Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2013/748 K.2014/8273

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 07/05/2012 tarih ve 2005/992-2012/121 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 29.04.2014 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davalılardan G..Ulus. Nak. ve Tic. A.Ş. vekili Av. C.. A.. dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimitarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili şirkete Nakliyat Sigortası Poliçesi ile sigortalanan B..Elektronik A.Ş.'ye ait 550 adet LCD TV'nin İstanbul'dan Almanya'ya taşınması için davalı taşıma şirketine ait araçlara yüklendiğini, ancak sigortalı emtiaların araç ile birlikte çalınması nedeniyle yurt dışındaki alıcısına teslim edilemediğini, daha sonra kayıp 550 adet TV'den 311 adedinin bulunduğunu, bulunan malların gönderilerek kontrol ve iyileştirme işlemlerinin yapıldığını, kayıp 239 adet TV'nin ise halen bulunamadığını,

sigortalı emtianın davalı taşıma şirketinin sorumluluğu altında iken söz konusu hasara uğraması nedeniyle meydana gelen zararı davalı taşıyıcı ile C..

Sigorta Poliçesi ile taşıyıcının sorumluluğunu üstlenen davalı sigorta şirketinin ödemekle yükümlü olduklarını, müvekkili tarafından sigortalıya 253.178,95 TL hasar tazminatının ödendiğini, müvekkili tarafından halefiyete dayalı olarak davalılara başvuruda bulunulmasına rağmen davalıların ödeme yapmadığını ileri sürerek, 253.178,95 TL'nin ödeme tarihi olan 25.08.2005 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı G.. Uluslararası Nak. ve Tic. A.Ş. vekili, davacı sigortalısının ihraç ettiği malların bedelini yurt dışındaki alıcıdan tahsil ettiğini, bu nedenle sigortalının herhangi bir zararının olmadığını, davanın C..de düzenlenen 1 yıllık zamanaşımı süresi içinde açılmadığını, dava konusu olayda müvekkilinin bir kusurunun bulunmadığını, malların çalınmasının müvekkilinin önleyebileceği bir durum olmadığını, talep edilen tazminat ve faizin de fahiş olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı Garanti Sigorta A.Ş. vekili, davacının taşıyıcının sorumluluğunu ispat ile yükümlü olduğunu, hasarla ilgili yeterli delilin bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, taşıma konusu televizyon emtiasının taşınması sırasında davalı taşıyanın sorumluluk süreci içinde çalındıkları, çalınma olayından sonra bulunan 311 adet TV emtiasının ise yine davalı taşıyan tarafından Türkiye'ye geri getirilerek, dava dışı sigortalı gönderene iade edildikleri, davalı taşıyıcının sorumluluğunun C..23/3 ve 25. maddeleri uyarınca hesaplanacak miktar ile sınırlı olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 07.05.2012 tarihinde geçerli olan SDR miktarı 2.7159 USD hesaplanmak suretiyle 205.307,78 TL'nin temerrüt tarihi olan 09.09.2005 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan alınmasına, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.

1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmaması ile karar tarihindeki SDR kuru esas alınarak yapılan hesaplamanın yerinde olmasına göre, taraf vekillerinin aşağıdaki bentler kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2- Dava, CMR hükümlerine tabi taşıma sırasında davacıya sigortalı emtianın çalınması nedeniyle oluşan sigortalı zararının davalılardan rücuan tahsili istemine ilişkindir.

Davacı, kendisine sigortalı 550 adet LCD televizyonun davalı taşıyıcı tarafından yurt dışına taşınırken emtianın araç ile birlikte çalındığını, sonradan 311 adet televizyonun bulunduğunu, bulunanların da kontrol ve iyileştirme işlemleri için geri gönderildiğini, bu olay nedeniyle 253.178,95 TL'nin ödendiğini ileri sürerek, bu bedelin davalılardan tahsilini istemiştir.

