Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2013/18697 K.2014/18842

Taraflar arasında görülen davada .... Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 17/09/2013 tarih ve 2011/48-2013/246 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davacı birleşen davada davalı .... A.Ş. ile birleşen davanın davalısı ... ...SA vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 02/12/2014 günü hazır bulunan davacı-birleşen davada davalı ile birleşen davada davalı vekili Av. ... ile davalı-birleşen davada davacı vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Asıl davada davacı vekili, müvekkilinin dava dışı ... Ltd. Şirketi'yle 01.01.2008 tarihinde yapılan sözleşmeyle ... dondurmalarının Türkiye distrübütörlüğünü yürütme hakkını elde ettiğini, anılan dondurma ibaresini müvekkilinin marka olarak da adına tescil ettirdiğini, davalının, önceden bu hakkın sahibi olduğunu, müvekkili akidi yabancı firmanın davalıyla yaptığı sözleşmeyi 31.12.2007 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere sona erdirdiğini, buna rağmen davalının anılan dondurmaların satış işlemine devam ettiğini, haksız rekabette bulunduğunu ileri sürerek, haksız rekabetin tespiti, önlenmesi ve men'ine, 50.000.00 TL maddi ve 50.000.00 TL manevi tazminatın tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir .

Davalı vekili, davacının, davalı asıl yabancı şirketin Türkiye Şubesi konumunda olduğunu, yabancı şirket tarafından müvekkilinin sözleşmesinin 31.12.2007 tarihinden itibaren feshedildiği halde, 10.01.2008 tarihinde müvekkiline 5.000 litre dondurma satarak stokunu 17.000 litreye çıkardığını, davacının aynı nedenlerle başka davalar açtığını, derdestlik itirazında bulunduğunu, davacının kötüniyetli olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Birleşen davada davacı vekili, müvekkilinin dava dışı ... firmasıyla yaptığı 'tek satıcılık ve tek dağıtıcılık sözleşmesi' ile 'Mövenpik' markalı dondurmayı Türkiye'de sattığını, 2004 yılında dondurma bölümünün ...firmasına devir ettiğini, anılan dondurmanın 19 yıldır tanıtımı ve dağıtım teşkilatını kurduğunu, davalı ... ... firmasının 02.08.2007 tarihinde 31.12.2007 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere nedensiz fesih bildiriminde bulunduğunu, diğer davalıyla toplantı yapılmasını istediğini, davalı Türkiye firması yetkilisinin müvekkiline kendi müşteri çevresine dondurma satabileceğini bildirdiğini,

daha sonra sadece İstanbul Bölgesiyle sınırlı satış yapabileceğini açıkladığını, ayrıca dondurma fiyatının 4.5 TL den 18.50 TL'ye yükselttiğini, 5 ay önce yapılan feshe rağmen davalı Netsle ... firması tarafından 5.000 litre dondurma gönderildiğini, stokun artırıldığını, bu davranışın sözleşmenin feshinden vazgeçme mahiyeti taşıdığını, davalıların şube-merkez ilişkisi içinde olduklarını, davalı ... ...'nin kış ayında bu kadar dondurma göndermesinin tuzak amacı taşıdığını, diğer davalının da 27.02.2008 tarihli aldırdığı ihtiyati tedbir kararı ile müvekkili satışlarını önlediğini, bu kararın 24.11.2008 tarihinde kaldırıldığını,

