Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2014/9124 K.2015/6920

Taraflar arasında görülen davada Bakırköy 2. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 12/02/2014 tarih ve 2013/54-2014/27 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 28/04/2015 günü hazır bulunan davacı Sü. Pi.San ve tic. Ltd. Şti. vekilleri Av. Ö.. Ö.. ile Av. D. K., davalı Ç. Hizm. Turz. San. ve Tic. A.Ş. vekili Av. E.. Y.. dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili ile davalı arasında 08.01.2007 tarihinde işletme lisansı anlaşması imzalandığını, sözleşme kapsamında davalının, sözleşmeye konu adreste kiraladığı bir dükkanı tesisatı kurulmuş, faaliyete hazır ve ruhsatları alınmış bir vaziyette işletilmek üzere müvekkiline teslim etmesinin gerektiğini, davalının bu taahhüdünü yerine getirmeyerek boş bir dükkan teslim etmesi üzerine müvekkilinin, masrafı davalıya ait olmak üzere restoran inşasını gerçekleştirdiğini ve bu restoranın tefrişi için de masraf yaptığını, müteaddit defalar bu masrafların istenilmesine rağmen davalının müvekkiline herhangi bir ödeme yapmadığını,

dolayısıyla bu masrafların tahsili için icra takibi başlatıldığını, öte yandan davalının müvekkiline uygulattığı yanlış işletme sistemleri ve tahsil ettiği haksız ücretler nedeniyle müvekkilinin zarara uğradığını, davalının kusurlu eylemleri nedeniyle müvekkilinin söz konusu sözleşmeyi feshettiğini, sözleşmenin geçerli olduğu dönemde müvekkilinin yaptığı ticari faaliyetlerin bölgede davalıya müşteri kazandırdığını, aynı şekilde reklam ve tanıtım hizmetlerinin de davalının işletme değerini artırdığını,

müvekkiline ödenmesi gereken bu değerin de icra takibine konu edildiğini ancak davalının haksız itirazı ile icra takibinin durduğunu ileri sürerek, davalının itirazının iptaline ve icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiş, birleşen davada ise aynı sözleşme uyarınca 10 yıllık lisans ücreti olarak 32.000 Euro ödediğini, bu ücretin sözleşmenin feshinden sonraya tekabül eden kısmının iadesinin gerektiğini ileri sürerek, 24.434 Euro'nun faizi ile birlikte tahsilini istemiştir.

Asıl ve birleşen davada davalı vekili, müvekkilinin taraflar arasındaki sözleşmede öngörülen yükümlülüklerini yerine getirdiğini, davacının kendi hataları ile restoranı zarara uğrattığını, iddia konusu restoranın inşası ve her türlü giderinin davacıya ait bulunduğunu, sözleşmenin 4.1. maddesine göre de lisans ücretinin geri istenemeyeceğini savunarak, asıl ve birleşen davanın reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında 08.01.2007 tarihinde işletme lisansı anlaşması imzalandığı, bu anlaşmanın franchise sözleşmesi niteliğinde bulunduğu, sözleşmede, başlangıçta ödenen giriş ücreti ile periyodik franchise ücretleri dışında ayrıca davalı lisans veren şirketin göstereceği şirketlerden ekipman, teçhizat, malzeme vs. eşya alınmasının zorunlu tutulmasına, davacının, davalı tarafından onaylanan ürünleri satmaması ya da kullanmamasının sözleşmenin önemli ihlali ve işletme hakkının sona erdirilmesi sebebi olarak sayılmasına,

yine davacının, kendisine malzeme tedarik edenlerden gelen ihtilafsız faturaları derhal ödememesinin de önemli ihlal olarak düzenlenmesine ve bu ihlalin cezai şarta bağlanmasına ilişkin hükümlerin bulunduğu, esasında sözleşmede iki farklı ücretlendirme yapıldığı, anılan hükümlerin davacının ekonomik yıkımına sebep olacak bir kar-zarar dengesine yol açtığı, bu nedenlerle davacının sözleşmeyi feshinin haklı görüldüğü, sözleşme kapsamında davacı tarafından sözleşmeye konu restoranın inşası ve tefrişi için yapılan masrafların davalıdan talep edilebileceği, işletme değeri talebinin ise delillendirilemediği gibi hukuki dayanağının da bulunmadığı,

birleşen davaya konu edilen lisans bedelinin bakiye kısmının ödenmesine ilişkin talebin de yerinde olduğu gerekçesiyle asıl davanın kısmen kabulüne, davalının icra takibine yaptığı itirazın 222.344,48 TL asıl alacak üzerinden iptaline, fazlaya ilişkin istem ile icra inkar tazminatı talebinin reddine, birleşen davanın kabulü ile 24.434,00 Euro'nun faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir. Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve davalı yönünden süresi içerisinde sunulan 17.02.2014 tarihli temyiz dilekçesindeki sebeplerle sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesine göre taraf vekillerinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.