalısı aracın sürücüsünün kazada tam kusurlu olduğu, süresinde verilmeyen cevap dilekçesinde ileri sürülen hususlara itibar olunamayacağı, davalı şirketçe yaptırılan aktüerya hesabının kabul edilmediği, ... Değer'in uğradığı zararın davacı tarafından ödendiği, aktüer bilirkişisi tarafından ibraz edilen raporun hükme esas alındığı gerekçesiyle ....832,64 TL maddi tazminatın ...'a, ....204,89 TL maddi tazminatın ...'a, ....832,67 TL maddi tazminatın yasal faizi ile birlikte poliçe limiti ile sınırlı olarak davalıdan tahsili ile ...'e ödenmesine, davacı ... Değer tarafından açılan davanın reddine karar verilmiştir. .../...

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

Dava, taşıma ilişkisinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir. Davacıların murislerinin vefat ettiği kazanın ...- ... karayolunda ve şehirlerarası taşımacılık faaliyeti esnasında meydana geldiği anlaşılmaktadır. Davalı vekili, davacıların taleplerini öncelikle "Karayolu Taşımacılığı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası"na yöneltmeleri gerektiğini savunarak davanın "Güvence Hesabı"na ihbarını talep etmiştir.

Nitekim 4925 sayılı Kanunun .../son maddesi ve Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın B... maddeleri hükümlerine göre, meydana gelen zarar öncelikle taşımacının sorumluluk sigortasından karşılanır.

Ancak, bu sigortanın hiç yapılmamış olması, yapılmış fakat geçersiz hale gelmiş olması, süresinin bitmiş olması veya meydana gelen zararın bu ... teminatlarının üzerinde bulunması halinde teminatların üzerinde kalan kısmı için, sırasıyla zorunlu mali sorumluluk sigortasına ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortasına başvurulur.

Bahse konu düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere, yasa koyucu yolcuların uğradığı bedeni zararlar bakımından taşıma yapan aracın zorunlu karayolu taşımacılık sigortacısı, trafik sigortacısı ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı bakımından müştereken ve müteselsilen bir sorumluluk öngörmemiş, sıralı bir sorumluluk düzenlemiştir.

Başka bir anlatımla, yolcunun uğradığı bedeni zararlar, taşımayı yapan aracın zorunlu karayolu taşımacılık sigortası kapsamında ise, bu aracın trafik veya ihtiyari mali mesuliyet sigortacılarının sorumluluğu doğmayacaktır. Ancak, limit aşımında sırasıyla zorunlu ve ihtiyari mali mesuliyet sigortacılarının sorumluluğu söz konusu olacaktır. Bu durum karşısında yukarıda açıklanan düzenlemeler çerçevesinde aracın trafik sigortacısı olan davalı Aviva ...

A....nin sorumluluğunun belirlenmesi gerekirken eksik incelemeye ve değerlendirmeye dayalı hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.