davalıların müvekkiline zarar verdiklerini, bu zararın sözleşmenin haksız feshi ve haksız ihtiyati tedbir kararı ile meydana geldiğini, zarar tutarının 3.000.000 TL olduğunu ileri sürerek ve ıslah isteminde bulunarak, 30.000.00 TL'nin dava, 209.734.72 TL'nin ise ıslah tarihinden itibaren avans faiziyle tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... Gıd. Türkiye A.Ş. vekili, sözleşmenin geçerli şekilde feshedildiğini, davalılar arasında 01.01.2008 tarihli distiribütörlük sözleşmesi imzalandığını, davacının haksız rekabette bulunduğunu, müvekkili Türkiye ... firmasına husumet düşmeyeceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Diğer davalı vekili, sözleşmenin usulüne uygun şekilde feshedildiğini, sözleşme süresinin bir yıl olduğunu, süresinde neden göstermeksizin feshin yapılabileceğinin düzenlendiğini, feshin geri alınmadığını, davalıların farklı tüzel kişilikler olduğunu açıklayarak, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddialar, savunmalar, toplanan kanıtlar ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, asıl davada davalı şirketin dondurmaları yurt dışından ithal ederek sattığı, bu ithalatın paralel ithalat niteliğinde olduğu, bu tür ithalatın hukukumuzda yasak olmadığı, davalı eyleminin haksız rekabet niteliği bulunmadığı, birleşen davada davacının 2008-2009 yılları arasındaki zararın 179.734.72 TL olarak belirlendiği, ıslah edilen kısma yönelik zamanaşımı def'i söz konusu ise de talebin 10 yıllık zamanaşımı süresine tabi olduğu gerekçesiyle asıl davanın reddine, birleşen davanın kısmen kabulüne, 30.000.00 TL'nin birleşen dava tarihinden itibaren reeskont, 179.734.72 TL'nin ise ıslah tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davacı-birleşen davada davalı ... Gıd. San. A.Ş. ile birleşen davanın davalısı ...S.A vekili temyiz etmiştir.

1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı-birleşen davada davalı ... Gıd. San. A.Ş. ve birleşen davada davalı ... ...S.A vekilinin asıl davaya yönelik yönelik temyiz itirazlarının reddiyle bu dava hakkındaki kararın onanması gerekmiştir.

2-Davacı-birleşen davanın davalısı ... Gıd. San. A.Ş. ile birleşen davanın davalısı ...S.A vekilinin birleşen davaya yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine gelince; Birleşen dava, sözleşmenin haksız feshi ile haksız ihtiyati tedbir kararına dayalı tazminatın tahsili istemine ilişkindir.

Birleşen davada davacı, davalı ... ...S.A'nın halefi dava dışı firmayla önceden yapılan sözleşme uyarınca '... ' markalı dondurmaların uzun süreden beri Türkiye'de tek satıcısı ve tek dağıtıcısı olduğunu, 2004 yılında dondurma kısmının anılan davalı tarafından devir alındığını, sözleşme devam ederken hiç bir gerekçe gösterilmeden 31.12.2007 tarihinden geçerli olmak üzere 02.08.2007 tarihli ihtarla sözleşmenin feshedildiğini, bu feshin haksız olduğu gibi daha sonra da kendisine satış yapılması yönünde izin verildiğini, hatta 2008 yılı başında yüksek miktarla dondurma satıldığını,

diğer davalının ise mahkemeye başvurarak 27.08.2008 tarihinde ihtiyati tedbir kararı aldırarak kendisinin ticari faaliyetini engellediğini, bu kararın 24.11.2008 tarihinde kaldırıldığını ileri sürerek, maddi ve manevi tazminat isteminde bulunmuştur. Mahkemece, yazılı gerekçeyle birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Ancak, birleşen davanın kabulüne ilişkin kabul gerekçesi denetime elverişli bulunmamaktadır. Zira, asıl davada davacı, davalı ... Gıd. San.

A.Ş. bakımından haksız ihtiyati tedbire, diğer davalı bakımından sözleşmenin haksız feshine dayanmış olup, mahkemece hüküm altına alınan zararın her iki davalıdan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiş ise de bu kabulün nedenleri karar yerinde tartışılmamıştır.

Ayrıca, birleşen davanın davacısı ile davalı ... ...S.A. arasındaki sözleşmenin hangi nedenle haksız feshedildiği, hem işletme zararının hem de kar kaybının tazminat olarak hesap edilme nedenleri de açıklanmamıştır.

Bu durum karşısında, birleşen dava bakımdan davacının iddiası, davalıların davacı ile olan ilişkileri dikkate alınıp, davacıya karşı hukuki durumları tespit edilip, ıslah edilen miktara karşı zamanaşımı def'i dair tüm savunma ve iddiaların denetime uygun şekilde değerlendirilmesi ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde eksik incelemeye dayalı hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın birleşen davanın davalıları yararına bozulması gerekmiştir..