Mahkemece, taşınan emtiaların davalı taşıyanın sorumluluk süreci içinde çalındıkları gerekçesiyle yazılı şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de davacı, davalı taşıyıcının çalışanı olan araç sürücüsü E..G..hırsızlık olayının faillerinden birisi olup, hırsızlık olayının davalı taşıyıcının çalışanı araç sürücüsünün de dahil olduğu bir organizasyon ile meydana getirildiğinden davalı taşıyıcının C..'nin 29. maddesi uyarınca zararın tamamından sorumlu olduğunu iddia etmiş; davalı taraflar ise olayın gasp şeklinde meydana geldiğini, taşıyıcının bunu önlemesi mümkün olmadığından taşıyıcının sorumlu olmadığını savunmuşlardır.

Mahkemece, olayın meydana geliş şekli açıklığa kavuşturulmamıştır.

Bu nedenle öncelikle olayın meydana geliş şeklinin bu konudaki ceza soruşturmasına ilişkin dosya da incelenerek açıklığa kavuşturulması, yapılacak inceleme sonucu eğer zarar gasp sonucu meydana gelmiş olup, taşıyıcının alabileceği bir önlem de yoksa davalı taşıyıcı ve dolayısıyla onun sorumluluğunu üstlenen davalı sigorta şirketi sorumlu olmayacak, ancak olayın meydana gelmesinde sürücünün kasıt ve işbirliği varsa bu durumda davalı taşıyıcı sınırsız olarak sorumlu olacak,

taşıyıcının ihmali ile gerçekleşen bir hırsızlık vakası sonucu zarar meydana gelmişse bu durumda da davalılar C..'nin sınırlı sorumluluk hükümlerine göre sorumlu olacaklarından tarafların hak ve sorumluluklarının tayini bakımından olayın meydana geliş şeklinin açıklığa kavuşturulması gerektiğinden kararın öncelikle bu yönden taraflar yararına bozulması gerekmiştir.

3- Kabule göre de, davalıların C.. kapsamındaki sorumluluklarının üst sınırının tayini amacıyla taşınan 550 adet LCD televizyonun toplam ağırlığı olan 9.075 kg üzerinden yapılan hesaplamaya göre karar verilmiş ise de taşınan televizyonlardan 311 adedinin bulunarak iade edildiği, 239 adet televizyonun ise halen kayıp olduğu anlaşılmış, bulunan televizyonlar için de iyileştirme (rework) giderinin yapıldığı ileri sürülmüş olmasına göre çalınan ve halen bulunamayan 239 adet televizyon için taşıyıcının sorumluluk sınırının bu televizyonların brüt ağırlığına göre C..23/3. maddesi uyarınca hesaplanması, bulunup da iyileştirme gideri yapıldığı iddia olunan 311 adet televizyon için ise CMR 25. maddesi uyarınca sorumluluk sınırının tayini ile istenen iyileştirme giderlerinin tabi olacağı sınırın

buna göre belirlenerek, iyileştirme giderlerinin hüküm altına alınması gerekirken mahkemece, bu şekilde bir ayrıma gidilmeden televizyonların tamamı kaybolmuş gibi tayin edilen sorumluluk sınırına göre hüküm verilmesi yerinde görülmemiş, kararın bu nedenle davalılar yararına bozulması gerekmiştir.

4- Öte yandan yine kabule göre, davalı taşıyıcının sorumluluğunu düzenlediği CMR Sorumluluk Sigortası Poliçesi uyarınca üstlenen davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun anılan poliçe kapsamında tayin edilmesi gerekmekte olup, söz konusu poliçenin muafiyetleri düzenleyen 7/4. maddesinde, elektronik ekipman taşımalarında meydana gelen hasarlarda 750 Euro karşılığı TL muafiyet uygulanacağının belirtilmiş olmasına göre, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun tayininde anılan poliçe hükmünün somut olayda uygulanma koşullarının bulunup bulunmadığının da incelenerek,

davalı sigorta şirketinin sorumluluğuna karar verilmesi halinde ödemekle yükümlü olduğu tazminatın belirlenmesinde bu hususun da nazara alınması gerekirken bu yön üzerinde durulmaması doğru görülmemiş, kararın bu nedenle de davalı sigorta şirketi yararına bozulması gerekmiştir.