Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2014/12883 K.2014/19223

Taraflar arasında görülen davada İzmir (Kapatılan) 9. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 20/05/2014 tarih ve 2013/203-2014/133 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin dava dışı .. San. Tic. A.Ş-İnka Ambalaj San. ve İnş. Tic. Ltd.

Şti'ye ait ambalaj emtiasını blok nakliyat abonman sigorta poliçesi ile sigortaladığını, sigortalı emtiaları Manisa'dan Hollanda'ya taşıma işini davalı şirketin gerçekleştirdiğini, davalı şirkete ait araçta taşıma sırasında kasten mülteci taşınması ve bu kişilerce taşınan malların hasara uğratılması nedeniyle sigortalı emtiaların tamamen zayi olduğunu, yapılan ekspertiz çalışması sonrasında sigortalıya 65.864,98 Euro ödenerek ibraname ve temlikname alındığını, sigortalıya ödenen paranın tahsili için davalıya ihbarname gönderildiğini,

davalının borcu ödemeye yanaşmaması nedeniyle hakkında İzmir 5. İcra Müdürlüğü'nün 2012/6499 Esas sayılı dosyasında icra takibine başlandığını, yapılan takibin davalının itirazı üzerine durduğunu ileri sürerek davalı tarafından takibe yapılan itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davaya konu taşıma sırasında meydana geldiği ileri sürülen hasara ilişkin usulünce hasar ihbarında bulunulmadan malların teslim alındığını, dava konusu araçta kasten mülteci taşınmasına ilişkin bir durumun söz konusu olmadığını, ekspertiz raporunda hasarın kismi hasar olarak belirtildiğini, icra takibinde belirtilen faiz oranının CMR hükümlerine aykırı olduğunu, faizin ancak dava tarihinden itibaren istenebileceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre, taşımaya konu emtiaların 28.10.2011 tarihinde alıcı firmanın deposunda yapılan muayenesi sonucunda ürünlerin yer aldığı birtakım ambalajların yırtıldığı, bazılarının üzerinde ekmek-bisküvi kırıntıları, madeni para ve idrar izlerinin bulunduğunun tespit edildiği, sigortalı firma tarafından 27.10.2011 tarihinde noter marifetiyle hasara ilişkin davalıya ihtarda bulunulduğu, taşıyanın malın teslim alınmasından teslim edildiği ana kadar olan zarar ve hasarından sorumlu olduğu, davalının bu karinenin aksini ispat edemediği, taşınan 32 palet emtiadan 15 adedinde kesin hasarın belirlendiği,

hasar tutarının alınan rapor uyarınca 76.129,67 TL olduğu, bu miktarın CMR'nin 23. maddesi uyarınca belirlenen sorumluluk sınırının altında olduğu, icra takibi öncesinde davalıya ihtar gönderilmemesi nedeniyle işlemiş faizin talep edilemeyeceği gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile İzmir 5. İcra Müdürlüğü'nün 2012/6499 Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin 76.129,67 TL asıl alacak üzerinden devamına, alacağa takip tarihinden avans faizi uygulanılmasına karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir. 1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava nakliyat emtia sigorta poliçesinden kaynaklı rücuen alacak istemine ilişkindir. Mahkemece taşımaya konu edilen 32 palet emtiadan sadece 15 paletinde kesin hasarın belirlendiği kabul edilip davanın kısmen kabulü cihetine gidilmiştir.

Ancak; dosya kapsamından taşımaya konu emtiaların gıda üretiminde kullanılan ambalaj malzemesi olduğu, gerekli hijyen şartlarını sağlayamayacağı nedeniyle alıcı firma tarafından iade edildiği, aynı gerekçeyle taşınan malların tümünün hurdaya çıkartıldığı, hurda bedelinin sovtaj indirimine konu edildiği anlaşılmaktadır.

Mahkemece hükme dayanak yapılan bilirkişi raporu ticaret hukuku alanında uzman bilirkişi tarafından düzenlenmiş olup somut olayın özelliği nedeniyle davanın reddedilen kısmı yönünden hükme esas alınır nitelikte görülmemiştir.

Bu açıklamalar uyarınca, hasarsız kabul edilen 17 palet emtianın üretim amacı doğrultusunda gıda ambalaj malzemesi olarak kullanılıp kullanılamayacağına ilişkin aralarında gıda mühendisi bilirkişinin bulunduğu bir heyetten rapor alınıp sonucu uyarınca bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve yazılı gerekçeyle bu kısma yönelik talebin reddi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.

2-Somut olayda uygulanma zorunluluğu bulunan CMR Konvansiyonu'nun 27/1. maddesinde, hak sahibinin ödeme talebinin yazılı olarak taşıyıcıya gönderildiği tarihten böyle bir talepte bulunulmamış ise dava tarihinden itibaren temerrüt faizine hükmedileceği öngörülmüştür. Bu madde hükmü temerrüt faizini düzenlediğine göre, talebin gönderildiği tarihten anlaşılması gereken tarih talebin ulaştığı tarihtir.

Somut olayda, davacı sigorta şirketi dava ve takip tarihinden önce 24.2.2012 tarihli yazıyla davalıdan ödeme talebinde bulunmuş ise de dosya içerisinde rücu talebini içerir yazının tebliğine ilişkin belgeye rastlanılamamıştır.

Bu durumda mahkemece davalıya gönderildiği iddia edilen rücu talebini içerir yazının tebliğini kanıtlaması için davacı tarafa süre verilmesi, mahkemece temerrüt faizine esas alınan icra takip tarihi öncesinde ihtarın tebliğ edildiğinin kanıtlanması halinde bu tarihten itibaren temerrüt faizine hükmedilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi de doğru görülmemiştir.