Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2013/21 K.2013/17893

Taraflar arasında görülen davada Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 04.09.2012 tarih ve 2008/879-2012/547 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi taraflar vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalı şirketin "Yastık" isimli tasarımının taklit edildiği iddiasıyla Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığı'na 554 sayılı Endüstriyel Tasarımların Korunması Hakkında KHK hükümlerine muhalefetten dolayı müvekkili şirket hakkında şikayette bulunduğunu, şikayet sonucu Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2004/44016 hazırlık sayılı yazısı ile müvekkili şirkette aynı gün yapılan arama neticesinde müvekkiline bir takım malzemelere el konularak yedi emine teslim edildiğini ve şirket çalışanı hakkında bilahare İstanbul 3. Fikri ve Sınai Haklar Ceza Mahkemesi'nde 2004/257 Esas sayılı dava ile ceza davasının açıldığını,

bunun üzerine müvekkili şirket tarafından İstanbul 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nde 2004/753 Esas sayılı tasarımın hükümsüzlüğü ve sicilden terkini için dava açıldığını ve sonuçta tasarımın sicilden terkinine karar verildiğini, açılmış olan ceza davasının beraatle sonuçlandığını ve el konulan ve emanete alınan ürünlerin iadesine karar verildiğini, kararın 06/10/2006 tarihinde kesinleştiğini, el konulan ürünlerin mahkeme kararına rağmen müvekkiline iade edilmediğini, müvekkilinin zarara uğradığını, el konulan eşyanın bozulup kullanılamaz hale geldiği için ekonomik değerlerini kaybettiğini,

aynen iadesinin bir yarar sağlamayacağını, el konulan malların dava tarihinde 7.951,00 TL değerinde olduğunu, müvekkilinin el konulmasaydı malları tedavül ettirmek suretiyle 27.388,00 TL kâr edeceğini, bu kardan mahrum kaldığını ileri sürerek;

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, iade edilmeyen malların değeri olan 7.951,00 TL ile 27.388,00 TL kazanç kaybı olmak üzere toplam 35.339,00 TL'nin şimdilik 7.500,00 TL'nin reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, 50.000,00 TL manevi tazminatın 22/07/2004 tarihinden itibaren reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekilleri davanın reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre; el konulma işleminin haksız olduğu ceza mahkemesi kararıyla saptandığından ve el konulan emtianın iyi muhafaza edilmemesi nedeniyle ekonomik değerini kaybetmesinden dolayı oluşan davacı zararından davalı şirketin BK 41. md gereğince kusur sorumluluğu olduğu, yine davalı Bakanlığın ise kusursuz sorumlu olduğu, davalı şirketin davacı hakkında haksız şikayette bulunduğu ve piyasadaki itibarını ve iş ilişkilerini olumsuz yönde etkilenmesine sebep olduğu gerekçeleriyle davanın kısmen kabulü ile;

maddi tazminat yönünden 7.500,00 TL'nin davalı şirket ve davalı ...'ndan müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin isteğinin reddine, manevi tazminat yönünden davalı ...'nın el koyma niteliğindeki eylemi dışında manevi tazminat ödemesini gerektiren başka bir haksız eylemi bulunmadığı gerekçesiyle davalı Bakanlık hakkındaki manevi tazminat talebinin reddine, diğer davalı yönünden kısmen kabulü ile 5.000,00 TL manevi tazminatın davalı şirketten tahsiline, fazlaya ilişkin isteğin reddine karar verilmiştir.

Kararı, taraflar vekilleri temyiz etmiştir. 1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin tüm, davalı şirket vekilinin aşağıdaki 2 nolu bent dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde değildir. 2- Ancak, davalı şirket aleyhine açılan davanın kısmen reddine karar verildiği halde, kendisini vekille temsil ettiren davalı şirket yararına vekalet ücretine hükmedilmemesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle davalı...Medikal Tic. Paz. Ltd. Şti. yararına bozulması gerekmiştir.

3- Davalı Maliye Hazinesi vekilinin temyiz itirazlarına gelince; uyuşmazlık konusu ürünlere Cumhuriyet Savcılığı kararıyla 22.07.2004 tarihinde el konulmuştur.

01.06.2005 tarihinde yürürlüğe giren 5271 sayılı Ceza Muhakemeleri Kanunu'nun 141/j ve 142. maddeleri uyarınca, el konulan mallar bakımından açılacak davalarda esasen ceza mahkemeleri görevli olmakta ise de Ceza Muhakemelerinin Tatbikine İlişkin Kanun'un 6. maddesi uyarınca, 01.06.2005 tarihinden önceki işlemler bakımından bu Kanun'un uygulanması da mümkün değildir.

Anılan maddede, 466 sayılı Kanun'a atıfta bulunulmuş ise de dava konusu işlem, aynı kanunun 1. maddesi kapsamında bulunmadığından, davalı ...'na izafeten Hazine aleyhine, haksız el koymadan kaynaklanan tazminat nedeniyle adli yargıda dava açılabileceğine ilişkin bir hüküm mevcut olmayıp, uyuşmazlığın bu niteliği itibariyle idarenin eylem ve işlemlerinden kaynaklanan zarardan doğan tazminat davası olması sebebiyle idari yargı görevli olacağından, mahkemece işbu davalı yönünden uyuşmazlığın incelenerek hüküm tesisi doğru görülmemiş, hükmün davalı Bakanlık yararına bozulması gerekmiştir.